…το μεγάλο ερώτημα παραμένει η εξαφάνιση του διαδόχου του, Μοτζτάμπα
Με μια τελετή που πραγματοποιήθηκε υπό δρακόντεια μέτρα ασφαλείας και παρουσία δεκάδων χιλιάδων πιστών, το Ιράν ολοκλήρωσε την πολυήμερη κηδεία του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος ενταφιάστηκε στο Ιερό του Ιμάμη Ρεζά στη Μασχάντ, το σημαντικότερο προσκύνημα του σιιτικού Ισλάμ. Ωστόσο, περισσότερο ακόμη και από την ίδια την ταφή, τα βλέμματα παραμένουν στραμμένα στην παρατεταμένη απουσία του διαδόχου του, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ο οποίος εξακολουθεί να μην έχει εμφανιστεί δημόσια ούτε μία φορά από τότε που ανέλαβε την ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η ταφή πραγματοποιήθηκε έπειτα από σχεδόν μία εβδομάδα εκδηλώσεων πένθους σε ολόκληρο το Ιράν, αλλά και σε σημαντικά σιιτικά κέντρα στο Ιράκ, όπως η Νατζάφ και η Καρμπάλα. Οι ιρανικές αρχές επιδίωξαν μέσω των μαζικών τελετών να προβάλουν εικόνα ενότητας και λαϊκής στήριξης προς το θεοκρατικό καθεστώς, σε μια περίοδο που η χώρα βρίσκεται ξανά σε στρατιωτική αντιπαράθεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η απουσία που γεννά ερωτήματα
Παρά τη σημασία της τελετής, ο νέος ανώτατος ηγέτης Μοτζτάμπα Χαμενεΐ δεν εμφανίστηκε ούτε στην κηδεία ούτε στην ταφή του πατέρα του.
Στις πρώτες τελετές στην Τεχεράνη είχαν δώσει το «παρών» οι τρεις αδελφοί του – Μοσταφά, Μεϊσάμ και Μασούντ – όμως ο Μοτζτάμπα παρέμεινε και τότε εκτός δημόσιας εικόνας.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Reuters, η απουσία του αποδίδεται επισήμως σε λόγους ασφαλείας αλλά και στα σοβαρά τραύματα που φέρεται να υπέστη κατά την αμερικανοϊσραηλινή επιδρομή της 28ης Φεβρουαρίου, στην οποία σκοτώθηκε ο πατέρας του και άλλα μέλη της οικογένειας. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι εξακολουθεί να λαμβάνει αποφάσεις από ασφαλή τοποθεσία, έχοντας τη στήριξη των Φρουρών της Επανάστασης.
Η Μασχάντ και ο συμβολισμός της ταφής
Η επιλογή της Μασχάντ μόνο τυχαία δεν θεωρείται.
Η πόλη αποτελεί γενέτειρα του Αλί Χαμενεΐ και φιλοξενεί το μαυσωλείο του Ιμάμη Ρεζά, του όγδοου Ιμάμη των Σιιτών, που αποτελεί το σημαντικότερο θρησκευτικό προσκύνημα του Ιράν και ένα από τα ιερότερα σημεία του σιιτικού κόσμου.
Η ταφή σε αυτόν τον χώρο προσδίδει ιδιαίτερο θρησκευτικό και πολιτικό συμβολισμό στην κληρονομιά του επί 37 χρόνια ανώτατου ηγέτη της χώρας.
Προσπάθεια επίδειξης ενότητας
Κατά τη διάρκεια της πομπής, χιλιάδες πολίτες κρατούσαν ιρανικές σημαίες, φωτογραφίες του Χαμενεΐ και πανό με αντιαμερικανικά συνθήματα, ενώ δεν έλειψαν και συνθήματα κατά του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Η κυβέρνηση επιχείρησε να παρουσιάσει τις εικόνες αυτές ως απόδειξη ότι το πολιτικό σύστημα παραμένει ισχυρό, παρά τον θάνατο του ιστορικού ηγέτη και τον συνεχιζόμενο πόλεμο με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το πραγματικό πρόβλημα για την Τεχεράνη
Πίσω όμως από τις εικόνες μαζικής συμμετοχής, αναλυτές εκτιμούν ότι η μεγαλύτερη πρόκληση για το καθεστώς είναι η αδυναμία του νέου ανώτατου ηγέτη να εμφανιστεί δημόσια.
Όπως επισημαίνει το Reuters, όσο ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ παραμένει αθέατος, τόσο ενισχύονται τα ερωτήματα για την κατάσταση της υγείας του, αλλά και για το κατά πόσο μπορεί να ασκήσει προσωπικά την εξουσία σε μια περίοδο έντονης στρατιωτικής και πολιτικής κρίσης. Η παρατεταμένη απουσία του θεωρείται από αρκετούς αναλυτές παράγοντας που ενδέχεται να επηρεάσει τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ακόμη κι αν οι κρατικοί θεσμοί και οι Φρουροί της Επανάστασης εξακολουθούν να ελέγχουν πλήρως τον κρατικό μηχανισμό.
