Σε μια νέα εποχή ψηφιακού ελέγχου περνά η φορολογική διοίκηση, καθώς η ΑΑΔΕ ενεργοποιεί από το 2026 ένα εκτεταμένο σύστημα ηλεκτρονικών διασταυρώσεων και «έξυπνων» ελέγχων, αξιοποιώντας τεχνητή νοημοσύνη, big data και real time παρακολούθηση οικονομικών δεδομένων.
Στόχος του νέου επιχειρησιακού σχεδίου είναι η δημιουργία πλήρους ψηφιακού προφίλ για κάθε ΑΦΜ, ώστε να εντοπίζονται άμεσα αδήλωτα εισοδήματα, ύποπτες συναλλαγές και αποκλίσεις μεταξύ δηλωμένων στοιχείων και πραγματικής οικονομικής εικόνας.
Ένας ηλεκτρονικός φάκελος για κάθε φορολογούμενο
Η νέα στρατηγική της ΑΑΔΕ προβλέπει τη συγκέντρωση και διασταύρωση τεράστιου όγκου πληροφοριών από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Στο νέο ψηφιακό σύστημα θα ενσωματώνονται δεδομένα από:
- τραπεζικές καταθέσεις και λογαριασμούς
- POS και ταμειακές μηχανές
- δηλώσεις ΦΠΑ και πλατφόρμα myDATA
- μεταβιβάσεις και μισθώσεις ακινήτων
- βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb
- ηλεκτρονικές πληρωμές και e-commerce
- τελωνειακά δεδομένα
- ακόμη και πληροφορίες από social media και τον παγκόσμιο ιστό
Η φορολογική διοίκηση επιδιώκει πλέον να έχει συνολική εικόνα για την οικονομική δραστηριότητα κάθε φυσικού και νομικού προσώπου, δημιουργώντας έναν πλήρως διασυνδεδεμένο ηλεκτρονικό φάκελο.
Στο μικροσκόπιο καταθέσεις και περιουσία στο εξωτερικό
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στα περιουσιακά στοιχεία εκτός Ελλάδας. Μέσω αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών με περισσότερες από 90 χώρες, η ΑΑΔΕ θα λαμβάνει στοιχεία για τραπεζικούς λογαριασμούς, επενδύσεις και περιουσιακά στοιχεία Ελλήνων φορολογουμένων στο εξωτερικό.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να περιοριστεί δραστικά η απόκρυψη αδήλωτων κεφαλαίων και η μεταφορά περιουσίας εκτός ελληνικού ελεγκτικού πλαισίου.
Το σύστημα PARE και το «σκορ» φορολογικής συμπεριφοράς
Κεντρικό ρόλο στο νέο μοντέλο αναλαμβάνει το σύστημα PARE (Payment Capacity – Attitude – Recency – Event), το οποίο θα δημιουργεί αναλυτικό προφίλ φορολογικής συμπεριφοράς για κάθε πολίτη και επιχείρηση.
Το σύστημα θα αξιολογεί:
- την οικονομική δυνατότητα αποπληρωμής οφειλών
- τα δηλωμένα εισοδήματα
- τις τραπεζικές κινήσεις
- την ακίνητη και κινητή περιουσία
- τη συνέπεια στις φορολογικές υποχρεώσεις
- σημαντικά οικονομικά γεγονότα που επηρεάζουν τη φοροδοτική ικανότητα
Με λίγα λόγια, η εφορία θα μπορεί να διαπιστώνει αν το οικονομικό προφίλ ενός φορολογούμενου συμβαδίζει με όσα δηλώνονται επίσημα.
ΔΕΟΣ, drones και online έλεγχοι σε πραγματικό χρόνο
Στην πρώτη γραμμή του νέου σχεδίου βρίσκονται οι Δυνάμεις Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (ΔΕΟΣ), οι οποίες θα πραγματοποιήσουν δεκάδες χιλιάδες ελέγχους με χρήση προηγμένων ψηφιακών εργαλείων και επιχειρησιακής νοημοσύνης.
Οι έλεγχοι θα επικεντρωθούν σε:
- κυκλώματα φοροδιαφυγής
- απάτες ΦΠΑ
- λαθρεμπόριο
- αδήλωτη οικονομική δραστηριότητα
- ύποπτες ενδοκοινοτικές συναλλαγές
Την ίδια στιγμή, η διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών περνά σε καθεστώς online παρακολούθησης, επιτρέποντας στην ΑΑΔΕ να εντοπίζει σε πραγματικό χρόνο ασυνήθιστες κινήσεις ή αποκλίσεις τζίρου.
Παράλληλα, επεκτείνεται η ηλεκτρονική τιμολόγηση, ενώ το Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής θα καταγράφει ζωντανά τη διακίνηση αγαθών στην αγορά.
Airbnb, ακίνητα και social media στο στόχαστρο
Στο επίκεντρο των νέων διασταυρώσεων μπαίνουν:
- αδήλωτα εισοδήματα από βραχυχρόνιες μισθώσεις
- μη δηλωμένες αγοραπωλησίες ακινήτων
- καταθέσεις σε ελληνικές και ξένες τράπεζες
- επιχειρήσεις με ύποπτα χαμηλές δηλώσεις ΦΠΑ
- ηλεκτρονικό εμπόριο και online συναλλαγές
- περιπτώσεις αμφισβήτησης τεκμαρτού εισοδήματος
Παράλληλα, ενεργοποιείται το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), η νέα ενιαία βάση δεδομένων που θα συγκεντρώνει πλήρη στοιχεία για ιδιοκτησίες, χρήσεις, μισθώσεις και μεταβολές ακίνητης περιουσίας.
Πάνω από 194.000 έλεγχοι μέσα στο 2026
Το επιχειρησιακό σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026 προβλέπει:
- 26.000 φορολογικούς ελέγχους
- 25.400 επιτόπιους ελέγχους πρόληψης
- 75.000 τελωνειακούς ελέγχους δίωξης
- 11.000 ελέγχους μέσω X-Ray
- 11.060 ελέγχους με drones και σκύλους ανιχνευτές
- 3.468 ελέγχους μέσω POS και myDATA
- 6.350 στοχευμένους ελέγχους βάσει ανάλυσης κινδύνου
Η ΑΑΔΕ θέτει ως στόχο συνολικές εισπράξεις 75,45 δισ. ευρώ για το 2026, εκ των οποίων 29,2 δισ. ευρώ αναμένεται να προέλθουν από τον ΦΠΑ, ενώ επιδιώκεται επιπλέον βεβαίωση φόρων ύψους 1,5 δισ. ευρώ μέσω των νέων ηλεκτρονικών ελέγχων και διασταυρώσεων.