Η συμφωνία με το Ομάν αλλάζει τα δεδομένα, όμως η Τεχεράνη συνδέει την επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας οδού με τις αποφάσεις της Ουάσιγκτον
Το Ιράν ανακοίνωσε ότι κατέληξε σε συμφωνία με το Ομάν για τη δημιουργία νέας διαδρομής διέλευσης εμπορικών πλοίων από το Στενό του Ορμούζ, ωστόσο διαμήνυσε πως η πλήρης επαναλειτουργία της στρατηγικής θαλάσσιας οδού θα εξαρτηθεί από τις κινήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, οι γεωγραφικές συντεταγμένες της νέας διαδρομής έχουν ήδη εγκριθεί από τις δύο πλευρές, ενώ Τεχεράνη και Μουσκάτ εργάζονται για την ολοκλήρωση κοινής δήλωσης που αναμένεται να δημοσιοποιηθεί το προσεχές διάστημα. Όπως επισήμανε, η διαδικασία προχωρά υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξουν παρεμβάσεις από τρίτους παράγοντες που θα μπορούσαν να την ανακόψουν.
Η στάση της Τεχεράνης απέναντι στις ΗΠΑ
Παρά τη συμφωνία με το Ομάν, ιρανικές πηγές υπογραμμίζουν ότι η επανέναρξη της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη. Η Τεχεράνη συνδέει το άνοιγμα του περάσματος με την άρση των μέτρων που έχουν επιβάλει οι Ηνωμένες Πολιτείες, μεταξύ των οποίων και ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών στον Περσικό Κόλπο.
Το Ιράν είχε προχωρήσει εκ νέου στο κλείσιμο του Στενού στις αρχές Ιουλίου, μετά την αναζωπύρωση των εχθροπραξιών με τις ΗΠΑ. Πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς παγκοσμίως, καθώς από το Στενό του Ορμούζ διέρχεται, υπό φυσιολογικές συνθήκες, περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων μεταφορών υδρογονανθράκων.
Αντίθετες δηλώσεις από Τραμπ και Τεχεράνη
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιμένει ότι βρίσκονται σε εξέλιξη συνομιλίες με το Ιράν για την επαναλειτουργία του περάσματος, κάνοντας λόγο τις τελευταίες ημέρες για «θετικές» εξελίξεις.
Η Τεχεράνη, ωστόσο, απορρίπτει κατηγορηματικά αυτό το ενδεχόμενο, υποστηρίζοντας ότι οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται αποκλειστικά με το Ομάν, το οποίο συνορεύει με το Στενό του Ορμούζ.
Από την πλευρά του, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, χαρακτήρισε τις επαφές με το Ιράν «ασταθείς και περίπλοκες», εκτιμώντας ότι καταγράφονται εναλλάξ πρόοδοι και πισωγυρίσματα.
Όπως ανέφερε, οι εσωτερικές διαφωνίες στην ιρανική ηγεσία δυσχεραίνουν την επίτευξη συμφωνίας, υποστηρίζοντας ότι μέρος της πολιτικής ηγεσίας επιδιώκει τον τερματισμό της κρίσης, ενώ άλλες δυνάμεις επιθυμούν τη συνέχιση της έντασης.
Το Ορμούζ παραμένει στο επίκεντρο της κρίσης
Η ιρανική πλευρά επιμένει ότι ακόμη και μετά την επίτευξη συμφωνίας με το Ομάν, η ναυσιπλοΐα στην περιοχή δεν μπορεί να θεωρηθεί ασφαλής όσο παραμένουν σε ισχύ οι αμερικανικές κυρώσεις και οι στρατιωτικές πιέσεις.
Παράλληλα, η Τεχεράνη επιδιώκει να διατηρήσει τον έλεγχο του Στενού, επιτρέποντας στα πλοία να κινούνται μόνο μέσω συγκεκριμένης θαλάσσιας διαδρομής κατά μήκος των ιρανικών ακτών και εξετάζοντας την επιβολή τελών διέλευσης. Η προοπτική αυτή απορρίπτεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες, οι οποίες υποστηρίζουν ότι αντίκειται στο διεθνές δίκαιο της θάλασσας.
Νέα περιστατικά ασφαλείας στην περιοχή
Το εύθραυστο κλίμα στην περιοχή επιβεβαιώνεται και από τα τελευταία περιστατικά στη ναυσιπλοΐα. Η βρετανική υπηρεσία θαλάσσιας ασφάλειας UKMTO ανακοίνωσε ότι δεξαμενόπλοιο που έπλεε κοντά στις ακτές του Ομάν ανέφερε δύο εκρήξεις σε απόσταση περίπου 9 ναυτικών μιλίων (16 χιλιομέτρων) νοτιοανατολικά της Κούμζαρ.
Την ίδια ώρα, οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν ότι πραγματοποίησαν επιθέσεις εναντίον δύο σαουδαραβικών πετρελαιοφόρων στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν, στο πλαίσιο των ενεργειών που έχουν εξαγγείλει κατά της ναυτιλίας και των λιμανιών της Σαουδικής Αραβίας, κλιμακώνοντας περαιτέρω την ένταση στην ευρύτερη περιοχή.