Νέες απειλές και σκληρά μηνύματα από τον Λευκό Οίκο
Σε ιδιαίτερα σκληρό τόνο κινήθηκαν οι νέες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν, τα Στενά του Ορμούζ και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο να μην υπάρξει τελικά συμφωνία με την Τεχεράνη.
Μιλώντας κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του υπουργικού συμβουλίου στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι τα Στενά του Ορμούζ — μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες πετρελαίου στον κόσμο — «θα παραμείνουν ανοιχτά για όλους» και δεν θα τεθούν υπό τον έλεγχο καμίας χώρας.
«Θα τα παρακολουθούμε, αλλά δεν θα τα ελέγχει κανείς»
Ο Τραμπ δήλωσε ότι το μέλλον των Στενών αποτελεί βασικό κομμάτι των διαπραγματεύσεων με το Ιράν.
«Θα τα παρακολουθούμε, αλλά κανείς δεν θα τα ελέγχει», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τα Στενά του Ορμούζ θεωρούνται κομβικής σημασίας για την παγκόσμια αγορά ενέργειας, καθώς από εκεί περνά μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Οποιαδήποτε κρίση στην περιοχή προκαλεί άμεσα αναταράξεις:
- στις τιμές του πετρελαίου,
- στις διεθνείς αγορές,
- αλλά και στη ναυσιπλοΐα.
Απειλές ακόμη και προς το Ομάν
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε και η αναφορά του Αμερικανού προέδρου στο Ομάν, το οποίο εμφανίζεται να συμμετέχει σε συζητήσεις για τον συντονισμό της διαχείρισης της θαλάσσιας οδού μαζί με το Ιράν.
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι:
«Το Ομάν πρέπει να συμπεριφέρεται όπως όλοι οι άλλοι, αλλιώς θα τους ανατινάξουμε».
Η δήλωση προκάλεσε ήδη έντονες αντιδράσεις σε διπλωματικούς κύκλους, καθώς το Ομάν θεωρείται παραδοσιακά ένας από τους πιο ουδέτερους και διαμεσολαβητικούς παίκτες στην περιοχή.
Οι «Συμφωνίες του Αβραάμ» στο τραπέζι
Ο Αμερικανός πρόεδρος συνέδεσε επίσης τις συνομιλίες με το Ιράν με την επέκταση των λεγόμενων Συμφωνίες του Αβραάμ.
Άφησε να εννοηθεί ότι επιθυμεί περισσότερες αραβικές χώρες να εξομαλύνουν τις σχέσεις τους με το Ισραήλ πριν προχωρήσει σε οριστική συμφωνία με την Τεχεράνη.
«Μπορούμε να κάνουμε μια καλή συμφωνία τώρα, αλλά αν δεν είναι εξαιρετική συμφωνία, δεν θα την κάνουμε», δήλωσε.
«Δεν είμαστε ικανοποιημένοι από το Ιράν»
Ο Τραμπ ξεκαθάρισε επίσης ότι οι ΗΠΑ δεν εξετάζουν προς το παρόν χαλάρωση κυρώσεων απέναντι στο Ιράν, ενώ χαρακτήρισε ανεπαρκείς τις μέχρι στιγμής προτάσεις της Τεχεράνης.
«Το Ιράν θέλει πολύ να κάνει συμφωνία, αλλά ακόμη δεν έχει φτάσει εκεί που θέλουμε», ανέφερε.
Παράλληλα, επανέφερε εμμέσως και την απειλή στρατιωτικής δράσης λέγοντας:
«Είτε θα υπάρξει συμφωνία είτε θα χρειαστεί να ολοκληρώσουμε τη δουλειά».
Αναφορά ακόμη και σε «αλλαγή καθεστώτος»
Στο πιο αιχμηρό σημείο των δηλώσεών του, ο Τραμπ υποστήριξε ότι στο Ιράν βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη μια μορφή «αλλαγής καθεστώτος».
«Ένα καθεστώς έφυγε, ένα άλλο έφυγε και τώρα έχουμε να κάνουμε με ένα τρίτο», είπε χαρακτηριστικά, χωρίς να δώσει περισσότερες διευκρινίσεις.
Αγωνία στις αγορές και τη Μέση Ανατολή
Οι νέες δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου έρχονται σε μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας στη Μέση Ανατολή, με τις αγορές να παρακολουθούν στενά κάθε εξέλιξη γύρω από:
- το Ιράν,
- τα Στενά του Ορμούζ,
- αλλά και το ενδεχόμενο νέας στρατιωτικής κλιμάκωσης στην περιοχή.
Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ουάσινγκτον επιχειρεί να αυξήσει την πίεση προς την Τεχεράνη, επιδιώκοντας μια συμφωνία με αυστηρότερους όρους και ευρύτερες γεωπολιτικές δεσμεύσεις.
