Εγκρίθηκε πρόσφατα ένα νέο πλαίσιο κληρονομικού δικαίου, το οποίο αναμένεται να φέρει σημαντικές αλλαγές στους τομείς των διαθηκών, των κληρονομιών και των δικαιωμάτων συγγενών και συντρόφων. Ο κύριος στόχος αυτού του νομοθετήματος είναι ο εκσυγχρονισμός ενός νομικού συστήματος που παρέμεινε αμετάβλητο για πολλές δεκαετίες.
Οι αλλαγές αυτές επηρεάζουν κατευθείαν όλους όσοι σκοπεύουν να συντάξουν μια διαθήκη, να διασφαλίσουν την περιουσία τους ή να προχωρήσουν σε διαδικασίες που αφορούν κληρονομικές υποθέσεις. Πρόκειται για μία συνολική μεταρρύθμιση που στοχεύει στην παροχή μεγαλύτερης ασφάλειας και ευκολίας στους πολίτες.
Αυτό το νέο κληρονομικό δίκαιο θα ισχύσει από τον Σεπτέμβριο του 2026, σηματοδοτώντας την πρώτη βασική αναθεώρηση μετά από 80 χρόνια. Το νέο θεσμικό πλαίσιο έχει σχεδιαστεί ώστε να ανταποκρίνεται στις σύγχρονες κοινωνικές και οικογενειακές συνθήκες, ενισχύοντας τα δικαιώματα όλων των μελών της οικογένειας.
Αλλαγές στις διαθήκες και διαδικασίες
Η διαδικασία για τη σύνταξη δημόσιας διαθήκης απλοποιείται, ενώ η μυστική διαθήκη θα απαιτεί την παρουσία δύο μαρτύρων, προκειμένου να διασφαλίζεται η εγκυρότητά της. Επίσης, εισάγεται ειδική διαδικασία για άτομα με σοβαρές αναπηρίες ομιλίας, εξασφαλίζοντας έτσι την ισότιμη δυνατότητα διάθεσης της περιουσίας τους.
Οι ιδιόγραφες διαθήκες παραμένουν σε ισχύ, ωστόσο υπόκεινται σε αυστηρότερους ελέγχους. Πλέον, το δικαίωμα σύνταξης διαθήκης επεκτείνεται και σε άτομα ηλικίας 16 ετών, ενώ περιορίζεται η δυνατότητα σύνταξης διαθηκών υπέρ νοσοκομείων, οίκων ευγηρίας και ιδρυμάτων όπου νοσηλεύεται ο διαθέτης.
Δικαιώματα εξ αδιαθέτου διαδοχής και σχέσεις συντρόφων
Σύμφωνα με τις νέες ρυθμίσεις, ο/η σύζυγος θα λαμβάνει μεγαλύτερο ποσοστό κληρονομιάς, συγκεκριμένα το 1/3 εάν υπάρχουν παιδιά και το 1/4 αν υπάρχουν περισσότερα. Σε περίπτωση που δεν υπάρχουν παιδιά, ο/η σύζυγος αποκτά το σύνολο της περιουσίας πριν από γονείς και άλλους συγγενείς.
Τα ίδια δικαιώματα ισχύουν και για τα σύμφωνα συμβίωσης, ενώ αναγνωρίζονται κληρονομικά δικαιώματα και για συντρόφους που δεν είναι παντρεμένοι, εφόσον η σχέση διαρκεί πάνω από τρία χρόνια.
Νόμιμη μοίρα και χρέη κληρονομιάς
Ένας σημαντικός τομέας των αλλαγών είναι ότι οι κληρονόμοι δεν υποχρεούνται να αποκτούν συγκυριότητα σε ακίνητα, καθώς έχουν τη δυνατότητα να ζητήσουν τη μερίδα τους σε χρηματική αξία. Η νόμιμη μοίρα μετατρέπεται σε χρηματική απαίτηση, διευκολύνοντας έτσι τη διαδικασία εκκαθάρισης της περιουσίας.
Επιπλέον, παρέχεται καλύτερη προστασία έναντι υπέρογκων χρεών. Ο κληρονόμος δεν είναι υπεύθυνος με την προσωπική του περιουσία, εκτός αν επιλέξει να διαχειρίζεται ελεύθερα την κληρονομιά του.
Διαδικασία εκκαθάρισης και άλλες σημαντικές αλλαγές
Η διαδικασία εκκαθάρισης της κληρονομιάς θα διενεργείται από δικηγόρο που θα ορίζεται από ειδικό κατάλογο του δικαστηρίου, εξασφαλίζοντας διαφάνεια και επαγγελματική προσέγγιση.
Αξιοσημείωτο είναι ότι οι προπάπποι και οι προγιαγιάδες παύουν να περιλαμβάνονται στις κληρονομικές τάξεις. Επιπλέον, επεκτείνεται η προστασία της οικογενειακής στέγης, διασφαλίζοντας ότι ο σύντροφος με σύμφωνο συμβίωσης θα προστατεύεται σε περίπτωση θανάτου του μισθωτή.
