Έξι μήνες μετά την έναρξη του πολέμου με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ και ενώ συνεχίζει να παραμένει εκτός δημόσιας θέασης, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν Μοτζτάμπα Χαμενεΐ έστειλε νέο γραπτό μήνυμα προς τον ιρανικό λαό, θέτοντας στο επίκεντρο την κοινωνική συνοχή και την αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων
Το μήνυμα εκδόθηκε με αφορμή την «Εβδομάδα της Κυβέρνησης» και αποτελεί μία από τις ελάχιστες δημόσιες παρεμβάσεις του Χαμενεΐ από τότε που ανέλαβε την ανώτατη ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η χρονική συγκυρία είναι ιδιαίτερα κρίσιμη. Το Ιράν βρίσκεται στον έκτο μήνα μιας καταστροφικής σύγκρουσης με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, ενώ η οικονομία βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση από τον πόλεμο, τις κυρώσεις και τον περιορισμό των εξαγωγών πετρελαίου. Το ιρανικό νόμισμα έχει δεχθεί ισχυρό πλήγμα και ο κίνδυνος νέων κοινωνικών αναταραχών έχει αυξηθεί.
🇮🇷|Message of the Leader of the Islamic Revolution, Ayatollah Sayyid Mojtaba Hosseini Khamenei, on the occasion of “Government Week” in the Islamic Republic of Iran
In the Name of God, the Most Compassionate, the Most Merciful
The first week of Shahrivar (24 to 30 August) each… https://t.co/6Wu8xqXhCc pic.twitter.com/dca42JCTsp
— Aprajita Nafs Nefes 🦋 Ancient Believer (@aprajitanefes) August 28, 2026
«Η κοινωνική συνοχή πρέπει να παραμείνει στο επίκεντρο»
Στο μήνυμά του, ο Χαμενεΐ υπογραμμίζει επανειλημμένα την ανάγκη διατήρησης της ενότητας και της κοινωνικής συνοχής, ζητώντας από την κυβέρνηση και όλους τους κρατικούς θεσμούς να αποφεύγουν ενέργειες ή δηλώσεις που θα μπορούσαν να εντείνουν τις εσωτερικές αντιπαραθέσεις.
Ο ανώτατος ηγέτης προειδοποιεί ουσιαστικά ότι οποιαδήποτε ενέργεια που πλήττει την κοινωνική συνοχή δεν πρέπει να γίνεται ανεκτή, ενώ ζητά από τους αξιωματούχους να αποφεύγουν δηλώσεις που αποδυναμώνουν το ηθικό της κοινωνίας ή ενισχύουν την αβεβαιότητα.
Η έμφαση στην κοινωνική συνοχή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια χώρα που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα πόλεμο, οικονομική ασφυξία και αυξανόμενη κοινωνική πίεση.
Ο Χαμενεΐ καλεί επίσης την κυβέρνηση να προβάλλει τη «δύναμη» και την ανθεκτικότητα του Ιράν, αντί να αναδεικνύει δημόσια τις αδυναμίες και τα προβλήματα της χώρας, τα οποία, σύμφωνα με το μήνυμα, θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν από τους αντιπάλους της.
Παραδέχεται την οικονομική κρίση
Παρά τη σκληρή ρητορική έναντι των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ, το μήνυμα περιλαμβάνει μια ασυνήθιστα άμεση αναφορά στις οικονομικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο ιρανικός πληθυσμός.
Ο Χαμενεΐ ζητά από την κυβέρνηση να δώσει ιδιαίτερη προσοχή σε μια σειρά προβλημάτων, μεταξύ των οποίων ο πληθωρισμός, η ανεργία, οι τιμές των προϊόντων και υπηρεσιών, οι επενδύσεις και η κατάσταση της αγοράς.
Παράλληλα, προωθεί την ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής και τη μείωση της εξάρτησης από τις εισαγωγές, στο πλαίσιο της λεγόμενης «οικονομίας της αντίστασης».
Η κατεύθυνση αυτή συνοδεύεται από έκκληση για περιορισμό της εξάρτησης της ιρανικής οικονομίας από το δολάριο και για καλύτερη διαχείριση των εισαγωγών.
Με άλλα λόγια, η ηγεσία της Τεχεράνης αναγνωρίζει πλέον ανοιχτά ότι η οικονομική πίεση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κινδύνους για τη σταθερότητα του καθεστώτος.
Έξι μήνες χωρίς δημόσια εμφάνιση
Το μήνυμα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω της πρωτοφανούς απουσίας του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ από τη δημόσια ζωή.
Ο νέος ανώτατος ηγέτης δεν έχει εμφανιστεί δημόσια ούτε έχει δώσει ομιλία ή συνέντευξη από τότε που ανέλαβε την εξουσία, μετά τον θάνατο του πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ, στις αρχές του πολέμου.
Σύμφωνα με το Reuters, η απουσία του έχει εντείνει τις εικασίες για την κατάσταση της υγείας του και για το κατά πόσο ασκεί ο ίδιος καθημερινά την εξουσία. Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι εξακολουθεί να λαμβάνει τις σημαντικές αποφάσεις και ότι κυβερνά από ασφαλή τοποθεσία, ενώ οι πληροφορίες για την κατάσταση και την τοποθεσία του κρατούνται αυστηρά μυστικές για λόγους ασφαλείας.
Η απουσία του, ωστόσο, έχει αρχίσει να δημιουργεί προβληματισμό ακόμη και στους υποστηρικτές του καθεστώτος, καθώς δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα ούτε πρόσφατη φωτογραφία ούτε βίντεο ή ηχητικό μήνυμα που να επιβεβαιώνει την κατάσταση και την ενεργό παρουσία του.
Η οικονομία ως απειλή για τη σταθερότητα
Το μήνυμα του Χαμενεΐ έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομική κατάσταση του Ιράν επιδεινώνεται.
Ο πόλεμος, ο περιορισμός των εξαγωγών πετρελαίου και οι αμερικανικές κυρώσεις έχουν αυξήσει την πίεση στην οικονομία και έχουν πλήξει περαιτέρω το ριάλ. Παράλληλα, υπάρχουν φόβοι ότι η οικονομική ασφυξία θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα κοινωνική αναταραχή.
Μάλιστα, την ίδια ημέρα η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε νέες κυρώσεις που στοχεύουν οικονομικούς διαύλους που χρησιμοποιούνται για συναλλαγές με το Ιράν, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο την πίεση στην Τεχεράνη.
«Ένα ολοένα ισχυρότερο Ιράν»
Παρά τις δυσκολίες, ο Χαμενεΐ επιμένει στη γραμμή της αντίστασης και της αυτάρκειας, καλώντας την κυβέρνηση να ενισχύσει την παραγωγή, τις επενδύσεις και την οικονομική ανεξαρτησία της χώρας.
Το μήνυμά του επιχειρεί έτσι να συνδυάσει δύο διαφορετικά στοιχεία: την αναγνώριση των σοβαρών προβλημάτων που αντιμετωπίζει η ιρανική κοινωνία και την επιμονή ότι το καθεστώς παραμένει ισχυρό και ενωμένο.
Η έκκληση για κοινωνική συνοχή, σε συνδυασμό με τις αναφορές στον πληθωρισμό, την ανεργία και τις τιμές, δείχνει ότι η οικονομική διάσταση του πολέμου έχει πλέον μετατραπεί σε κρίσιμο ζήτημα για την πολιτική ηγεσία της Τεχεράνης.
Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ κλείνει το μήνυμά του με την υπόσχεση ότι η εφαρμογή των κυβερνητικών προγραμμάτων θα οδηγήσει σε «ολοένα και ισχυρότερο Ιράν».
Όμως, πίσω από τη ρητορική περί ισχύος, το μήνυμα αποκαλύπτει μια διαφορετική πραγματικότητα: σε μια χώρα που βρίσκεται στον έκτο μήνα ενός εξαιρετικά δαπανηρού πολέμου, η διατήρηση της κοινωνικής συνοχής και η αντιμετώπιση της οικονομικής πίεσης έχουν εξελιχθεί σε ζήτημα επιβίωσης για το καθεστώς.
