Σε μία από τις πιο κρίσιμες καμπές της σύγχρονης πορείας του, το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής εγκαινιάζει το τριήμερο συνέδριό του, επιχειρώντας να ανακτήσει πολιτική δυναμική και να απαντήσει στο επίμονο πρόβλημα της δημοσκοπικής στασιμότητας, τη λεγόμενη «ακούνητη βελόνα».
Το συνέδριο διεξάγεται σε περιβάλλον έντονων εσωτερικών διεργασιών, που έχουν κορυφωθεί τους τελευταίους μήνες με συγκρούσεις μεταξύ κορυφαίων στελεχών και αποκορύφωμα τη διαγραφή του Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος. Παρά τις προσπάθειες εκτόνωσης της έντασης μέσω συμβιβασμών, το εσωκομματικό τοπίο παραμένει εύθραυστο, με τις διαφορετικές στρατηγικές για την επόμενη ημέρα να εξακολουθούν να συγκρούονται.
Στο επίκεντρο των εργασιών βρίσκεται η στρατηγική φυσιογνωμία του κόμματος ενόψει εκλογών. Ο πρόεδρος Νίκος Ανδρουλάκης αναμένεται να επενδύσει πολιτικά στην ενότητα, επιχειρώντας να κλείσει τον κύκλο της εσωστρέφειας και να διαμορφώσει ένα πειστικό αφήγημα εξωστρέφειας. Στόχος του είναι να παρουσιάσει το ΠΑΣΟΚ ως τον βασικό κορμό μιας ενδεχόμενης προοδευτικής διακυβέρνησης, απευθύνοντας παράλληλα προσκλητήριο συνεργασίας σε ευρύτερες πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις.
Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή σκοντάφτει σε μια βασική αντίφαση: ενώ το κόμμα φιλοδοξεί να εμφανιστεί ως κυβερνητική εναλλακτική, τα ποσοστά του δεν ανταποκρίνονται σε αυτόν τον στόχο, γεγονός που τροφοδοτεί την εσωτερική κριτική και τις διαφορετικές προσεγγίσεις.
Το «όχι» στη Νέα Δημοκρατία και οι εσωτερικές ισορροπίες
Κεντρικό ζήτημα του συνεδρίου αποτελεί η στάση του κόμματος απέναντι σε ενδεχόμενες μετεκλογικές συνεργασίες. Η πρόταση για ένα σαφές «όχι» σε συνεργασία με τη Νέα Δημοκρατία, που συνδέεται με πρωτοβουλία του Χάρης Δούκας, φαίνεται να συγκεντρώνει ευρεία αποδοχή και να ενσωματώνεται στην τελική πολιτική απόφαση.
Η εξέλιξη αυτή δεν ήταν αυτονόητη. Προηγήθηκε έντονο παρασκήνιο και διαβουλεύσεις μεταξύ κορυφαίων στελεχών, με στόχο τη διαμόρφωση κοινής γραμμής. Τελικά, μέσω συμβιβαστικής διατύπωσης, η θέση για μη συνεργασία με τη ΝΔ εκτιμάται ότι θα εγκριθεί ομόφωνα, σηματοδοτώντας μια προσπάθεια αποσαφήνισης του πολιτικού στίγματος.
Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται και στελέχη όπως ο Παύλος Γερουλάνος, ο Μιχάλης Κατρίνης, ο Μανώλης Χριστοδουλάκης και η Άννα Διαμαντοπούλου, οι οποίοι τονίζουν την ανάγκη να κλείσουν τα «παράθυρα» παρερμηνειών προς το εκλογικό σώμα.
Εσωκομματικές μάχες και εκλογή Κεντρικής Επιτροπής
Πέρα από τις πολιτικές αποφάσεις, το συνέδριο αποτελεί και πεδίο σκληρού εσωκομματικού ανταγωνισμού, κυρίως ενόψει της εκλογής της νέας Κεντρικής Επιτροπής. Εκεί θα αποτυπωθούν οι πραγματικοί συσχετισμοί δύναμης μεταξύ των διαφορετικών τάσεων.
Στελέχη της προεδρικής πλευράς, αλλά και άλλων ομάδων, επιδιώκουν ισχυρή παρουσία, καθώς η εκλογή τους αποτελεί προϋπόθεση για την ενίσχυση της επιρροής τους στο εσωτερικό του κόμματος. Παράλληλα, πρόσωπα όπως η Άννα Διαμαντοπούλου και ο Χάρης Δούκας επιδιώκουν υψηλή εκλογική επίδοση, με τη στήριξη ευρύτερων συμμαχιών.
Η διαδικασία αυτή θεωρείται κρίσιμη όχι μόνο για τη διαμόρφωση της ηγετικής ομάδας, αλλά και για τη συνοχή του κόμματος την επόμενη ημέρα.
Άνοιγμα στη διεύρυνση και νέα πρόσωπα
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην προσπάθεια διεύρυνσης προς τον ευρύτερο προοδευτικό χώρο. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η παρουσία του ευρωβουλευτή Νικόλα Φαραντούρη, ο οποίος εμφανίζεται θετικός σε μια ενδεχόμενη πολιτική σύγκλιση.
«Απεδέχθην μια τιμητική πρόσκληση, δεν συνηθίζω να πηγαίνω πουθενά απρόσκλητος. Πηγαίνω με χαρά, θεωρώ ότι το ΠΑΣΟΚ είναι ένας συγκροτημένος πολιτικός πόλος και μπορεί να αποτελέσει εφαλτήριο συσπείρωσης της δημοκρατικής παράταξης».
«Δεν πηγαίνω στο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ για να εκμαιεύσω κάποια θέση στα ψηφοδέλτια ή για μεταγραφή. Προηγούνται συγκλίσεις στο πεδίο, σε θέματα αρχής, να δούμε αν ταιριάζουν τα χνώτα μας κι όλα έπονται».
«Σιγά σιγά, δεν βιαζόμαστε».
«Στον ορίζοντα και στο τρέχον πολιτικό περιβάλλον δε βλέπω αυτή τη στιγμή μια στιβαρή συγκροτημένη εναλλακτική πρόταση που να δημιουργήσει ελπίδα ότι μπορεί να συσπειρώσει τον προοδευτική παράταξη».
Βαρύ πολιτικό πρόγραμμα και παρεμβάσεις κορυφής
Το συνέδριο περιλαμβάνει πλούσιο πρόγραμμα παρεμβάσεων και θεματικών συζητήσεων. Ξεχωρίζουν οι ομιλίες των πρώην προέδρων του κόμματος, Γιώργος Παπανδρέου και Ευάγγελος Βενιζέλος, οι οποίοι αναμένεται να ασκήσουν κριτική στην κυβέρνηση και να καταθέσουν τις δικές τους προτάσεις για τη στρατηγική του κόμματος.
Παράλληλα, θα αναπτυχθούν θεματικές ενότητες για κρίσιμα ζητήματα όπως:
- Συνταγματική Αναθεώρηση
- Άμυνα και Εξωτερική Πολιτική
- Εργασία και κοινωνικά δικαιώματα
- Υγεία, πρόνοια και στεγαστική πολιτική
- Ο ρόλος της ομογένειας
Πρόγραμμα συνεδρίου
Παρασκευή 27/03
12:00-18:00 Διαπίστευση συνέδρων
18:00 Έναρξη συνεδρίου
- Καλωσόρισμα Γιάννη Βαρδακαστάνη
- Συγκρότηση προεδρείου & εφορευτικής επιτροπής
- Ομιλία Νίκου Ανδρουλάκη
- Μηνύματα σοσιαλιστών ηγετών
- Χαιρετισμοί κομμάτων
- Ομιλίες συνέδρων
Σάββατο 28/03
09:00 – 22:00 Ομιλίες συνέδρων
10:30 – 11:00 Εισηγήσεις:
- Πρόγραμμα: Λευτέρης Καρχιμάκης
- Καταστατικό: Ηρακλής Δρούλιας
- Εθνική Στρατηγική: Δημήτρης Μάντζος
12:30 Ομιλία Γιώργου Παπανδρέου
13:00 Ομιλία Ευάγγελου Βενιζέλου
Παράλληλες θεματικές συζητήσεις (Σύνταγμα, Άμυνα, Εργασία, Υγεία κ.ά.)
Κυριακή 29/03
09:00 – 12:00 Ομιλίες συνέδρων
Ψηφοφορία για εκλογή Κεντρικής Επιτροπής και οργάνων
Κλείσιμο εργασιών
Το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ συνιστά ένα κρίσιμο τεστ αντοχής και προσανατολισμού. Η επιτυχία του θα κριθεί από το κατά πόσο θα καταφέρει να γεφυρώσει τις εσωτερικές διαφορές, να διαμορφώσει σαφές πολιτικό στίγμα και, κυρίως, να πείσει την κοινωνία ότι μπορεί να αποτελέσει αξιόπιστη εναλλακτική εξουσίας. Το αν θα «σπάσει» τελικά η δημοσκοπική στασιμότητα, θα φανεί στους μήνες που ακολουθούν.