Επιβεβαιωμένη η επαφή με τον Θεμιστοκλή Δεμίρη, αλλά όχι το πλήρες περιεχόμενό της – Οι τουρκικοί ισχυρισμοί για Αιγαίο, νησιά και συνεργασία Ελλάδας–Ισραήλ
Νέα ερωτήματα προκαλούν οι πληροφορίες του τουρκικού Τύπου για τη μυστική επίσκεψη του διοικητή της ΜΙΤ Ιμπραήμ Καλίν στην Αθήνα και τη συνάντησή του με τον επικεφαλής της ΕΥΠ Θεμιστοκλή Δεμίρη.
Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε την τελευταία εβδομάδα του Αυγούστου, χωρίς να ενταχθεί σε επίσημο πρόγραμμα ή να συνοδευτεί από ανακοινώσεις. Σύμφωνα με ελληνικά δημοσιεύματα, το ραντεβού έγινε στα γραφεία της ΕΥΠ στην Κατεχάκη, ενώ η πραγματοποίησή του επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια από πηγές και στις δύο χώρες.
Η διακριτικότητα δεν θεωρείται ασυνήθιστη για συνομιλίες μεταξύ επικεφαλής υπηρεσιών πληροφοριών. Ωστόσο, η χρονική συγκυρία και οι διαφορετικές εκδοχές για την ατζέντα δίνουν στην επαφή ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα.
Η επίσημη τουρκική εκδοχή
Σύμφωνα με τουρκικές πηγές ασφαλείας, Καλίν και Δεμίρης συζήτησαν:
- Τις εντάσεις στο Αιγαίο και τις διμερείς σχέσεις
- Την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και της κατασκοπείας
- Τη δράση τουρκικών εγκληματικών οργανώσεων στην Ελλάδα
- Την παράτυπη μετανάστευση και τα δίκτυα διακινητών
- Τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, στη Συρία και στη Λιβύη
- Την περαιτέρω συνεργασία ΜΙΤ και ΕΥΠ
Η τουρκική πλευρά υποστήριξε ότι συμφωνήθηκε η ενίσχυση της συνεργασίας απέναντι στο οργανωμένο έγκλημα και στις κοινές απειλές ασφαλείας. Αναφέρθηκε, επίσης, στη σημασία των ελληνοτουρκικών σχέσεων για την ασφάλεια του Αιγαίου, της Μεσογείου και του ΝΑΤΟ.
Ελληνικές πληροφορίες προσθέτουν ότι εξετάστηκε η παρουσία περίπου 300 Τούρκων με διασυνδέσεις σε 15 εγκληματικές οργανώσεις, καθώς και η δράση προσώπων που φέρονται να οργανώνουν τη διακίνηση μεταναστών από τα τουρκικά παράλια.
Οι ισχυρισμοί για Αιγαίο και Ισραήλ
Μια σαφώς πιο πολιτική διάσταση δίνουν δημοσιεύματα που αποδίδονται στη φιλοκυβερνητική Yeni Şafak. Σύμφωνα με αυτά, ο Ιμπραήμ Καλίν φέρεται να μετέφερε στην ελληνική πλευρά ότι η Τουρκία:
- Δεν θα δεχθεί «τετελεσμένα» στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο
- Επιμένει στις γνωστές αξιώσεις της για την αποστρατιωτικοποίηση ελληνικών νησιών
- Αντιμετωπίζει αρνητικά την εμβάθυνση της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας και Ισραήλ
- Θεωρεί «λάθος δρόμο» τη διαμόρφωση νέου περιφερειακού πλέγματος ασφαλείας με τη συμμετοχή του Ισραήλ
Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί δεν έχουν επιβεβαιωθεί από την Αθήνα ούτε περιλαμβάνονται στη λεπτομερέστερη ενημέρωση που απέδωσε η Hürriyet σε τουρκικές πηγές ασφαλείας. Συνεπώς, δεν μπορούν να θεωρηθούν πιστή και πλήρης καταγραφή των συνομιλιών.
Η επίσκεψη, πάντως, πραγματοποιήθηκε ενώ βρίσκονται σε εξέλιξη σοβαρές γεωπολιτικές μεταβολές. Η Ελλάδα ενισχύει τη στρατηγική και αμυντική συνεργασία της με το Ισραήλ, ενώ οι δύο χώρες υπέγραψαν πρόσφατα τη συμφωνία για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, η Αθήνα και η Άγκυρα βρίσκονται σε αντιπαράθεση για τα θαλάσσια πάρκα, τις έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο και το καθεστώς των νησιών. Λίγες ημέρες μετά τη συνάντηση, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επανέφερε δημοσίως την απαίτηση να σταματήσει η στρατιωτική ενίσχυση ελληνικών νησιών.
Το ερώτημα για την ελληνική απάντηση
Οι επαφές μεταξύ ΕΥΠ και ΜΙΤ εξυπηρετούν έναν πρακτικό σκοπό: διατηρούν ανοιχτό έναν δίαυλο σε περίοδο έντασης και επιτρέπουν την ανταλλαγή πληροφοριών για τρομοκρατία, οργανωμένο έγκλημα και διακίνηση ανθρώπων. Μπορούν, επίσης, να συμβάλουν στην αποτροπή μιας ανεξέλεγκτης κρίσης.
Διαφορετικό ζήτημα αποτελεί, όμως, το εάν στη συνάντηση διατυπώθηκαν τουρκικές θέσεις που αφορούν την άμυνα των νησιών, τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας ή την επιλογή των στρατηγικών της συνεργασιών.
Μέχρι στιγμής δεν έχει δημοσιοποιηθεί πλήρης ελληνική ενημέρωση για την ατζέντα ή για τις απαντήσεις που δόθηκαν. Έτσι, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο τι φέρεται να είπε ο Ιμπραήμ Καλίν στην Αθήνα, αλλά και τι απάντησε η ελληνική πλευρά, ενώ ορισμένα θέματα “χρειάζονται το χρόνο τους” πριν δουν το φως της δημοσιότητας ή και την κατάλληλη στιγμή.
