Πολιτική Συνεντεύξεις

Ο Άγγελος Συρίγος εξομολογείται στο «Π»: Μου αρέσει να φτιάχνω ξύλινα καράβια

Συναντήσαμε τον υφυπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων Άγγελο Συρίγο και σε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη, αφού αναλύσαμε τα ελληνοτουρκικά και τις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις για την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, μας μίλησε για το πρωτότυπο χόμπι του, την οικογένειά του και την αγάπη του για το σινεμά.

Θα ήθελα να σας ρωτήσω, ως καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής, πώς κρίνετε τη στάση της ΕΕ απέναντι στα ελληνοτουρκικά;

Αναμενόμενη. Η ΕΕ είναι ένα διαρκές πείραμα όπου 27 εθνικά κράτη προσπαθούν να χτίσουν ένα υπερεθνικό οικοδόμημα, με τις μικρότερες δυνατές αντιδράσεις. Το αποτέλεσμα είναι ότι τα εθνικά συμφέροντα κάθε κράτους παραμένουν εξαιρετικά ισχυρά. Παράλληλα, σημαίνοντα ρόλο εντός της ΕΕ παίζουν κράτη όπως η Γαλλία και η Γερμανία. Η Γερμανία έχει εθνικές εκλογές το φθινόπωρο. Είναι προφανές ότι μέχρι τότε δεν θέλει αναταράξεις που θα σχετίζονται με την Τουρκία, είτε λόγω μεταναστών είτε λόγω ελληνοτουρκικών σχέσεων. Το προηγούμενο χρονικό διάστημα, η Γερμανία είχε θετικό ρόλο στην αποτροπή δημιουργίας θερμού επεισοδίου μεταξύ Ελλάδος – Τουρκίας. Λειτούργησε όμως αρνητικά στο θέμα της επιβολής σοβαρών κυρώσεων στην Τουρκία για την παράνομη συμπεριφορά της στην Ανατολική Μεσόγειο. Παραμένει επίσης ανοιχτό το θέμα της πωλήσεως γερμανικών υποβρυχίων τελευταίας γενεάς στην Τουρκία. Αντιθέτως, οι ΗΠΑ απεδείχθησαν πολύ πιο αποτελεσματικές από την ΕΕ στο θέμα των κυρώσεων. Απέκλεισαν την Τουρκία από το πρόγραμμα των μαχητικών αεροσκαφών F-35 και έχουν απαγορεύσει πωλήσεις νέων οπλικών συστημάτων.

Πώς βλέπετε το «μέλλον» του Ταγίπ Ερντογάν και της τουρκικής οικονομίας;

Ο Ερντογάν κατά τα πρώτα χρόνια συγκρούστηκε με το κεμαλικό βαθύ κράτος και υπήρξε αναμορφωτής και του τουρκικού κράτους και της κοινωνίας. Η πολυετής παραμονή του στην εξουσία τον έχει μετατρέψει στο νέο βαθύ κράτος.

Δεν πρέπει να υποτιμούμε τον Ερντογάν. Είναι ένας από τους πλέον ικανούς αρχηγούς κρατών παγκοσμίως. Έχει εξέλθει νικητής από σοβαρότατες συγκρούσεις με συστήματα και συμφέροντα και έχει βγει από παγίδες που θα είχαν εξοντώσει εύκολα τους περισσότερους πολιτικούς ηγέτες. Το κακό για τον Ερντογάν είναι ότι δεν υπάρχει στο περιβάλλον του κάποιος που να μπορεί έστω να αμφισβητήσει τις ενέργειές του, πολλώ δε μάλλον να ορθώσει μία αντίθετη άποψη. Η Τουρκία ακολουθεί ναρκωμένη τις νεο-οθωμανικές του ιδεοληψίες. Ο τελευταίος γνωρίζει ότι, εάν χάσει την εξουσία, δεν θα πάει σπίτι του. Ξέρει ότι θα ερευνηθεί ο αμύθητος πλούτος που έχουν σωρεύσει τα μέλη της οικογένειάς του. Θυμάται και την τύχη του Μεντερές, που απαγχονίσθηκε. Αυτές οι σκέψεις τον οδηγούν σε πιο ακραίες επιλογές. Είναι, πλέον, ζήτημα χρόνου να καταρρεύσει το σύστημα Ερντογάν, με ό,τι σημαίνει αυτό για την περιοχή.

Για να περάσουμε και στα θέματα του χαρτοφυλακίου σας. Πιστεύετε ότι τα νέα μέτρα για την ελεγχόμενη είσοδο των φοιτητών στα Πανεπιστήμια θα εφαρμοστούν και θα εξαλειφθούν τα φαινόμενα ανομίας στα Ιδρύματα;

Σύμφωνα με τα όσα ακούγονται ιδίως από την αξιωματική αντιπολίτευση, αντιλαμβάνεται κανείς ότι ο δρόμος δεν θα είναι στρωμένος με ροδοπέταλα. Κάθε μετάβαση σε μία νέα κατάσταση, ιδίως όταν η προηγούμενη ισχύει εδώ και 47 χρόνια, δεν είναι απαραιτήτως ομαλή. Θα χρειαστεί χρόνος και προσπάθεια, επιμονή και υπομονή. Τα πανεπιστήμια, όμως, ανήκουν σε όλους και όχι σε μειοψηφικές ομάδες, όσο θόρυβο και αν κάνουν. Έχουμε υποχρέωση να προσφέρουμε υψηλής ποιότητας ανταγωνιστική ανώτατη εκπαίδευση. Και αυτή είναι μία υποχρέωση προς όλους, φοιτητές και καθηγητές, αλλά και απέναντι στην κοινωνία γενικότερα.

Αλήθεια, στο παρελθόν υπήρξατε κι εσείς θύμα κάποιων θερμόαιμων φοιτητών. Πώς το βιώσατε;

Όντως υπήρξα θύμα επίθεσης τριών νεαρών ατόμων, διότι παρακάλεσα ένα εξ αυτών να μη γράφει συνθήματα σε φρεσκοκαθαρισμένο τοίχο του Παντείου Πανεπιστημίου. Το αποτέλεσμα ήταν ότι κατέληξα στο νοσοκομείο με ράμματα στο κεφάλι. Ενδιαφέρον ήταν επίσης το γεγονός ότι οι δύο εξ αυτών που συνελήφθησαν, διότι ο τρίτος παραμένει άγνωστος, δεν ήταν φοιτητές. Όταν σε ένα πανεπιστημιακό ίδρυμα πρυτανεύει ο φόβος, αντιλαμβάνεστε ότι πλήττεται τόσο η ελευθερία της έκφρασης όσο και η ακαδημαϊκή ελευθερία. Συγκινητικοί σε όλη αυτήν τη διαδικασία ήταν οι φοιτητές και οι φοιτήτριές μου, οι οποίοι στάθηκαν απέναντι στη λογική της απειλής και του φόβου που έσπειραν περιθωριακές ομάδες, οι οποίες κατά καιρούς συνέρρεαν στα μαθήματα με σκοπό να τα διακόψουν. Η υγιής αυτή αντίδραση, η οποία δεν περνάει στον Τύπο, καλύπτεται συνήθως από αυτούς που –αν και λίγοι– κάνουν θόρυβο.

Αν και ο πρωθυπουργός διαμηνύει σε όλους τους τόνους ότι θα εξαντλήσει την τετραετία, είναι γεγονός πως ορισμένοι ισχυρίζονται ότι το φθινόπωρο ενδεχομένως μπορεί να στηθούν πρόωρες κάλπες. Πιστεύετε ότι έχει βάση ένα τέτοιο σενάριο;

Δεν νομίζω ότι μπορεί κανένας σε αυτήν τη φάση να μιλήσει για σενάρια εκλογών, αλλά επιπλέον κάτι τέτοιο θα ήταν και παντελώς άκαιρο. Θεωρώ ότι έχουμε υποχρέωση να επικεντρωθούμε στην ουσία των πραγμάτων και στο έργο που έχουμε να κάνουμε, παρά να αναλωνόμαστε σε εκλογολογία που δεν εξυπηρετεί κάτι, αλλά, αντίθετα, θα έλεγα πολλές φορές παραλύει και το σύστημα.

Επειδή με βάση το νόμο που είχε ψηφίσει ο ΣΥΡΙΖΑ οι επόμενες εκλογές –όποτε κι αν γίνουν– θα γίνουν με απλή αναλογική, θεωρείτε πως η ΝΔ θα είναι και πάλι αυτοδύναμη ή υπάρχουν περιθώρια συγκυβέρνησης;

Είναι πολύ νωρίς για να κάνουμε σενάρια για την επόμενη μέρα. Θεωρώ ότι η κυβέρνηση προχωρά με εξαιρετικά συνεπή και σταθερό βηματισμό, παρά τις τρομερά αντίξοες συνθήκες. Μέσα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα έχουν γίνει σημαντικά άλματα σε πολλούς νευραλγικούς τομείς, όπως η ψηφιοποίηση των συστημάτων, η εκπαίδευση, υγεία, η οικονομία, η εθνική άμυνα κ.ο.κ. Οι συζητήσεις περί πολιτικών συσχετισμών έχουν νόημα μόνον όταν γίνονται σε περίοδο εκλογών και με τα δεδομένα της περιόδου αυτής. Δεν θεωρώ ότι βρισκόμαστε σε μία τέτοια περίοδο.

Από όσο γνωρίζω, είστε πολυπράγμων άνθρωπος. Έχετε κάποιο χόμπι; Προλαβαίνετε να ασχοληθείτε με αυτό;

Μου αρέσει να φτιάχνω ξύλινα καράβια. Παίρνω παλιά, ψημένα –συνήθως από τη θάλασσα– ξύλα, τα δουλεύω, τα εξοπλίζω και τα βάφω. Τα κρεμάω στον τοίχο. Κάθε καράβι είναι και ένα μικρό ταξίδι. Τον τελευταίο καιρό τα καράβια μου παραμένουν στο «ναυπηγείο» μου, μία παλιά αποθήκη που χρησιμοποιώ, σε απόλυτο lockdown. Δεν υπάρχει χρόνος ούτε να τα επισκεφτώ…

Πώς προέκυψε η αγάπη σας για τα ξύλινα καραβάκια;

Είδαμε ένα τέτοιο καράβι με τη σύζυγό μου στη βιτρίνα ενός καταστήματος σε ένα νησί και επειδή της άρεσε, αλλά το κατάστημα ήταν κλειστό, είπα να δοκιμάσω την τύχη μου και να δημιουργήσω ένα καράβι ο ίδιος. Πιστεύω σε όλα τα πράγματα πρέπει να δοκιμάζεις, να τολμάς και να έχεις ένα σκοπό για αυτό.

Πώς ήταν η ζωή μέσα στο σπίτι, με τρία μικρά παιδιά, την περίοδο της «σκληρής» καραντίνας;

Συνυπήρξαμε διαρκώς όπως ποτέ πριν. Ήταν πολύ καλά! Ήρθαμε πιο κοντά. Επαναπροσδιορίσαμε το όριά μας. Βοηθήσαμε ο ένας τον άλλον. Τρώγαμε μαζί, βλέπαμε τηλεόραση μαζί, πηγαίναμε βόλτα μαζί, διαβάζαμε μαζί. Πιστεύω ακράδαντα ότι η κάθε δοκιμασία αποτελεί και μία ευκαιρία. Και η καραντίνα ήταν η ευκαιρία μας να κατανοήσουμε τη σημασία των απλών και όχι τόσο αυτονόητων πραγμάτων, όπως η υγεία, η συντροφικότητα ή η σχέση γονέων και παιδιών. Είμαστε μαζί, είμαστε καλά, και έχουμε κάθε λόγο να κάνουμε υπομονή για καλύτερες ημέρες.

Τι σας λένε τα παιδιά σας για την τηλεκπαίδευση; Λειτουργεί καλά;

Η τηλεκπαίδευση είναι μία λύση ανάγκης. Δεν είναι μία ιδεατή κατάσταση. Όπως σε όλα τα πράγματα υπάρχουν υπέρ και κατά. Τα παιδιά μου χαίρονται που δεν ξυπνούν νωρίς για να πάνε στο σχολείο και στενοχωριόνται που δεν βλέπουν τους συμμαθητές τους. Δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει τη διά ζώσης εμπειρία με τον δάσκαλο ή τον καθηγητή. Ας ελπίσουμε ότι σύντομα τα παιδιά θα μπορέσουν να γυρίσουν με ασφάλεια στα σχολεία.

Ως πατέρας τριών μικρών παιδιών, πώς ονειρεύεστε το μέλλον τους;

Κάθε πατέρας ονειρεύεται το καλύτερο για τα παιδιά του. Οι συνθήκες έχουν αλλάξει. Πολλά νέα παιδιά επιλέγουν να ζήσουν στο εξωτερικό. Θα ήθελα τα παιδιά μου να ζήσουν και να σταδιοδρομήσουν στην Ελλάδα. Να επιστρέψουν πίσω αυτό που τους έδωσε από το υστέρημά της αυτή η χώρα. Να παλέψουν για να αλλάξουν ακόμη περισσότερο τις συνθήκες ζωής τους. Να παραδώσουν στα δικά τους παιδιά μία καλύτερη πατρίδα. Θέλω να είναι περήφανοι για τον πολιτισμό τους, έναν πολιτισμό που φέρουν μέσα τους, που κουβαλούν στη γλώσσα και στις αντιλήψεις τους. Έχουν μεγαλώσει στην Ελλάδα της κρίσεως. Θα ήθελα να αντικρίσουν μόνον καλύτερες ημέρες για αυτόν τον τόπο.

Με τις τέχνες τι σχέση έχετε; Ακούτε μουσική, σας αρέσει το θέατρο ή ο κινηματογράφος;

Μου αρέσουν πολύ οι ζωγραφικοί πίνακες. Παρακολουθώ προσεκτικά το έργο των σύγχρονων Ελλήνων ζωγράφων. Ακούω κυρίως ελληνική έντεχνη μουσική, αλλά βρίσκεις διαμάντια σε όλα τα είδη της ελληνικής μουσικής. Μου αρέσει ακόμη ο κινηματογράφος –αλλά τον αντιλαμβάνομαι κυρίως με τη μορφή ταινιών που βλέπεις στο σινεμά–, έχει τη δική του μαγεία.

Ποιο βιβλίο διαβάσατε τελευταία;

Είναι περίεργο, αλλά ξαναδιάβασα δύο παλαιά βιβλία. Το πρώτο ήταν το «1984» του Όργουελ. Το είχα διαβάσει για πρώτη φορά το 1984! Το δεύτερο βιβλίο ήταν με αφορμή τα 200 χρόνια από την Παλιγγενεσία και επρόκειτο για την ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως, του Φίνλεϋ. Ο συγκεκριμένος έζησε την επανάσταση και μετά εγκαταστάθηκε στην Αθήνα, όπου κι έγραψε την ιστορία του. Είναι ουσιαστικά πηγή και αντικατοπτρίζει πλήρως τα όσα σκέφτονταν για την Επανάσταση, λίγα χρόνια μετά το γεγονός.

Πώς πήρατε την απόφαση να πείτε το «ναι» στην πρόσκληση του Κυριάκου Μητσοτάκη για τις βουλευτικές εκλογές και πώς δέχτηκαν η οικογένειά σας και οι φίλοι σας την απόφαση αυτή;

Ήταν και προσωπική αλλά και οικογενειακή απόφαση. Είπα «ναι», διότι ήμουν πάντοτε φύσει πολιτικό ον και ήθελα να προσφέρω στη δημόσια σφαίρα. Πολλοί φίλοι προσπάθησαν να με αποτρέψουν: «Πού πας να μπλέξεις με την πολιτική; Εσύ είσαι ένας καταξιωμένος επιστήμονας. Τι θέλεις με αυτούς;». Πιστεύω όμως ότι υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούν να γίνουν και ακόμη πιστεύω ότι έχω υποχρέωση να βοηθήσω την πατρίδα μου όπως μπορώ. Από τη θέση που βρίσκομαι τώρα, προσπαθώ να προσφέρω στη διαμόρφωση μίας ανώτατης εκπαίδευσης, η οποία να μην έχει να ζηλέψει τίποτα από αυτήν άλλων κρατών της Ευρώπης και ενδεχομένως να καταστεί ακόμη πιο ανταγωνιστική, αρκεί να ξεπεράσουμε ιδεοληψίες που προέρχονται από άλλες εποχές.

Συνέντευξη στην Άννα Καραβοκύρη

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο

Σχολιάστε ...

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ

NEWSLETTER

 

 



 

 

 

Karfitsa