Τι είναι η πλασμαφαίρεση, σε ποιες ασθένειες εφαρμόζεται και ποιοι κίνδυνοι απαιτούν εξειδικευμένο προσωπικό και συνεχή παρακολούθηση
Σοβαρά ερωτήματα για τη λειτουργία του ιδιωτικού ιατρείου στο Κολωνάκι, όπου ο Γιώργος Μαζωνάκης υπέστη καρδιακή ανακοπή, έθεσε ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, ανακοινώνοντας την έναρξη ελέγχου από τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών.
Σε ανάρτησή του, ο υπουργός έκανε λόγο για «υποτιθέμενη κλινική», επισημαίνοντας ότι ο συγκεκριμένος χώρος διέθετε άδεια λειτουργίας απλού παθολογικού ιατρείου και όχι άδεια για τη διενέργεια πλασμαφαίρεσης.
«Σε απλό ιατρείο δεν επιτρέπεται να διενεργείται μία τέτοια ιατρική πράξη», ανέφερε ο κ. Γεωργιάδης, προσθέτοντας ότι ζήτησε από τον πρόεδρο του ΙΣΑ να πραγματοποιήσει άμεσα τον προβλεπόμενο έλεγχο.
Διευκρίνισε, πάντως, ότι τα ακριβή αίτια του θανάτου του τραγουδιστή, όπως και η ύπαρξη τυχόν ευθυνών, θα αποσαφηνιστούν από τη νεκροψία-νεκροτομή και τη συνολική ιατροδικαστική και αστυνομική έρευνα.
Παράλληλα, κάλεσε τους πολίτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί απέναντι σε θεραπείες που προβάλλονται στο διαδίκτυο και να ελέγχουν τόσο την επιστημονική τεκμηρίωσή τους όσο και την αδειοδότηση του χώρου όπου πραγματοποιούνται.
Τι είναι η πλασμαφαίρεση
Η πλασμαφαίρεση είναι εξωσωματική ιατρική διαδικασία κατά την οποία το αίμα αφαιρείται προσωρινά από τον οργανισμό και περνά μέσα από ειδικό μηχάνημα που διαχωρίζει το πλάσμα από τα κύτταρα του αίματος.
Στη θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος, το πλάσμα του ασθενούς απομακρύνεται και αντικαθίσταται με ειδικό διάλυμα, συνήθως λευκωματίνη, φυσιολογικό ορό ή πλάσμα δότη. Τα ερυθρά και λευκά αιμοσφαίρια και τα αιμοπετάλια επιστρέφουν στον ασθενή μέσω φλεβικής γραμμής.
Στόχος είναι η απομάκρυνση ουσιών που κυκλοφορούν στο πλάσμα και προκαλούν ή επιδεινώνουν συγκεκριμένες ασθένειες, όπως παθολογικά αντισώματα, ανοσοσυμπλέγματα ή ορισμένες πρωτεΐνες.
Δεν πρέπει να συγχέεται με την απλή αιμοδοσία πλάσματος, ούτε με θεραπείες πλάσματος όπως το PRP, κατά τις οποίες χρησιμοποιείται πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια. Πρόκειται για διαφορετικές διαδικασίες, με διαφορετικές ενδείξεις και απαιτήσεις.
Για ποιες παθήσεις χρησιμοποιείται
Η θεραπευτική πλασμαφαίρεση δεν αποτελεί μια γενική θεραπεία «αναζωογόνησης», αποτοξίνωσης ή αντιμετώπισης της κόπωσης. Χρησιμοποιείται για συγκεκριμένες και σοβαρές ιατρικές παθήσεις, βάσει εξειδικευμένων κατευθυντήριων οδηγιών.
Μπορεί να εφαρμοστεί, μεταξύ άλλων, σε περιπτώσεις θρομβωτικής θρομβοπενικής πορφύρας, συνδρόμου Guillain-Barré, μυασθένειας gravis, ορισμένων σοβαρών αυτοάνοσων και νευρολογικών παθήσεων, καθώς και σε ειδικά πρωτόκολλα μεταμοσχεύσεων.
Οι κατευθυντήριες οδηγίες της Αμερικανικής Εταιρείας Αφαίρεσης καταγράφουν δεκάδες διαφορετικές παθήσεις και ταξινομούν τη χρήση της μεθόδου ανάλογα με την ισχύ των επιστημονικών δεδομένων. Αυτό σημαίνει ότι η απόφαση για τη διενέργειά της πρέπει να βασίζεται σε συγκεκριμένη διάγνωση, σαφή ένδειξη και εξατομικευμένη εκτίμηση κινδύνου.
Γιατί απαιτείται ελεγχόμενο ιατρικό περιβάλλον
Η πλασμαφαίρεση προϋποθέτει φλεβική πρόσβαση, ειδικό εξοπλισμό και συνεχή έλεγχο της αρτηριακής πίεσης, των σφυγμών, της θερμοκρασίας και της γενικής κατάστασης του ασθενούς.
Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να χρησιμοποιηθεί απλός φλεβοκαθετήρας ή κεντρική φλεβική γραμμή. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας χορηγείται αντιπηκτική ουσία, ώστε να μην πήξει το αίμα μέσα στο κύκλωμα.
Οι συχνότερες ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν πτώση της αρτηριακής πίεσης, ζάλη, ναυτία, αίσθημα ψύχους, κόπωση και μείωση του ασβεστίου ή του μαγνησίου. Η πτώση του ασβεστίου μπορεί να προκαλέσει μούδιασμα γύρω από το στόμα ή στα δάχτυλα και μυϊκές κράμπες.
Σπανιότερα μπορεί να εμφανιστούν αλλεργική αντίδραση στα υγρά αντικατάστασης, αιμορραγία ή λοίμωξη στο σημείο του καθετήρα, διαταραχές της πήξης και καρδιακές επιπλοκές. Για τον λόγο αυτό, ο ασθενής πρέπει να παρακολουθείται από εκπαιδευμένο προσωπικό, με δυνατότητα άμεσης αντιμετώπισης μιας επείγουσας κατάστασης.
Δεν έχει τεκμηριωθεί σύνδεση με την ανακοπή
Με βάση τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, ο Γιώργος Μαζωνάκης φέρεται να αισθάνθηκε έντονο πόνο στο στήθος και να υπέστη ανακοπή μετά την τοποθέτηση φλεβοκαθετήρα.
Δεν έχει ακόμη διευκρινιστεί εάν είχε αρχίσει η πλασμαφαίρεση, εάν είχε χορηγηθεί κάποια ουσία ή αν η ανακοπή συνδέεται με οποιονδήποτε τρόπο με τις προπαρασκευαστικές ιατρικές πράξεις. Επομένως, σε αυτή τη φάση δεν μπορεί να αποδοθεί αιτιώδης σχέση ανάμεσα στη διαδικασία και στον θάνατο.
Κρίσιμο θεωρείται επίσης να αποσαφηνιστεί ποια ακριβώς θεραπεία είχε προγραμματιστεί, καθώς στις έως τώρα αναφορές έχουν χρησιμοποιηθεί διαφορετικοί όροι για την πλασμαφαίρεση και τις θεραπείες «αναγεννητικής ιατρικής».
Η έρευνα της Ασφάλειας και του ΙΣΑ για τον θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη
Την έρευνα για τις συνθήκες του θανάτου έχει αναλάβει η Υποδιεύθυνση Ασφάλειας Αθηνών, ενώ αναμένεται να συνδράμει και η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Οργανωμένου Εγκλήματος, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν έχουν τελεστεί αξιόποινες πράξεις.
Στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης, οι αστυνομικές αρχές προσήγαγαν τον παθολόγο, στο ιδιωτικό ιατρείο του οποίου στο Κολωνάκι ο δημοφιλής τραγουδιστής υπέστη τη μοιραία καρδιακή ανακοπή.
Στον συγκεκριμένο χώρο κυτταροπλαστικής αναγέννησης απασχολούνται επίσης ένας πλαστικός χειρουργός και ένας αναισθησιολόγος.
Η έρευνα αποσκοπεί στη διαπίστωση τυχόν αξιόποινων πράξεων, καθώς και στον έλεγχο της νομιμότητας της άδειας λειτουργίας του χώρου για την πραγματοποίηση εξειδικευμένων ιατρικών επεμβάσεων.
Στη δικογραφία θα ενταχθούν ο ιατρικός φάκελος, τα πρακτικά των πράξεων που πραγματοποιήθηκαν, τα σκευάσματα ή υλικά που ενδεχομένως χρησιμοποιήθηκαν, καθώς και το πόρισμα της νεκροψίας-νεκροτομής.
Παράλληλα, ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών θα ερευνήσει το καθεστώς αδειοδότησης του χώρου, τις υπηρεσίες που παρείχε και εάν τηρήθηκαν οι προβλεπόμενοι κανόνες.
Το χρονικό της διακομιδής
Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, ο Γιώργος Μαζωνάκης μετέβη το απόγευμα της Τετάρτης στο ιατρείο της οδού Καρνεάδου στο Κολωνάκι για προγραμματισμένη θεραπεία.
Η κλήση στο ΕΚΑΒ έγινε στις 16:21. Επτά λεπτά αργότερα έφτασε διασώστης με μοτοσικλέτα και άρχισε αμέσως καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση. Ακολούθησε η άφιξη ασθενοφόρου, το οποίο τον μετέφερε στο πλησιέστερο εφημερεύον νοσοκομείο.
Ο τραγουδιστής έφτασε στο «ΕΛΠΙΣ» στις 16:45 χωρίς αυτόματη αναπνοή και χωρίς σφυγμό. Οι γιατροί συνέχισαν την προσπάθεια αναζωογόνησης, χωρίς επιτυχή έκβαση, και ο θάνατός του διαπιστώθηκε επισήμως στις 17:40.
Οι απαντήσεις για το τι ακριβώς συνέβη αναμένονται πλέον από την ιατροδικαστική εξέταση, τις τοξικολογικές αναλύσεις και τα αποτελέσματα των ελέγχων της Αστυνομίας και του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.
