Οικονομία Παρασκηνιακά

Σε λίγα και δυνατά χέρια το «book building» της Πειραιώς

«Η επιτυχημένη αύξηση μετοχικού κεφαλαίου της Τράπεζας Πειραιώς αφαιρεί έναν ιστορικό συστημικό κίνδυνο και προωθεί την ελληνική οικονομία». Η φράση αυτή του επικεφαλής του οικονομικού σύμβουλου του πρωθυπουργού Αλέξη Πατέλη στο Bloomberg αποτυπώνει ανάγλυφα την επόμενη ημέρα του τραπεζικού συστήματος.

Η άντληση των κεφαλαίων από την Τράπεζα Πειραιώς, και μάλιστα με εντυπωσιακή υπερκάλυψη, αποτελεί ψήφο εμπιστοσύνης στο εγχώριο banking αλλά και στις υπόλοιπες συστημικές τράπεζες να περάσουν στην επόμενη μέρα.

Μάλιστα, η ολοκλήρωση της αύξησης συνέπεσε και με την αναβάθμιση της χώρας από τον οίκο αξιολόγησης Standard & Poor’s, δίνοντας διπλή ώθηση στην οικονομία.

Σημειώνεται ότι η Τράπεζα Πειραιώς άντλησε 1,38 δισ. ευρώ με την έκδοση 1,2 δισ. νέων μετοχών. Η τιμή διάθεσης διαμορφώθηκε στο 1,15 ευρώ, στο ανώτατο επίπεδο του εύρους τιμών.

Επιπλέον, όπως ανέφερε ο κ. Πατέλης στους «Financial Times, η συμμετοχή υψηλής ποιότητας επενδυτικών σχημάτων που δεν είχαν επενδύσει στη χώρα εδώ και χρόνια είναι κομβικό σημείο για την εμβάθυνση, τη διεύρυνση και την ενίσχυση των ελληνικών κεφαλαιαγορών.

Αξίζει να σημειωθεί ότι στην αύξηση, μεταξύ άλλων, συμμετείχαν η Blackrock αλλά και το νορβηγικό πετρελαϊκό fund που διαχειρίζεται κεφάλαια ύψους 1,3 τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή ουσιαστικά ανοίγει τον δρόμο και για την έκδοση ομολόγου υψηλής διαβάθμισης από την Τράπεζα Πειραιώς, όπως προβλέπεται στο «Project Sunrise», με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της κεφαλαιακής της βάσης.

Έτσι, πλέον, η Τράπεζα Πειραιώς επιστρέφει στον ιδιωτικό τομέα απαλλαγμένη από τα βαρίδια του παρελθόντος, ενώ εντός του έτους θα επαναφέρει τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια σε μονοψήφιο επίπεδο.

Νέοι ισχυροί μέτοχοι

Παράλληλα αλλάζουν άρδην οι μετοχικοί συσχετισμοί δυνάμεων στην Τράπεζα Πειραιώς μετά την ολοκλήρωση της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, που οδήγησε στην «αποκρατικοποίηση» της τράπεζας, στην ανάδειξη ενός νέου ισχυρού σχήματος συνεργαζόμενων μεγαλομετόχων σχετικής πλειοψηφίας και στη διεύρυνση της μετοχικής της βάσης.

Οι τρεις cornerstone investors (Paulson, Μυστακίδης και Helikon), που θα είναι τα νέα «αφεντικά», συγκεντρώνουν συνολικό ποσοστό 26,77%, κατανεμημένο ως εξής: John Paulson 18,62%, Αριστοτέλης Μυστακίδης 2,93%, Helikon Invest 5,22%.

Συνολικά, ΤΧΣ και cornerstone κάλυψαν το 67% της διάθεσης, κάτι όμως που ήταν αναμενόμενο και προέκυπτε από τις δημόσιες ανακοινώσεις της Πειραιώς. Ακολουθούν έξι funds τα οποία κάλυψαν περίπου το 18% με 19% του ξένου βιβλίου, μεταξύ των οποίων η αγορά εικάζει ότι περιλαμβάνονται ισχυρά ονόματα (Norgres Bank, Fidelity, Blackrock, Bain Capital, Fiera Capital).

Αντίθετα, τα δύο τρίτα όσων εγγράφηκαν στο βιβλίο δεν πήραν ούτε μία μετοχή, ενώ το υπόλοιπο ένα τρίτο μοιράστηκε λιγότερο από το 15% του βιβλίου (142 εκατ. μετοχές). Έτσι, η διάθεση μετοχών κατέληξε σχεδόν private placement, όπως σχολιάζει μέρος της αγοράς.

Πολύ μεγαλύτερο –της τάξεως του 37%– θα είναι το συνολικό ποσοστό ξένων χαρτοφυλακίων που πήραν μετοχές μέσω της διαδικασίας book building. Αντίθετα περιορίζεται αισθητά το μερίδιο ελληνικής συμμετοχής, με το ποσοστό του ΤΧΣ να πέφτει, από 61,2%, σε 27%.

Εγχώριοι ιδιώτες μικρομέτοχοι και θεσμικά χαρτοφυλάκια αθροίζουν συνολικά περίπου 8,5%. Από το ποσοστό αυτό, περίπου 7,2% είναι μετοχές που αποκτήθηκαν μέσω της ΑΜΚ και το υπόλοιπο αντιστοιχεί σε παλιές μετοχές.

Μεγάλου: Στόχος η πλήρης εξυγίανση του ισολογισμού το επόμενο 12μηνο

Ο Χρήστος Μεγάλου, διευθύνων σύμβουλος του Ομίλου Πειραιώς, σχολιάζοντας την επιτυχημένη αύξηση κεφαλαίου, δήλωσε τα εξής: «Είμαστε ιδιαίτερα ικανοποιημένοι από την ανταπόκριση στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου μας. Η επιτυχής ολοκλήρωση της προσφοράς νέων μετοχών, η ποιότητα και ο πλουραλισμός των επενδυτών που συμμετείχαν συνιστούν ψήφο εμπιστοσύνης στον Όμιλο Πειραιώς και τη στρατηγική του, καθώς και στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας.

Η επόμενη μέρα

Τραπεζικοί κύκλοι επισημαίνουν πως η αύξηση κεφαλαίου θα επιτρέψει στην Πειραιώς να εκπληρώσει τον απώτερο στόχο που έχει θέσει για την πλήρη εξυγίανση του ισολογισμού της κατά τους επόμενους 12 μήνες και να εκπληρώσει την κεντρική επιδίωξη να καταστεί μια ισχυρή τράπεζα, έτοιμη για την επόμενη μέρα, με δυνατή κεφαλαιακή βάση, ώστε να στηρίξει την ελληνική οικονομία καθώς ανακάμπτει από την πανδημία.

Με την κίνηση αυτή, η Τράπεζα Πειραιώς υπό τη διοίκηση του Χρήστου Μεγάλου θα κληθεί πλέον να αντιμετωπίσει τη νέα πρόκληση του χρηματοπιστωτικού συστήματος που δεν είναι άλλη από τη χορήγηση ρευστότητας στην οικονομία, αλλά και την ενίσχυση της κερδοφορίας της. Πρόκληση που αντιμετωπίζουν συνολικά τα εγχώρια χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα οποία έχουν προχωρήσει σε σημαντική μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων.

Όπως αναφέρουν τραπεζικοί παράγοντες εκ του αποτελέσματος η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου είναι το «διαβατήριο» για την επόμενη ημέρα. Και μάλιστα όχι μόνο για την Τράπεζα Πειραιώς, αλλά και για τα υπόλοιπα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Και αυτό γιατί, πριν από την κεφαλαιακή ενίσχυση, η Τράπεζα Πειραιώς ήταν ο «ελέφαντας στο δωμάτιο» που δεν επέτρεπε συνολικά στο σύστημα να προσελκύσει επενδυτικό ενδιαφέρον αλλά και να λειτουργήσει απρόσκοπτα.

Τονίζουν επιπλέον ότι χρονικά η αύξηση συμπίπτει με τη διαδικασία πώλησης του πακέτου τιτλοποιημένων δανείων «Frontier» της Εθνικής Τράπεζας αλλά και την ολοκλήρωση του «Project Galaxy» της Alpha Bank. Με δεδομένο δε ότι η Eurobank έχει ήδη προχωρήσει στον δρόμο αυτόν, εντός του 2021 –και παρά την πανδημία– οι ελληνικές τράπεζες θα έχουν καθαρίσει σε μεγάλο βαθμό τους ισολογισμούς τους από τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα.

Και καθώς προχωρά ο «Ηρακλής ΙΙ», στον οποίο κατά πάσα πιθανότητα θα ενταχθούν και οι επισφάλειες της πανδημίας, είναι ζήτημα χρόνου μέχρι το χρηματοπιστωτικό σύστημα να «καθαρίσει» πλήρως από το συγκεκριμένο μέτωπο. Σημειώνεται ότι ο «Ηρακλής ΙΙ» επεκτάθηκε κατά 18 μήνες (Απρίλιος 2021 – Οκτώβριος 2022) και αποσκοπεί στη μείωση των υπολειπομένων «κόκκινων» δανείων της τάξεως των 32 δισ. ευρώ. Μέσω του προγράμματος «Ηρακλής ΙΙ», παρέχεται η εγγύηση του ελληνικού κράτους, της τάξεως των 12 δισ. ευρώ, στις υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας ομολογίες των τιτλοποιήσεων των πιστωτικών ιδρυμάτων. Υπενθυμίζεται ότι η Eurobank ανακοίνωσε τον περασμένο μήνα την πρόθεσή της να εντάξει νέα τιτλοποίηση ύψους 3,3 δισ. ευρώ με την κωδική ονομασία «Mexico», που θα την οδηγήσει σε μονοψήφιο ποσοστό «κόκκινων» δανείων στο τέλος του 2021. Αντίστοιχος «πυρετός» επικρατεί και στην Πειραιώς με το πακέτο των 7 δισ. ευρώ μη εξυπηρετούμενων δανείων «Sunrise I», που έχει ήδη από τον Μάρτιο χτυπήσει την πόρτα του «Ηρακλή ΙΙ».

Σημειώνεται πως ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch, σε έκθεσή του, προέβλεψε ότι η μείωση του ποσοστού των δανείων σε καθυστέρηση (impaired loans) των ελληνικών τραπεζών θα υποχωρήσει κάτω από το 30% στο τέλος του 2021 από 36% στο τέλος Σεπτεμβρίου, εφόσον αυτές υλοποιήσουν τις σημαντικές τιτλοποιήσεις στο πλαίσιο του σχεδίου «Ηρακλής». Επιπλέον μέτρα από τις τράπεζες για την κεφαλαιακή ενίσχυσή τους και μία πιθανή παράταση του «Ηρακλής» «θα επιταχύνουν περαιτέρω τη βελτίωση της ποιότητας του ενεργητικού τα επόμενα δύο χρόνια», σημείωσε ο Fitch. «Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες σχεδιάζουν να μειώσουν το ποσοστό των δανείων σε καθυστέρηση κάτω από το 10% στο τέλος του 2022. Παρά τον ως έναν βαθμό εμπροσθοβαρή σχηματισμό προβλέψεων στο πρώτο εξάμηνο του 2020, αναμένουμε ότι οι προβλέψεις για επισφαλή δάνεια θα παραμείνουν υψηλές το 2021 (από 1,5% έως 1,7% των συνολικών δανείων), λόγω των προσπαθειών των τραπεζών για επιτάχυνση της εξυγίανσης της ποιότητας του ενεργητικού τους», ανέφερε ο οίκος.

Οι προκλήσεις

Πάντως, οι προκλήσεις δεν έχουν τελειώσει ακόμα για τον εγχώριο τραπεζικό κλάδο και, όπως έχει τονίσει ο διοικητής της ΤτΕ Γιάννης Στουρνάρας, τα πιστωτικά ιδρύματα βρίσκονται αντιμέτωπα με μία σειρά εκκρεμοτήτων.

·    Το περιβάλλον χαμηλών επιτοκίων που, σε συνδυασμό με τη χαμηλή αποδοτικότητα των κεφαλαίων, επηρεάζει την κερδοφορία και τη δυνατότητα εσωτερικής δημιουργίας κεφαλαίων.

·    Για τις ελληνικές τράπεζες, αρνητικά επιδρά επιπρόσθετα και το υψηλό κόστος πιστωτικού κινδύνου, δηλαδή οι αναγκαίες δαπάνες για τον σχηματισμό προβλέψεων.

·    Τον ολοένα αυξανόμενο ανταγωνισμό από μη-τράπεζες και από τα λεγόμενα BigTechs, καθώς και τις επιπτώσεις στη λειτουργία και στο επιχειρηματικό πρότυπο των τραπεζών από την ψηφιακή καινοτομία (digital innovation).

Προκλήσεις που πηγάζουν από την ατελή τραπεζική ένωση (Banking Union) στην Ευρωζώνη, σημαντικά συστατικά στοιχεία της οποίας –όπως το Ενιαίο Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων– απουσιάζουν.

Αυτό ωστόσο που τονίζουν τραπεζικοί κύκλοι είναι πως, σε αντίθεση με το παρελθόν, oι τράπεζες τώρα μπορούν να ατενίζουν με μεγαλύτερη αισιοδοξία το μέλλον.

της Αμαλίας Κάτζου

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο

Σχολιάστε ...

Εφημερίδες

Διαβάστε όλες τις εφημερίδες online

ΑΡΧΕΙΟ

NEWSLETTER

 

 



 

 

 

Karfitsa