Πάμε ήρεμα, με καλή ψυχολογία, αισιόδοξα όχι μόνον για τις εξετάσεις αλλά για το μέλλον…
Με τις Πανελλαδικές Εξετάσεις να βρίσκονται προ των πυλών, χιλιάδες μαθητές και οικογένειες σε όλη την Ελλάδα μπαίνουν ξανά σε μια από τις πιο απαιτητικές περιόδους της σχολικής ζωής. Όμως, όπως επισημαίνουν ειδικοί στην εκπαίδευση και την ψυχολογία, το μεγαλύτερο βάρος πολλές φορές δεν το κουβαλούν οι μαθητές, αλλά… οι γονείς τους.
«Οι γονείς αγχώνονται συχνά περισσότερο από τα παιδιά», τονίζει ο σύμβουλος εκπαίδευσης Κωνσταντίνος Κότιος, εξηγώντας πως ο ρόλος της οικογένειας αυτές τις ημέρες είναι καθοριστικός: όχι να αυξάνει την πίεση, αλλά να προσφέρει ηρεμία, σταθερότητα και υποστήριξη.
«Δεν κρίνεται όλη η ζωή σε τέσσερα μαθήματα» – Το παγκόσμιο σκηνικό
Εκπαιδευτικοί σε πολλές χώρες επισημαίνουν πλέον ότι οι εξετάσεις υψηλής πίεσης μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ψυχολογία των νέων. Στη Νότια Κορέα, για παράδειγμα, η ημέρα των εισαγωγικών εξετάσεων θεωρείται σχεδόν εθνικό γεγονός, ενώ στη Βρετανία και στις ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια δίνεται όλο και μεγαλύτερη έμφαση στην ψυχική ανθεκτικότητα των μαθητών και όχι μόνο στις επιδόσεις.
Κάτι αντίστοιχο φαίνεται να αλλάζει σταδιακά και στην Ελλάδα.
Οι ειδικοί συμβουλεύουν τους υποψηφίους:
- να αποφεύγουν την υπερανάλυση μετά από κάθε μάθημα,
- να μην παρασύρονται από σχόλια και «λύσεις» στα social media,
- να κοιμούνται σωστά και να κρατούν πρόγραμμα,
- να βλέπουν τις εξετάσεις ως έναν σημαντικό σταθμό και όχι ως «τελική κρίση» για το μέλλον τους.
Όπως σημειώνει ο κ. Κότιος, ο μαθητής πρέπει να μάθει να αφήνει πίσω του το προηγούμενο μάθημα και να επικεντρώνεται στο επόμενο, χωρίς να εγκλωβίζεται σε λάθη ή συγκρίσεις.
Τα social media αυξάνουν την πίεση
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται πλέον και στην επίδραση των social media, καθώς αμέσως μετά από κάθε εξέταση κατακλύζονται το TikTok, το Instagram και το X από σχόλια, αντιδράσεις και «διορθώσεις», που συχνά προκαλούν ακόμη μεγαλύτερο άγχος στους υποψηφίους.
Ψυχολόγοι εξηγούν ότι αυτή η συνεχής σύγκριση ενισχύει το αίσθημα αποτυχίας ή αβεβαιότητας, ακόμη και σε παιδιά που έχουν γράψει καλά.
Για τον λόγο αυτό, αρκετοί ειδικοί προτείνουν περιορισμό της έκθεσης στα social media κατά τη διάρκεια των εξετάσεων.
Η βοήθεια δεν είναι ταμπού
Τα τελευταία χρόνια αυξάνονται και στην Ελλάδα οι γραμμές ψυχολογικής υποστήριξης για μαθητές και γονείς. Η τηλεφωνική γραμμή 1550 λειτουργεί ακριβώς με αυτόν τον στόχο: να προσφέρει στήριξη και καθοδήγηση σε όσους νιώθουν πίεση ή αδυνατούν να διαχειριστούν το άγχος της περιόδου.
Οι ειδικοί επιμένουν πλέον ότι η αναζήτηση βοήθειας δεν αποτελεί αδυναμία, αλλά ένδειξη ωριμότητας.
Οι Πανελλαδικές δεν είναι ο μοναδικός δρόμος
Παράλληλα, αλλάζει σταδιακά και η εικόνα γύρω από τις επαγγελματικές επιλογές μετά το σχολείο.
Οι Πανελλαδικές παραμένουν σημαντικές, όμως δεν αποτελούν πλέον τη μοναδική διαδρομή προς μια επιτυχημένη καριέρα.
Τα τελευταία χρόνια αυξάνεται το ενδιαφέρον για:
- σπουδές στην Κύπρο, κάτι που έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές την τελευταία δεκαετία
- ιδιωτικά κολλέγια,
- προγράμματα εξειδίκευσης,
- αλλά και δημόσιες σχολές επαγγελματικής κατάρτισης μέσω του παράλληλου μηχανογραφικού.
Ιδιαίτερα μεγάλη ζήτηση εμφανίζουν τεχνικά επαγγέλματα όπως:
- ηλεκτρολόγοι,
- ψυκτικοί,
- υδραυλικοί,
- τεχνικοί δικτύων,
- αλλά και ειδικότητες στον χώρο της αισθητικής, της υγείας και της πληροφορικής.
Την ίδια ώρα, η παγκόσμια αγορά εργασίας στρέφεται όλο και περισσότερο σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, τα data centers, η ανάλυση δεδομένων και οι πράσινες ενεργειακές επενδύσεις, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για τη νέα γενιά.
Το μεγάλο στοίχημα: να κάνουν αυτό που αγαπούν
Το βασικό μήνυμα που στέλνουν εκπαιδευτικοί και ειδικοί είναι κοινό: οι νέοι δεν πρέπει να επιλέγουν σπουδές μόνο με βάση τα μόρια ή την κοινωνική πίεση.
«Η καλύτερη επιλογή είναι εκείνη που ταιριάζει πραγματικά στον μαθητή», τονίζουν, υπενθυμίζοντας ότι οι επαγγελματικές διαδρομές σήμερα είναι πολύ πιο ανοιχτές και ευέλικτες απ’ ό,τι στο παρελθόν.
Γιατί, τελικά, οι Πανελλαδικές μπορεί να είναι μια μεγάλη μάχη — αλλά δεν είναι η μοναδική που καθορίζει το μέλλον.
