Ενσωματώνει όλες τις παραμέτρους που οδηγούν σε μια ελληνική στρατηγική με αναπτυξιακή και γεωπολιτική διάσταση, θωρακίζοντας την εθνική μας κυριαρχία απέναντι σε κάθε επιβουλή
Σε μια εποχή που η σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο δοκιμάζεται συνεχώς από τον τουρκικό αναθεωρητισμό και την ευρύτερη γεωπολιτική αστάθεια, η Ελλάδα απαντά όχι με λόγια αλλά με έργα. Όπως γράφει ο Χρήστος Μυτιλινιός στην εφημερίδα «Political» με θεσμική σοβαρότητα και στρατηγική οξυδέρκεια, η ελληνική κυβέρνηση, υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, προχωρά στην πρώτη θεσμοθετημένη αποτύπωση του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού (ΘΧΣ) της χώρας. Μια πράξη που αποπνέει εθνική αυτοπεποίθηση και γεωπολιτική συνειδητότητα.
Θεσμική ασπίδα στη θάλασσα
Η Ελλάδα, ως χώρα με τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ευρωπαϊκή Ένωση και με εκατοντάδες κατοικημένα και μη νησιά, δεν μπορούσε να συνεχίσει να αφήνει τον θαλάσσιότης χώρο χωρίς συγκροτημένο πλαίσιο. Ο ΘΧΣ,
όπως παρουσιάστηκε από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε συνεργασία με το υπουργείο Εξωτερικών, δεν είναι απλώς μια τεχνοκρατική άσκηση. Είναι ο πρώτος επίσημος «χάρτης κυριαρχίας» που σχεδιάζεται με ευρωπαϊκή υπογραφή, περιβαλλοντική ευαισθησία και εθνική στρατηγική στόχευση.
Για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας αποτυπώνονται στα χαρτιά και αναγνωρίζονται;
σε επίπεδο ευρωπαϊκού κεκτημένου τα δυνητικά εξωτερικά όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και τη Σύμβαση UNCLOS. Η χάραξη της μέσης γραμμής, σε συνδυασμό με τις ήδη
υφιστάμενες συμφωνίες με Ιταλία και Αίγυπτο, αποτελεί ισχυρό θεσμικό ανάχωμα απέναντι σε κάθε διεκδίκηση που στερείται νομικής βάσης.
«Κλείνουμε εκκρεμότητες»
Όπως σημειώνουν κυβερνητικές πηγές στην «Political», «κλείνουμε εκκρεμότητες του παρελθόντος, υπερασπιζόμαστε τα εθνικά συμφέροντα στην πράξη». Πρόκειται για μια τοποθέτηση που δεν επιδέχεται παρερμηνείας. Η Ελλάδα δεν επιλέγει τον απομονωτισμό ούτε την καλλιέργεια τεχνητών εντάσεων, αλλά δίνει
σαφές στίγμα: οποιαδήποτε συζήτηση με γείτονες γίνεται στη βάση της ισότητας, της θεσμικότητας και της πλήρους αναγνώρισης των κυριαρχικών της δικαιωμάτων.
Είναι μάλιστα ενδεικτικό ότι ο ΘΧΣ δεν αποκλείει, αλλά προετοιμάζει τις μελλοντικές συμφωνίες οριοθέτησης με πλήρη σεβασμό στο διεθνές δίκαιο. Αυτό που κάνει η κυβέρνηση είναι να δημιουργεί νομικό προηγούμενο, τεκμηριωμένο με ευρωπαϊκή υπογραφή, ώστε κανείς να μην μπορεί να παρερμηνεύσει τις ελληνικές θέσεις.
«Αναμενόμενο και αναγκαίο βήμα»
Ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων του Παντείου Πανεπιστημίου Κωνσταντίνος Υφαντής, μιλώντας στην «Ρolitical», χαρακτηρίζει τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό ως ένα αναμενόμενο και αναγκαίο βήμα της ελληνικής Πολιτείας. Όπως επισημαίνει, «δεν ήταν ξαφνικό· επρόκειτο για θεσμική υποχρέωση και όχι επιλογή διακριτικής ευχέρειας του κράτους».
Οι αντιδράσεις των Τούρκων, κατά τον ίδιο, ήταν επίσης προεξοφλημένες, με δεδομένο ότι με την παρούσα συγκυρία «δεν υπάρχει προοπτική συμφωνίας με την Τουρκία για οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας, ούτε
προοπτική προσφυγής στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης». Συνεπώς «δεν υπήρχε λόγος να παραμένει το
θέμα στο συρτάρι».
Ο ΘΧΣ, όπως τονίζει, έχει διττή σημασία: από τη μία αποτυπώνει τα απώτατα δυνητικά όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας και από την άλλη συνιστά ένα νομικό προηγούμενο.
«Είναι η πρώτη φορά που υπάρχουν επίσημοι χάρτες με τέτοια λεπτομέρεια, πολύ πέρα
από τις πολιτικές δηλώσεις ή τον χάρτη της Σεβίλλης ή τη “Γαλάζια Πατρίδα”», αναφέρει. Κατά τον Κωνσταντίνο Υφαντή, το λιγότερο κακό σενάριο θα ήταν «αυτοί οι δύο χάρτες -ελληνικός και τουρκικός- να οδηγήσουν τελικά στη Χάγη».
Για πρώτη φορά, όπως λέει, «μιλάμε για νομική διαφορά που θα πρέπει να στηριχθεί στο διεθνές δίκαιο, ξεπερνώντας τις καθαρά πολιτικές συγκρούσεις και είναι η Τουρκία τώρα που θα κληθεί να στηρίξει νομικά
όσα λέει και όχι απλώς με πολιτικές δηλώσεις».
Οδικός χάρτης εθνικής ανάπτυξης
Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός δεν είναι απλώς πολιτική άμυνας. Είναι και εργαλείο εθνικής ανάπτυξης. Προβλέπει την αξιοποίηση των ενεργειακών μαςπόρων, τη δημιουργία θαλάσσιων πάρκων, τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη, την ενίσχυση της ιχθυοκαλλιέργειας και των διασυνοριακών υποδομών με στρατηγικούς εταίρους της ΕΕ όπως η Ιταλία, η Γαλλία και η Κύπρος. Ενσωματώνει όλες τις παραμέτρους που οδηγούν σε
μια ελληνική «γαλάζια στρατηγική» με αναπτυξιακή και γεωπολιτική διάσταση.
Αυτός ο σχεδιασμός είναι ολιστικός: καλύπτει τις ανθρώπινες δραστηριότητες, τις περιβαλλοντικές προτεραιότητες και τις ενεργειακές ανάγκες της χώρας. Δεν είναι λοιπόν απλώς ένας χάρτης. Είναι η νέα γεωστρατηγική αφήγηση της Ελλάδας, σε μια εποχή που οι θάλασσες δεν είναι μόνο πεδία κυριαρχίας αλλά
και αγωγοί ενέργειας, επενδύσεων και σταθερότητας.
Η θάλασσα ως πεδίο κυριαρχίας
Η Τουρκία μπορεί να διακηρύσσει τη «Γαλάζια Πατρίδα», αλλά η Ελλάδα, σιωπηρά και συστηματικά, κατοχυρώνει τη δική της πατρίδα στη γαλάζια έκταση της Μεσογείου, με υπογραφές, με νόμους, με χάρτες και με διεθνείς συμμαχίες. Αυτός είναι ο νέος πατριωτισμός. Όχι των κραυγών αλλά των πράξεων, όχι της επίδειξης αλλά της στρατηγικής ψυχραιμίας.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, πιστός στο δόγμα της θεσμικής συνέπειας, δεν επέλεξε τα μεγάλα λόγια αλλά τη μεγάλη πράξη: να χαράξει τα όρια της εθνικής κυριαρχίας στη θάλασσα, όχι με πολεμικά πλοία αλλά με
διεθνή τεκμηρίωση.
Η εθνική κυριαρχία δεν είναι σύνθημα, είναι πράξη. Και η Ελλάδα επιτέλους πράττει.
Όταν η γεωπολιτική θερμοκρασία ανεβαίνει και τα συμφέροντα συγκρούονται στη Μεσόγειο, εκεί που κρίνονται τα σοβαρά δεν χωρούν μεγάλα λόγια αλλά μεγάλα έργα. Η Ελλάδα, με την κυβέρνηση Μητσοτάκη, διανύει μια από τις πιο συγκροτημένες περιόδους γεωστρατηγικής ενίσχυσης της ιστορίας της. Και αυτό δεν
είναι εικασία, είναι πράξη.
Σε συνέχεια του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού (ΘΧΣ), που αποτύπωσε θεσμικά την ελληνική κυριαρχία στις θάλασσες, η Αθήνα περνά στη δεύτερη φάση: την έμπρακτη αποτροπή με επίκεντρο την τεχνολογία και την
εθνική αυτονομία. Η ελληνική κυριαρχία χαράσσεται πλέον και με στρατηγικά μέσα αποτροπής στο πεδίο.
