Retro is the new cool: Γιατί η Gen Z γυρίζει στην τεχνολογία των 00s

Ενσύρματα ακουστικά, flip phones, ψηφιακές φωτογραφικές και CD επιστρέφουν, καθώς μια γενιά που μεγάλωσε online αρχίζει να ανακαλύπτει τη γοητεία του να αποσυνδέεσαι

Κάποτε το να βγαίνεις από το σπίτι με ένα iPod στην τσέπη και ένα ζευγάρι ακουστικά των οποίων το καλώδιο είχε γίνει κόμπος ήταν απλώς καθημερινότητα. Η ψηφιακή φωτογραφική μηχανή είχε χώρο για μερικές εκατοντάδες φωτογραφίες, το κινητό έκλεινε με ένα ικανοποιητικό «κλακ» και για να ακούσεις ένα καινούργιο άλμπουμ έπρεπε, σε αρκετές περιπτώσεις, να έχεις όντως το CD στα χέρια σου.

Είκοσι χρόνια αργότερα, όλα αυτά επιστρέφουν. Μόνο που αυτή τη φορά δεν τα ανακαλύπτουν ξανά οι millennials που έζησαν την πρώτη τους εποχή, αλλά η Gen Z.

Η γενιά που μεγάλωσε με smartphones, social media και άμεση πρόσβαση σχεδόν στα πάντα δείχνει ολοένα μεγαλύτερη αδυναμία στην τεχνολογία των 00s. Παλιές ψηφιακές φωτογραφικές, ενσύρματα ακουστικά, iPod, flip phones, φορητές κονσόλες, βινύλια και CD αποκτούν ξανά θέση στις τσάντες και στα δωμάτια των νεότερων.

Και πίσω από το Y2K aesthetic κρύβεται κάτι περισσότερο από μια ακόμη νοσταλγική μόδα.

Κάπου ανάμεσα στο «άλλη μία ειδοποίηση» και στο «άσε με ήσυχο»

Η καθημερινότητα στο διαδίκτυο έχει γίνει αρκετά πιο θορυβώδης. Ειδοποιήσεις, μηνύματα, διαφημίσεις, ατελείωτο scrolling και η αίσθηση ότι πρέπει διαρκώς να γνωρίζεις τι συμβαίνει έχουν δημιουργήσει μια ψηφιακή κόπωση που αφορά ιδιαίτερα τις γενιές που μεγάλωσαν μέσα σε αυτό το περιβάλλον.

Σύμφωνα με το Euronews, η αυξανόμενη δυσφορία απέναντι στη συνεχή διαδικτυακή παρουσία αποτελεί έναν από τους λόγους για τους οποίους περισσότεροι νέοι στρέφονται σε παλαιότερες, απλούστερες συσκευές.

Η γοητεία τους βρίσκεται ακριβώς στους περιορισμούς τους. Ένα iPod παίζει μουσική. Μια compact φωτογραφική βγάζει φωτογραφίες. Ένα παλιό κινητό τηλεφωνεί και στέλνει μηνύματα.

Δεν υπάρχουν δεκάδες εφαρμογές να διεκδικούν την προσοχή σου, ατελείωτες ειδοποιήσεις ή ένας αλγόριθμος που έχει πάντα κάτι ακόμη να σου δείξει.

Και ξαφνικά, το να μπορείς να κάνεις λιγότερα μοιάζει σχεδόν πολυτέλεια.

Η ψηφιακή φωτογραφική πήρε την εκδίκησή της

Ίσως κανένα αντικείμενο αυτής της επιστροφής να μην αποτυπώνει καλύτερα τη νέα αισθητική από τις μικρές ψηφιακές φωτογραφικές μηχανές των 00s.

Για χρόνια έμεναν ξεχασμένες σε συρτάρια επειδή τα smartphones μπορούσαν να τραβήξουν τεχνικά πολύ καλύτερες φωτογραφίες. Τώρα ακριβώς εκείνα τα χαρακτηριστικά που κάποτε θεωρούνταν μειονεκτήματα έχουν γίνει το ζητούμενο.

Σκληρό φλας. Κόκκινα μάτια. Κόκκος. Περίεργα χρώματα. Υπερέκθεση. Φωτογραφίες που μοιάζουν σαν να τραβήχτηκαν σε πάρτι το 2007.

Οι παλιές Canon PowerShot, Sony Cyber-shot και Nikon Coolpix έχουν επιστρέψει στην αισθητική της Gen Z, επειδή παράγουν μια εικόνα πολύ διαφορετική από την εξαιρετικά καθαρή και επεξεργασμένη φωτογραφία ενός σύγχρονου smartphone.

Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι τεχνικά ατελές. Ακριβώς γι’ αυτό, όμως, μοιάζει πιο αυθόρμητο.

Το κινητό που δεν θέλει όλη σου τη ζωή

Στο ίδιο κλίμα επιστρέφουν και τα λεγόμενα dumbphones, τα απλά κινητά που θυμούνται όσοι είχαν το πρώτο τους τηλέφωνο πριν το smartphone γίνει προέκταση του χεριού μας.

Flip phones και μοντέλα με φυσικά πλήκτρα χρησιμοποιούνται από ορισμένους νέους ως δεύτερες συσκευές, ιδιαίτερα τα Σαββατοκύριακα ή στις εξόδους. Η λογική είναι σχεδόν απελευθερωτικά απλή: να μπορούν να τηλεφωνήσουν ή να στείλουν μήνυμα χωρίς να έχουν μαζί τους Instagram, TikTok, email και ολόκληρο το ίντερνετ.

Το smartphone παραμένει απαραίτητο για την καθημερινότητα. Απλώς για μερικές ώρες μπορεί να μείνει στην άκρη.

Κάπως ειρωνικά, μία γενιά που γνώρισε από μικρή την υπόσχεση του «όλα σε μία συσκευή» αρχίζει να ανακαλύπτει τη γοητεία του «μία συσκευή για ένα πράγμα».

Τα καλώδια είναι πάλι cool

Και μετά έχουμε τα ενσύρματα ακουστικά.

Για χρόνια αντιμετωπίζονταν περίπου σαν τεχνολογικό απολίθωμα. Τώρα το καλώδιο που κρέμεται από τα αυτιά έχει επιστρέψει ως κομμάτι της Y2K αισθητικής, ενισχυμένο και από εμφανίσεις celebrities και pop stars.

Υπάρχει βέβαια και η πρακτική πλευρά. Δεν χρειάζονται φόρτιση, δεν έχουν καθυστέρηση στον ήχο, είναι συνήθως φθηνότερα και είναι αρκετά δυσκολότερο να χάσεις το ένα ακουστικό κάπου ανάμεσα στον καναπέ και στο πεζοδρόμιο.

Για τους millennials, βέβαια, υπάρχει κάτι σχεδόν κωμικό στο να βλέπουν μια νεότερη γενιά να ανακαλύπτει ως fashion statement κάτι που εκείνοι πέρασαν χρόνια ξεμπερδεύοντας από τις τσέπες τους.

Η μόδα έχει χιούμορ.

Το Game Boy δεν σου ζητούσε ποτέ update

Η νοσταλγία δεν σταματά στη μουσική και στη φωτογραφία. Game Boy, PSP και άλλες παλαιότερες φορητές κονσόλες αποκτούν επίσης νέο κοινό.

Σε αντίθεση με μεγάλο μέρος του σύγχρονου gaming, αυτές οι συσκευές προσφέρουν μια πολύ πιο κλειστή εμπειρία. Δεν υπάρχουν συνεχείς ενημερώσεις, καθημερινές αποστολές, online rankings και ατελείωτες αγορές μέσα στο παιχνίδι.

Βάζεις το παιχνίδι και παίζεις.

Αυτό που πριν από είκοσι χρόνια ήταν αυτονόητο, σήμερα μπορεί να μοιάζει σχεδόν ριζοσπαστικό.

Όταν η μουσική είχε βάρος

Το ίδιο συμβαίνει με τα βινύλια, τα CD και ακόμη και τις κασέτες.

Το streaming μάς έδωσε πρόσβαση σε σχεδόν ολόκληρη την ιστορία της μουσικής μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Παράλληλα, όμως, εξαφάνισε μεγάλο μέρος της τελετουργίας που υπήρχε γύρω από την ακρόαση.

Να αγοράσεις έναν δίσκο. Να ανοίξεις τη συσκευασία. Να κοιτάξεις το εξώφυλλο. Να βάλεις το CD στο στερεοφωνικό. Να ακούσεις ένα άλμπουμ από το πρώτο μέχρι το τελευταίο κομμάτι επειδή δεν αλλάζεις τραγούδι κάθε δέκα δευτερόλεπτα.

Τα φυσικά μέσα επαναφέρουν αυτή την αίσθηση της κατοχής και της επαφής με τη μουσική, κάτι που οι συνδρομητικές πλατφόρμες δύσκολα μπορούν να αναπαράγουν.

Τελικά, ίσως το μέλλον να χρειάζεται λίγο 2005

Φυσικά, η Gen Z δεν ετοιμάζεται να εγκαταλείψει μαζικά τα smartphones ούτε να επιστρέψει σε μια εποχή χωρίς Wi-Fi.

Η επιστροφή της παλιάς τεχνολογίας μοιάζει περισσότερο με μια μικρή αντίδραση στην υπερβολή της σημερινής. Έναν τρόπο να περιορίζεις, έστω για λίγο, την αίσθηση ότι πρέπει να είσαι μονίμως διαθέσιμος, συνδεδεμένος και ενημερωμένος.

Υπάρχει και η αισθητική. Οι παλιές συσκευές έχουν χρώματα, κουμπιά, περίεργα σχήματα και προσωπικότητα που λείπει από πολλά σύγχρονα, μινιμαλιστικά gadgets. Για μια γενιά που δεν πρόλαβε πραγματικά τα 00s, όλη αυτή η τεχνολογία έχει επιπλέον τη γοητεία μιας εποχής που μοιάζει οικεία μέσα από φωτογραφίες και pop culture, αλλά δεν αποτελεί προσωπική ανάμνηση.

Ίσως, λοιπόν, το πραγματικό retro trend να μην αφορά τόσο το iPod, το flip phone ή την ψηφιακή Canon.

Αφορά την επιθυμία να πατήσεις για λίγο pause.

Και αν για να συμβεί αυτό χρειάζεται να ξεθάψουμε εκείνο το ζευγάρι ακουστικά με καλώδιο από το 2008, ας είναι.