Σύμφωνα με πρόσφατα δεδομένα από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περίπου το 25% των παιδιών ηλικίας 7-9 ετών στην Ευρώπη είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα. Η Ελλάδα κατατάσσεται στη δεύτερη θέση στην παχυσαρκία και τρίτη στην υπερβαρότητα, με το 18% των γονέων ή φροντιστών να μην αναγνωρίζουν τη σοβαρότητα της κατάστασης των παιδιών τους.
Η κατάσταση της παιδικής παχυσαρκίας στη χώρα μας δεν είναι ξένη. Από το 2010, το Διεθνές Πανεπιστήμιο της Ελλάδος (ΔΙΠΑΕ) συμμετέχει σε πρόγραμμα του ΠΟΥ για την παρακολούθηση της παιδικής παχυσαρκίας στην Ευρώπη, καταγράφοντας σταθερά ανησυχητικά ποσοστά, ιδιαίτερα σε χώρες του Νότου, με την Ελλάδα να αποτελεί μία από τις πιο επιβαρυμένες χώρες.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι το ποσοστό των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών στην Ελλάδα κυμαίνεται από 30% έως 42% τα τελευταία χρόνια, με το 15%-20% αυτών να είναι παχύσαρκα. Στις μικρότερες ηλικίες, τα ποσοστά είναι σχεδόν ισοκατανεμημένα μεταξύ αγοριών και κοριτσιών, όμως στα κορίτσια παρατηρείται μείωση καθώς μεγαλώνουν. Αξιοσημείωτο είναι ότι σε κοινωνικά και οικονομικά ευάλωτες περιοχές τα ποσοστά αυτά είναι ακόμη υψηλότερα.
Η καθηγήτρια του ΔΙΠΑΕ, Μαρία Χασαπίδου, παρουσίασε αυτά τα ευρήματα σε συνέντευξη Τύπου στην Πανεπιστημιούπολη της Αλεξάνδρειας στη Σίνδο. Η παρουσίαση αυτή πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της λήξης των δράσεων του προγράμματος «Τροφή για Δράση», που αποτελεί βασικό πυλώνα της Εθνικής Δράσης κατά της παιδικής παχυσαρκίας.
Η αύξηση στην κατανάλωση ζαχαρούχων ροφημάτων και χυμών, η έλλειψη πρόσληψης νερού, η παράλειψη του πρωινού γεύματος και η κατανάλωση ανθυγιεινών σνακ, σε συνδυασμό με την καθιστική ζωή και την υπερβολική έκθεση σε οθόνες, συμβάλλουν σημαντικά στην εμφάνιση της παιδικής παχυσαρκίας.
Το πρόγραμμα «Τροφή για Δράση» περιλαμβάνει τη συμμετοχή 13 ελληνικών πανεπιστημίων και προσφέρει τέσσερις εκπαιδευτικές εργαλειοθήκες για όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης. Οι δράσεις εστιάζουν στην επαρκή κατανάλωση νερού, τη μείωση των ζαχαρούχων ροφημάτων, την προώθηση του πρωινού και των υγιεινών σνακ, την ενίσχυση της σωματικής δραστηριότητας και τη μείωση του χρόνου καθιστικής ζωής.
Στην Κεντρική Μακεδονία, το ΔΙΠΑΕ σε συνεργασία με το ΑΠΘ, το Ινστιτούτο Κοινωνικής και Προληπτικής Ιατρικής (ΙΚΠΙ) και τη UNICEF, υλοποίησε το πρόγραμμα στο πλαίσιο του Εθνικού Δικτύου Συνεργαζόμενων Φορέων της Γενικής Γραμματείας Δημόσιας Υγείας. Το Δίκτυο δημιουργήθηκε ως ανταπόκριση στην Εθνική Δράση κατά της παιδικής παχυσαρκίας, με χρηματοδότηση από το πρόγραμμα Ελλάδα 2.0 της ΕΕ.
Στις δράσεις περιλαμβάνονται ενημερωτικά σεμινάρια για 1.025 εκπαιδευτικούς, γονείς και φροντιστές, δύο φεστιβάλ υγείας και άσκησης, καθώς και ένας διαγενεακός μαραθώνιος με τη συμμετοχή 460 μαθητών και 150 ενηλίκων. Δημιουργήθηκαν επίσης δύο σχολεία-κόμβοι στη Θεσσαλονίκη και το Κιλκίς, όπου πραγματοποιήθηκαν δράσεις για περίπου 500 μαθητές, καθώς και θερινά βιωματικά προγράμματα και χαρτογράφηση δημόσιων χώρων άθλησης.
«Η ολοκλήρωση του προγράμματος είναι μια σημαντική επιτυχία, καθώς έχει ευαισθητοποιήσει μαθητές, εκπαιδευτικούς και την τοπική κοινότητα, δείχνοντας την ενεργό συμμετοχή από όλες τις περιοχές», δήλωσαν εκπρόσωποι της επιστημονικής ομάδας του ΔΙΠΑΕ. Σημείωσαν επίσης πως η συνεργασία με την τοπική αυτοδιοίκηση και την κοινωνία των πολιτών δημιουργεί ένα πολύτιμο υπόβαθρο για τη συνέχιση των προσπαθειών.
Η Εθνική Δράση για την καταπολέμηση της παιδικής παχυσαρκίας αποτελεί το πρώτο ολοκληρωμένο πρόγραμμα πρόληψης και αντιμετώπισης αυτού του φαινομένου, προωθώντας υγιεινές διατροφικές και αθλητικές συνήθειες. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν ακαδημαϊκοί, εκπαιδευτικοί, επαγγελματίες υγείας, παιδίατροι, διαιτολόγοι, σεφ, γονείς και τοπικές κοινότητες.
Απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 0-17 ετών και τις οικογένειές τους, παρέχοντας στήριξη σε επίπεδο πρόληψης σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης. Οι οικογένειες μπορούν να επισκέπτονται γιατρούς για να αποκτήσουν εκτίμηση σχετικά με την ανάπτυξη, τη διατροφή και τους παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με τα παιδιά τους.
Για τα παιδιά που αντιμετωπίζουν ζητήματα παχυσαρκίας, προσφέρονται δωρεάν συμβουλευτικές συνεδρίες σε θέματα διατροφής, φυσικής δραστηριότητας και συμπεριφορών υγείας από εξειδικευμένους επαγγελματίες του τομέα.
