Ρυθμίσεις έως 72 δόσεων, ευκολότερη αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών, διεύρυνση του Εξωδικαστικού Μηχανισμού και νέα μέτρα για την προστασία της κύριας κατοικίας συνθέτουν το νέο πλαίσιο διαχείρισης οφειλών
Σημαντικές αλλαγές στη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους τίθενται σταδιακά σε εφαρμογή, καθώς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ενεργοποιεί ένα νέο πλέγμα παρεμβάσεων που αφορά τόσο τις ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο όσο και τα «κόκκινα» δάνεια, τους δεσμευμένους τραπεζικούς λογαριασμούς και την προστασία της κύριας κατοικίας. Οι νέες ρυθμίσεις αποσκοπούν στη διευκόλυνση εκατοντάδων χιλιάδων νοικοκυριών και επιχειρήσεων που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες, προσφέροντας περισσότερες επιλογές αποπληρωμής και νέα εργαλεία για την αποφυγή αναγκαστικών μέτρων είσπραξης.
Ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο αντιμετώπισης του ιδιωτικού χρέους
Σε αντίθεση με προηγούμενες παρεμβάσεις που στόχευαν σε μεμονωμένες κατηγορίες οφειλών, το νέο πλαίσιο επιχειρεί να αντιμετωπίσει συνολικά τα προβλήματα υπερχρέωσης. Η φιλοσοφία του βασίζεται στη δυνατότητα συνδυαστικής αξιοποίησης των διαθέσιμων εργαλείων, καθώς οι περισσότεροι οφειλέτες έχουν παράλληλα εκκρεμότητες προς την Εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες ή τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.
Με τον τρόπο αυτό, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επιλέξουν τη λύση που ανταποκρίνεται καλύτερα στη δική τους οικονομική κατάσταση, αξιοποιώντας περισσότερα από ένα μέτρα, όπου αυτό είναι εφικτό.
72 δόσεις για παλαιές οφειλές προς το Δημόσιο
Η πρώτη σημαντική παρέμβαση αφορά τη νέα έκτακτη ρύθμιση έως 72 δόσεων για ληξιπρόθεσμα χρέη που δημιουργήθηκαν έως το τέλος του 2023.
Η νέα δυνατότητα προσφέρει αισθητά μεγαλύτερη ευελιξία σε σχέση με την πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων, μειώνοντας σημαντικά τη μηνιαία οικονομική επιβάρυνση των οφειλετών. Η ρύθμιση απευθύνεται κυρίως σε φορολογούμενους και επιχειρήσεις που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν οικονομικές επιπτώσεις από την περίοδο της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης.
Η δυνατότητα υποβολής αιτήσεων θα παραμείνει διαθέσιμη έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, υπό την προϋπόθεση ότι έχουν τακτοποιηθεί οι νεότερες φορολογικές υποχρεώσεις που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά.
Ευκολότερη αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών
Σημαντικές αλλαγές επέρχονται και για όσους έχουν δεσμευμένους τραπεζικούς λογαριασμούς λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι ο οφειλέτης μπορεί να ζητήσει την άρση της κατάσχεσης εφόσον καταβάλει το 25% της οφειλής και εντάξει το υπόλοιπο ποσό σε ρύθμιση.
Παράλληλα, αυξάνεται το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών λογαριασμών στα 1.600 ευρώ για οφειλές προς το Δημόσιο, ενώ αντίστοιχες αυξήσεις προβλέπονται και για κατασχέσεις που αφορούν ιδιώτες ή τραπεζικά ιδρύματα. Η συγκεκριμένη παρέμβαση εκτιμάται ότι θα ενισχύσει τη ρευστότητα εκατομμυρίων φορολογουμένων και επιχειρήσεων.
Διεύρυνση του Εξωδικαστικού Μηχανισμού
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό, ο οποίος αποκτά ακόμη ευρύτερο πεδίο εφαρμογής.
Το ελάχιστο όριο οφειλής για ένταξη μειώνεται από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, επιτρέποντας σε πολύ περισσότερους μικροοφειλέτες να αξιοποιήσουν τη διαδικασία συνολικής ρύθμισης των χρεών τους.
Μέσω του μηχανισμού παρέχεται η δυνατότητα ενιαίας διαχείρισης οφειλών προς Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, με προοπτική πολυετών δόσεων αλλά και «κουρέματος» όπου πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις.
Νέα προστασία για την κύρια κατοικία
Από τον Σεπτέμβριο ενεργοποιείται νέο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας μέσω του Εξωδικαστικού Μηχανισμού.
Η σημαντικότερη αλλαγή είναι ότι η κύρια κατοικία θα εξετάζεται πλέον ξεχωριστά από τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη, δίνοντας τη δυνατότητα διαμόρφωσης ειδικής πρότασης ρύθμισης που θα στοχεύει στη διάσωσή της.
Με το νέο σύστημα προβλέπεται ακόμη και η αναπροσαρμογή της οφειλής με βάση την αξία του ακινήτου και η αποπληρωμή της σε μεγάλο χρονικό ορίζοντα, μειώνοντας σημαντικά τη μηνιαία επιβάρυνση των δανειοληπτών.
Αλλαγές στον νόμο Κατσέλη
Το νέο πακέτο μέτρων περιλαμβάνει και σημαντικές τροποποιήσεις στις ενεργές δικαστικές ρυθμίσεις του νόμου Κατσέλη.
Η βασική αλλαγή αφορά τον τρόπο υπολογισμού των τόκων, καθώς πλέον αυτοί θα υπολογίζονται πάνω στη μηνιαία δόση και όχι στο συνολικό υπόλοιπο της οφειλής, μειώνοντας αισθητά το τελικό κόστος εξυπηρέτησης του δανείου.
Παράλληλα, προβλέπεται αναδρομική διόρθωση για όσους έχουν ήδη καταβάλει υψηλότερα ποσά λόγω του προηγούμενου τρόπου υπολογισμού, με τις υπερβάλλουσες καταβολές να συμψηφίζονται με τις τελευταίες δόσεις της ρύθμισης.
Στόχος η βιώσιμη αποπληρωμή και η αποφυγή νέων αδιεξόδων
Το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να προσφέρει ουσιαστικές λύσεις σε διαφορετικές κατηγορίες οφειλετών, επιτρέποντας την προσαρμογή των ρυθμίσεων στις πραγματικές οικονομικές δυνατότητες κάθε νοικοκυριού ή επιχείρησης.
Με περισσότερες επιλογές αποπληρωμής, ενίσχυση της ρευστότητας, διεύρυνση του Εξωδικαστικού Μηχανισμού και νέες δυνατότητες προστασίας της κύριας κατοικίας, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει να περιορίσει το ιδιωτικό χρέος και να ενισχύσει τη σταδιακή επαναφορά των οφειλετών σε καθεστώς οικονομικής κανονικότητας.