Η ατμοσφαιρική ρύπανση φαίνεται πως επηρεάζει την καρδιά περισσότερο απ’ όσο πίστευαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες. Νέα μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Radiology» αποκαλύπτει ότι η μακροχρόνια έκθεση σε μολυσμένο αέρα συνδέεται με πιο προχωρημένη στεφανιαία νόσο, ακόμη και όταν τα επίπεδα ρύπανσης θεωρούνται σχετικά χαμηλά.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η καθημερινή έκθεση σε ρύπους μπορεί να επιβαρύνει σοβαρά το καρδιαγγειακό σύστημα, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφραγμάτων και άλλων επικίνδυνων επιπλοκών.
Η ρύπανση παραμένει ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους για την υγεία
Η ατμοσφαιρική ρύπανση θεωρείται σήμερα ο σημαντικότερος περιβαλλοντικός παράγοντας κινδύνου για καρδιαγγειακές παθήσεις παγκοσμίως, καθώς συνδέεται με περίπου 2,5 εκατομμύρια θανάτους κάθε χρόνο.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι επιπτώσεις της δεν περιορίζονται μόνο στο αναπνευστικό σύστημα, αλλά επηρεάζουν άμεσα και την καρδιά, αυξάνοντας τις πιθανότητες για εγκεφαλικά επεισόδια και εμφράγματα.
Οι 10 χώρες με τη χειρότερη ποιότητα αέρα για το 2025
Τι έδειξε η μεγάλη έρευνα στον Καναδά
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Τορόντο, οι οποίοι ανέλυσαν στοιχεία από 11.128 ενήλικες που υποβλήθηκαν σε αξονική τομογραφία καρδιάς από το 2012 έως το 2023 σε τρία μεγάλα νοσοκομεία της πόλης.
Μέσω των εξετάσεων, οι επιστήμονες μπόρεσαν να εντοπίσουν και να μετρήσουν την αθηρωματική πλάκα και τη συσσώρευση ασβεστίου στις στεφανιαίες αρτηρίες, δηλαδή βασικούς δείκτες στεφανιαίας νόσου.
Για να εκτιμηθεί η έκθεση κάθε συμμετέχοντα στη ρύπανση, οι ερευνητές συνέδεσαν τις περιοχές κατοικίας τους με δεδομένα ποιότητας αέρα της τελευταίας δεκαετίας.
Η έρευνα επικεντρώθηκε κυρίως σε δύο βασικούς ατμοσφαιρικούς ρύπους των πόλεων: τα μικροσωματίδια PM2.5 και το διοξείδιο του αζώτου (NO2).
Τα ποσοστά που ανησυχούν τους επιστήμονες
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ακόμη και μικρή αύξηση στην έκθεση στα PM2.5 σχετίζεται με αισθητή επιβάρυνση της καρδιάς.
Συγκεκριμένα, για κάθε αύξηση ενός μικρογραμμαρίου ανά κυβικό μέτρο στα PM2.5, καταγράφηκε:
- 11% μεγαλύτερη συσσώρευση ασβεστίου στις αρτηρίες,
- 13% αυξημένη πιθανότητα μεγαλύτερου φορτίου αθηρωματικής πλάκας,
- και 23% υψηλότερος κίνδυνος αποφρακτικής στεφανιαίας νόσου.
Παρόμοια εικόνα καταγράφηκε και για το διοξείδιο του αζώτου, αν και με μικρότερη επίδραση ανά μονάδα έκθεσης.
Οι επιπτώσεις εμφανίζονται ακόμη και κάτω από τα όρια ασφαλείας
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι οι επιβαρύνσεις στην καρδιά εντοπίστηκαν ακόμη και σε περιοχές όπου τα επίπεδα ρύπανσης βρίσκονταν κάτω ή κοντά στα ισχύοντα όρια ασφαλείας.
Η επικεφαλής της μελέτης, Κέιτ Χέινμαν, σημείωσε χαρακτηριστικά: «Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες μελέτες που χρησιμοποίησαν αξονική τομογραφία καρδιάς για να δείξουν ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση συνδέεται με πιο προχωρημένη στεφανιαία νόσο, εξετάζοντας όχι μόνο την εναπόθεση ασβεστίου αλλά και το συνολικό φορτίο αθηρωματικής πλάκας και την αποφρακτική νόσο σε έναν πληθυσμό με μέτρια επίπεδα έκθεσης που είναι τυπικά για χώρες υψηλού εισοδήματος».
Οι ερευνητές τονίζουν ότι η βελτίωση της ποιότητας του αέρα δεν αφορά μόνο το περιβάλλον, αλλά και τη δημόσια υγεία. Όπως επισημαίνουν, η μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη μείωση των καρδιαγγειακών νοσημάτων και να προστατεύσει εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως.
