Η εικόνα ενός ρομπότ να γεμίζει τα ράφια ενός σούπερ μάρκετ δεν ανήκει πλέον μόνο στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας. Στη Δανία, μια μεγάλη αλυσίδα λιανικής δοκιμάζει ήδη ανθρωποειδή μηχανήματα, τα οποία εκπαιδεύονται να αναλαμβάνουν μία από τις πιο επαναλαμβανόμενες και χρονοβόρες εργασίες των καταστημάτων: την αναπλήρωση των προϊόντων στα ράφια.
Το εγχείρημα βρίσκεται σε εξέλιξη σε κατάστημα της Føtex, κοντά στην Κοπεγχάγη, όπου τα ρομπότ μαθαίνουν να χειρίζονται διαφορετικά προϊόντα και να κινούνται στους χώρους του σούπερ μάρκετ. Στόχος είναι να μπορούν σταδιακά να εκτελούν τη συγκεκριμένη εργασία χωρίς συνεχή ανθρώπινη καθοδήγηση, κυρίως κατά τη διάρκεια της νύχτας, όταν τα καταστήματα παραμένουν κλειστά για το κοινό.
Τα ρομπότ δουλεύουν νυχτερινή βάρδια
Όπως μεταδίδει το Euronews, τα ρομπότ που συμμετέχουν στη δοκιμή αναπτύχθηκαν από τη δανέζικη νεοφυή εταιρεία Hive Robots και κατασκευάστηκαν από την κινεζική Unitree. Η εκπαίδευσή τους ξεκίνησε τον Ιούνιο, ωστόσο βρίσκονται ακόμη σε δοκιμαστικό στάδιο.
Προς το παρόν, κάθε κίνησή τους καθοδηγείται από ανθρώπινους χειριστές, οι οποίοι τα βοηθούν να μάθουν πώς να πιάνουν και να τοποθετούν με ασφάλεια διαφορετικά προϊόντα. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης εκπαιδεύονται ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις μιας πραγματικής εργασίας σε σούπερ μάρκετ.
Το επόμενο μεγάλο ορόσημο έχει τεθεί για τις αρχές του 2027, όταν η εταιρεία φιλοδοξεί τα ρομπότ να μπορούν να ανεφοδιάζουν αυτόνομα τα ράφια. Η νυχτερινή λειτουργία αποτελεί βασική προτεραιότητα, καθώς επιτρέπει τη δοκιμή τους σε ένα περιβάλλον χωρίς πελάτες, περιορίζοντας τις δυσκολίες που θα προέκυπταν από την ταυτόχρονη παρουσία ανθρώπων και μηχανών στους διαδρόμους.
Η δοκιμή εντάσσεται σε μια ευρύτερη συνεργασία με τη Salling Group, τη μεγαλύτερη αλυσίδα λιανικής της Δανίας, η οποία διαθέτει περισσότερα από 2.000 καταστήματα σε έξι ευρωπαϊκές χώρες.
Γιατί τα σούπερ μάρκετ στρέφονται στα ρομπότ
Η αναπλήρωση των ραφιών απαιτεί σημαντικό μέρος της καθημερινής εργασίας στα καταστήματα. Σύμφωνα με τη Føtex, οι εργαζόμενοι αφιερώνουν περίπου το 40% έως 50% του χρόνου τους στο να μεταφέρουν και να τοποθετούν ξανά προϊόντα στα ράφια.
Η αλυσίδα εκτιμά ότι η σταδιακή ανάθεση μέρους αυτών των καθηκόντων στα ρομπότ θα μπορούσε να μειώσει τον φόρτο των υπαλλήλων και να τους επιτρέψει να αφιερώνουν περισσότερο χρόνο στην εξυπηρέτηση των πελατών. Η επιδίωξη, επομένως, δεν αφορά μόνο την αυτοματοποίηση μιας χειρωνακτικής εργασίας, αλλά και την αναδιοργάνωση της καθημερινής λειτουργίας των καταστημάτων.
Εφόσον η τεχνολογία εξελιχθεί όπως σχεδιάζεται, οι δυνατότητες των ρομπότ θα μπορούσαν να επεκταθούν πέρα από την τοποθέτηση προϊόντων. Στα μελλοντικά καθήκοντά τους ενδέχεται να περιλαμβάνονται ο έλεγχος των ημερομηνιών λήξης, ο εντοπισμός άδειων ραφιών και η αναγνώριση προϊόντων που έχουν τοποθετηθεί σε λάθος σημείο.
Παρά τις προσδοκίες, τα ρομπότ δεν είναι ακόμη σε θέση να ανταγωνιστούν πλήρως τους ανθρώπους ως προς την ταχύτητα και την ευελιξία. Προς το παρόν εργάζονται πιο αργά από τους εργαζομένους και χρειάζονται στενή επίβλεψη, καθώς πρέπει να μάθουν να διαχειρίζονται με αξιοπιστία τις διαφορετικές συνθήκες που συναντούν στα ράφια ενός καταστήματος.
Υπάρχει, παράλληλα, και το νομικό ζήτημα. Για να μπορούν τα ρομπότ να κινούνται αυτόνομα στους διαδρόμους την ώρα που βρίσκονται εκεί πελάτες, θα χρειαστούν αλλαγές στη νομοθεσία της Δανίας. Μέχρι να αρθούν αυτά τα εμπόδια, η έμφαση παραμένει στις νυχτερινές βάρδιες και στις εργασίες που εκτελούνται μακριά από τους καταναλωτές.
Το πείραμα δείχνει πώς η τεχνητή νοημοσύνη και η ρομποτική αρχίζουν να περνούν από τις βιομηχανικές εγκαταστάσεις στην καθημερινότητα του λιανεμπορίου. Το αν τα ανθρωποειδή ρομπότ θα αποτελέσουν σύντομα ένα συνηθισμένο θέαμα στα σούπερ μάρκετ θα εξαρτηθεί από το πόσο γρήγορα θα βελτιωθούν οι δυνατότητές τους και από το κατά πόσο θα μπορέσουν να λειτουργούν με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα δίπλα στους ανθρώπους.

