Δημοσιεύθηκε η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση που αλλάζει το πλαίσιο ενημέρωσης των αιτούντων διεθνή προστασία – Ειδικό μητρώο δικηγόρων, ομαδικές συνεδρίες και αυστηρά ασυμβίβαστα
Νέο πλαίσιο για τη δωρεάν νομική καθοδήγηση των αιτούντων άσυλο θεσπίζεται με Κοινή Υπουργική Απόφαση που δημοσιεύθηκε σε ΦΕΚ και φέρει τις υπογραφές των Νίκου Παπαθανάση, Γιώργου Φλωρίδη και Θάνου Πλεύρη.
Η βασική αλλαγή είναι ότι η ενημέρωση των αιτούντων διεθνή προστασία στο πρώτο στάδιο της διοικητικής διαδικασίας θα παρέχεται αποκλειστικά από δικηγόρους, οι οποίοι θα είναι εγγεγραμμένοι σε ειδικό μητρώο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών.
Ειδικό μητρώο δικηγόρων για τη νομική καθοδήγηση
Η ΚΥΑ προβλέπει τη λειτουργία του «Μητρώου Δικηγόρων Νομικής Καθοδήγησης», το οποίο θα τηρείται στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών και θα εποπτεύεται από την Ολομέλεια των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων της Ελλάδας.
Στο νέο σύστημα εντάσσονται δικηγόροι με συγκεκριμένες προϋποθέσεις, ειδική επιμόρφωση και σαφείς κανόνες επαγγελματικής δεοντολογίας.
Τι θα περιλαμβάνει η ενημέρωση των αιτούντων άσυλο
Η νομική καθοδήγηση θα αφορά το πρώτο στάδιο εξέτασης των αιτήσεων διεθνούς προστασίας.
Οι δικηγόροι θα ενημερώνουν τους αιτούντες για τα στάδια της διαδικασίας, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους, τις διαδικαστικές εγγυήσεις, καθώς και τον τρόπο προσβολής απορριπτικής απόφασης.
Ιδιαίτερη έμφαση θα δίνεται σε περιπτώσεις αιτούντων που προέρχονται από χώρες με χαμηλά ποσοστά αναγνώρισης διεθνούς προστασίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ενημέρωση θα περιλαμβάνει και τις συνέπειες της παράνομης εισόδου ή παραμονής, αλλά και τη δυνατότητα εθελούσιας ή οικειοθελούς αναχώρησης.
Ομαδικές συνεδρίες έως 15 άτομα
Η διαδικασία θα πραγματοποιείται κατά κανόνα μέσω ομαδικών συνεδριών, στις οποίες θα μπορούν να συμμετέχουν έως 15 αιτούντες με κοινά χαρακτηριστικά, όπως ίδια εθνικότητα ή ίδιο διαδικαστικό στάδιο.
Σε περιπτώσεις αυξημένου αριθμού αιτημάτων ή ειδικών συνθηκών, ο αριθμός των συμμετεχόντων μπορεί να φτάσει έως και τα 50 άτομα. Για ποινικούς κρατούμενους προβλέπεται η δυνατότητα ατομικής καθοδήγησης.
160 ευρώ ανά συνεδρία και μπόνους 250 ευρώ για ολοκληρωμένη αναχώρηση
Η βασική αμοιβή των δικηγόρων ορίζεται στα 160 ευρώ πλέον ΦΠΑ ανά συνεδρία, ανεξάρτητα από το αν αυτή είναι ατομική ή ομαδική.
Πρόσθετη αμοιβή 250 ευρώ πλέον ΦΠΑ προβλέπεται όταν αιτών που υπάγεται στη διαδικασία συνόρων και δεν διαθέτει ισχυρό προσφυγικό προφίλ υποβάλει αίτηση εθελούσιας ή οικειοθελούς αναχώρησης μέσα σε δύο μήνες από τη συνεδρία και η επιστροφή του ολοκληρωθεί.
Η πρόσθετη αμοιβή, σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, δεν συνδέεται απλώς με την υποβολή αίτησης, αλλά με την πραγματική ολοκλήρωση της αναχώρησης.
Αυστηρό ασυμβίβαστο για τους δικηγόρους
Η ΚΥΑ θεσπίζει σαφές ασυμβίβαστο για τους δικηγόρους που θα παρέχουν τη συγκεκριμένη νομική καθοδήγηση.
Όσοι συμμετέχουν στη διαδικασία δεν θα μπορούν στη συνέχεια να αναλάβουν ιδιωτικά την εκπροσώπηση των ίδιων αιτούντων σε διοικητικές ή δικαστικές διαδικασίες για την αίτηση ασύλου τους.
Η πρόβλεψη αυτή στοχεύει στην αποτροπή σύγκρουσης συμφερόντων και στη διασφάλιση ότι η κρατικά χρηματοδοτούμενη ενημέρωση δεν θα μετατρέπεται σε μέσο προσέλκυσης πελατών.
Τι δεν καλύπτει η νομική καθοδήγηση
Το νέο πλαίσιο ξεκαθαρίζει ότι η δωρεάν καθοδήγηση δεν ισοδυναμεί με πλήρη νομική εκπροσώπηση.
Δεν περιλαμβάνει προετοιμασία για τη συνέντευξη επί της ουσίας, σύνταξη υπομνημάτων ή άλλων εγγράφων, ούτε υπόδειξη συγκεκριμένων ενεργειών για την υποστήριξη ατομικής υπόθεσης.
Πρόκειται για ενημερωτική διαδικασία που αποσκοπεί στην κατανόηση των δικαιωμάτων, των υποχρεώσεων και των διαθέσιμων επιλογών κάθε αιτούντος.
Στόχος η ταχύτερη διαχείριση των αιτήσεων
Με το νέο σύστημα, το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου επιχειρεί να επιταχύνει τη διαδικασία ενημέρωσης των αιτούντων και να ενισχύσει τη διαχείριση των υποθέσεων που δεν εμφανίζουν ισχυρό προσφυγικό υπόβαθρο.
Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση των εθελούσιων και οικειοθελών επιστροφών, μέσα από οργανωμένη ενημέρωση και συγκεκριμένα κίνητρα προς τους δικηγόρους που συμμετέχουν στο πρόγραμμα.
