Οικονομία

«Αδικίες» στα οικιακά φωτοβολταϊκά

«Οδηγηθήκαμε στα δικαστήρια, διότι η ΔΕΗ έκοψε μονομερώς τις συμβάσεις και μείωσε τις τιμές απόδοσης των οικιακών φωτοβολταϊκών από 10 έως 40%», μας είπε εξοργισμένος ο Χρήστος Σώκος (εθελοντής), πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Φωτοβολταϊκών Στέγης- ΠΑΣΥΦΩΣ: Σε αντίθεση με όσα λέγονται, οι ιδιοκτήτες των οικιακών φωτοβολταϊκών (φωτοβολταϊκά στέγης) δεν είναι επιχειρηματίες και επενδυτές, είναι πρωτίστως μικροπαραγωγοί καθαρής Ενέργειας και συνάμα καταναλωτές, που για τη συμμετοχή τους η Πολιτεία έδωσε κίνητρα με εγγυημένες τιμές (feed in tarif) για να επιτύχει τα οφέλη που προσφέρουν τα Φ/Β στέγης.

Ο μόνος μηχανισμός στήριξης ήταν η «εγγυημένη τιμή» πώλησης της παραγόμενης καθαρής Ενέργειας, η οποία αναγραφόταν καθαρά στην πεντασέλιδη σύμβαση συμψηφισμού της ΔΕΗ, και ότι αυτή η τιμή/kwh θα ήταν σταθερή για τα επόμενα 25 έτη. Ωστόσο, μόνο οι όροι και οι δεσμεύσεις της σύμβασης για τους πολίτες έμειναν – η τιμή άλλαξε: «Στο συνεχές αίτημά μας για αποκατάσταση της αδικίας από τον νόμο 4254 του 2014, οι κυβερνήσεις αδιαφορούν, παρόλο που από το 2017 ο Ειδικός Λογαριασμός (ΕΛΑΠΕ -Ειδικός Λογαριασμός ΑΠΕ) αποκαταστάθηκε και σήμερα έγινε πλεονασματικός» (σ.σ. ο αντίλογος κύκλων του ΥΠΕΝ –χωρίς να το φωνάζουν– είναι ότι οι παραγωγοί Φ/Β στέγης πουλούσαν σε υψηλή τιμή και αυτή η υψηλή τιμή δημιούργησε στρεβλώσεις στην αγορά, άνοιξε μεγάλη τρύπα στον ΕΛΑΠΕ και τελικώς επιβαρύνθηκαν όλοι οι καταναλωτές, για να καλυφθούν τα ποσά, που χρειάζονταν, για να πληρωθούν αυτοί οι παραγωγοί).

«Μας αδικούν κατάφωρα», συνεχίζει ο κ. Σώκος: «Σήμερα, χιλιάδες ιδιοκτήτες Φ/Β στέγης “βαδίζουν” προς τα δικαστήρια. Το ΣτΕ (Συμβούλιο της Επικρατείας) έκανε αποδεκτό το αίτημα για πιλοτική δίκη (ένα σύστημα ρυθμίσεων που επιτρέπει την πρότυπη εκδίκαση υποθέσεων που θέτουν νομικά ζητήματα γενικότερου ενδιαφέροντος. Κάποιοι το κατακρίνουν ως μια προσπάθεια ποδηγέτησης της διοικητικής δικαιοσύνης και άλλοι το θεωρούν αναγκαίο κακό). Στα δικαστήρια η υπόθεση θα εξεταστεί στα Εφετεία τους προσεχείς μήνες. Έχουμε επίσης προβεί σε καταγγελία στη ΡΑΕ Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας – ΡΑΕ. Περίπου 400 παραγωγοί έχουν προχωρήσει και σε ασφαλιστικά μέτρα κατά της ΔΕΗ».

Απαιτήσεις ΔΕΗ

Ο ΠΑΣΥΦΩΣ (ιδρύθηκε από ιδιοκτήτες οικιακών Φ/Β στις αρχές Μαρτίου 2014) υποστηρίζει ότι «σύμφωνα με την ΚΥΑ 12323/2009, “Ειδικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Φωτοβολταϊκών Συστημάτων σε κτιριακές εγκαταστάσεις και ιδίως σε δώματα και στέγες”, υποστηρίζει ότι οι μηχανισμοί στήριξης για τα Φ/Β στις στέγες δεν περιελάμβαναν καμία αρχική επιδότηση ή απαλλαγή φόρου στην προμήθεια του ακριβού και μη δοκιμασμένου τότε εξοπλισμού και της εγκατάστασης.

Αντίθετα, οι ιδιοκτήτες επιβαρύνθηκαν με ένα παράβολο 1.000-1.300 ευρώ προς το κράτος, την υποχρεωτική αγορά ηλιακού θερμοσίφωνα, και βεβαίως πολλά έξοδα για τις απαιτήσεις της ΔΕΗ και άλλα έργα στις σκεπές των οικιών τους, οι οποίες και δεσμεύτηκαν από τη Φ/Β εγκατάσταση για 25 έτη (η ενοικίαση καθίσταται πρακτικά ανέφικτη και η πώληση συνδυάζεται με το Φ/Β). Το αρχικό κόστος ήταν υψηλό και κυμαίνονταν συνήθως από 20.000 έως 40.000 ευρώ. Ο μόνος μηχανισμός στήριξης ήταν η «εγγυημένη τιμή» πώλησης της παραγόμενης καθαρής Ενέργειας, η οποία αναγραφόταν καθαρά στην πεντασέλιδη Σύμβαση Συμψηφισμού της ΔΕΗ, και ότι αυτή η τιμή/kwh θα ήταν σταθερή για τα επόμενα 25 έτη. Ωστόσο, μόνο οι όροι και οι δεσμεύσεις της Σύμβασης για τους πολίτες έμειναν – η τιμή άλλαξε».

«Πριν στεγνώσει το μελάνι των υπογραφών», προσθέτει ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Φωτοβολταϊκών Στέγης, η ΔΕΗ, «ακολουθώντας τον Ν. 4254 του 2014, παραβίασε σε μόλις ένα με τρία έτη την υπογραφή των συμβάσεων. Από τον Απρίλιο του 2014, η αρχική εγγυημένη τιμή του παραγόμενου ρεύματος άδικα και αντισυνταγματικά μειώνεται έως και 40%! Η υπόθεση αποδείχθηκε μια καλοστημένη παγίδα, από ποιον; – από την ίδια την Πολιτεία, η οποία πρότεινε εν μέσω κρίσης τις τιμές αυτές και όταν μπήκε ο κόσμος τις άλλαξε και τους παγίδευσε! Τα στοιχεία αποδεικνύουν πως οι αρμόδιοι φορείς διέπραξαν σοβαρότατες παραλήψεις-αστοχίες. Τα Φ/Β στέγης μπήκαν στον ίδιο κορβανά με τις μονάδες φυσικού αερίου και τα μεγάλα πάρκα επιχειρήσεων. Για τη διαφύλαξη του συστήματος, την πλήρωσαν πολύ ακριβά και τα περισσότερα μικρά φ/σ στέγης των μικρομεσαίων πολιτών».

«Στοιχεία αδικίας»

Σε μελέτη του καθηγητή Δημήτριου Καλιαμπάκου (Σχολή Μηχανικών Μεταλλείων-Μεταλλουργών) του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου για τα οικιακά Φ/Β που επλήγησαν από τον άδικο Ν. 4254, την οποία επικαλείται ο ΠΑΣΥΦΩΣ διαπιστώνονται τα εξής:

  • Eνα νοικοκυριό δεσμεύει το σπίτι του για 25 έτη, πληρώνει επιπλέον εργασίες, συντηρεί την εγκατάσταση και τελικά αμείβεται με 4.673,1 ευρώ στα 25 έτη ή ζημιώνεται από πάνω με -8.393,9 ευρώ, ανάλογα με την περίπτωση. Δηλαδή αρκετές εγκαταστάσεις δυσκολεύονται να κάνουν ακόμα και απόσβεση.
  • Στην ίδια μελέτη αναφέρεται: Αν οι όροι αυτοί ήταν γνωστοί τη στιγμή που το νοικοκυριό αποφάσιζε, κατά πάσα πιθανότητα δεν θα προχωρούσε στην εγκατάσταση αυτή. Η εκ των υστέρων αλλαγή των όρων πρακτικά «παγίδευσε» νοικοκυριά, με την έννοια ότι δεν μπορούν να μεταβάλλουν την απόφασή τους με βάση τα νέα δεδομένα.
  • Τα Φ/Β στέγης δεν δεσμεύουν ή δεν υποβαθμίζουν περιβαλλοντικά γεωργικές και δασικές εκτάσεις. Επίσης δεν υπάρχουν απώλειες στο δίκτυο λόγω μεταφοράς της ενέργειας σε μεγάλες αποστάσεις. Ωστόσο οι αποδόσεις τους, οικονομικές απολαβές, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις παραμέτρους, είναι σε κάποιες περιπτώσεις μικρότερες και από τα Φ/Β πάρκα μετά την εφαρμογή του Ν. 4254.
  • Επιπροσθέτως, πάσχει ακόμα και το κριτήριο με το οποίο χωρίστηκαν τα Φ/Β στέγης σε τρίμηνα και έγιναν οι διάφορες μειώσεις. Η σύνδεση των Φ/Β στέγης (δηλαδή ημερομηνία που τέθηκαν σε λειτουργία) καθυστερούσε έναν με τρεις μήνες ή και παραπάνω, με υπαιτιότητα της ΔΕΗ. Αποτέλεσμα ήταν ότι ιδιοκτήτες που εγκατέστησαν το Φ/Β την ίδια ημερομηνία να έχουν διαφορετική μείωση! Συνεπώς, το να λαμβάνεται υπόψη η ημερομηνία σύνδεσης και όχι η ημερομηνία υπογραφής των συμβάσεων ή το πότε δηλώθηκε ετοιμότητα από τον ιδιοκτήτη (υποβολή αίτησης ενεργοποίησης) αποτελεί σοβαρό ατόπημα.
  • Η ηγεσία του ΥΠΕΝ σήμερα ξεχνά τον ειδικό χαρακτήρα των Φ/Β στέγης. Έχει σχεδόν «παγώσει» (λόγω της μικρής τιμής 8,5 λεπτά/kwh) το ειδικό πρόγραμμα των Φ/Β στέγης, ελάχιστα πλέον εγκαθίστανται, σε αντίθεση με άλλες κατηγορίες ΑΠΕ. Πού άραγε είναι ο εκδημοκρατισμός στην παραγωγή της Ενέργειας; Πού είναι η ανάπτυξη με σεβασμό στο περιβάλλον; Γιατί πλέον αυτή η αδιαφορία για τα πλεονεκτήματα των Φ/Β στέγης;
  • Όσο για το net metering (ενεργειακός συμψηφισμός), λέει ο Χρήστος Σώκος, «λίγα είναι τα νοικοκυριά που να έχουν τόσο υψηλή κατανάλωση ώστε να προβούν στην εφαρμογή του, και αυτή η αδικία του προηγούμενου προγράμματος φαίνεται να δυσφημίζει την όποια νέα προώθηση των μικρών ΑΠΕ στους πολίτες».

Περικοπές στις ταρίφες πώλησης

Μια άλλη άποψη μάς εκθέτει ο Στέλιος Ψωμάς, σύμβουλος σε θέματα Ενέργειας – Περιβάλλοντος: Την περίοδο 2010-2013 εγκαταστάθηκαν περίπου 42.000 οικιακά και μικρά εμπορικά φωτοβολταϊκά σε στέγες κτιρίων. Τα συστήματα αυτά πωλούν το παραγόμενο ρεύμα στον πάροχο με τον οποίο έχουν σύμβαση (συνήθως τη ΔΕΗ) και το 2013 αποζημιώθηκαν με 255 εκατ. ευρώ.

Το 2014 υπήρξαν περικοπές στις ταρίφες πώλησης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας με τον Ν. 4254/2014 (γνωστό και ως New Deal). Οι περικοπές αφορούσαν, όχι το σύνολο των μικρών συστημάτων, αλλά όσα εγκαταστάθηκαν από τα μέσα του 2011 και μετά. Ανάλογα με τον χρόνο εγκατάστασης, κάθε σύστημα αποζημιώνεται και με διαφορετική τιμή (δεδομένου ότι εν τω μεταξύ υπήρξε σημαντική μείωση του κόστους εγκατάστασης) και γι’ αυτό υπέστη και διαφορετική περικοπή. Η μεσοσταθμική μείωση ήταν της τάξης του 21%. Έτσι, σήμερα ο ίδιος αριθμός συστημάτων αποζημιώνεται με περίπου 210 εκατ. ευρώ.

του Φίλη Καϊτατζή

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο

Σχολιάστε ...

ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ

Κάντε κλικ στο εξώφυλλο και διαβάστε την τελευταία έκδοση της Εφημερίδας «Παρασκήνιο» σε μορφή PDF

NEWSLETTER



 


Focus-On


Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ

Karfitsa