Η οικοδομική δραστηριότητα αποτελεί διαχρονικά έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της ελληνικής οικονομίας. Δημιουργεί θέσεις εργασίας, κινητοποιεί δεκάδες επαγγελματικούς κλάδους, ενισχύει τα δημόσια έσοδα και συμβάλλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη. Τα τελευταία χρόνια η κυβέρνηση έχει προχωρήσει σε σημαντικές μεταρρυθμίσεις για την επιτάχυνση της έκδοσης οικοδομικών αδειών και τον ψηφιακό εκσυγχρονισμό των διαδικασιών. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν κρίσιμες δυσλειτουργίες που ακυρώνουν στην πράξη ένα μέρος αυτής της προσπάθειας.
- του Παναγιώτη Κόνσουλα – Οικονομολόγος – Πολιτικός Επιστήμονας
Μία από τις σημαντικότερες αφορά τις καθυστερήσεις στην αποξήλωση ηλεκτρικών παροχών από τον ΔΕΔΔΗΕ σε ακίνητα για τα οποία έχει ήδη εκδοθεί νόμιμα άδεια κατεδάφισης. Το πρόβλημα δεν είναι θεωρητικό ούτε αφορά μεμονωμένα περιστατικά. Αποτελεί καθημερινή πραγματικότητα για εκατοντάδες μηχανικούς, κατασκευαστές και ιδιοκτήτες ακινήτων σε ολόκληρη τη χώρα, οι οποίοι βλέπουν έργα να παραμένουν αδρανή επί εβδομάδες ή ακόμη και μήνες.
Είναι εύλογο να αναρωτηθεί κανείς πώς είναι δυνατόν, όταν το κράτος έχει εγκρίνει όλες τις απαιτούμενες διαδικασίες, να επιτρέπει μια τόσο μεγάλη καθυστέρηση σε ένα τελευταίο τεχνικό βήμα. Η άδεια κατεδάφισης έχει εκδοθεί, οι προβλεπόμενοι έλεγχοι έχουν ολοκληρωθεί, οι μηχανικοί έχουν καταθέσει όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και οι ιδιοκτήτες έχουν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις τους. Παρ’ όλα αυτά, η αποξήλωση μιας παλαιάς παροχής μπορεί να απαιτήσει δύο ή ακόμη και τρεις μήνες, με αποτέλεσμα να παραμένει ακινητοποιημένο ολόκληρο το έργο.
Η καθυστέρηση αυτή προκαλεί αλυσιδωτές συνέπειες. Αναβάλλονται οι κατεδαφίσεις, μετατίθενται οι εκσκαφές, αλλάζουν τα χρονοδιαγράμματα, αυξάνεται το κόστος χρηματοδότησης, παραμένουν ανενεργά συνεργεία και μηχανήματα, ενώ επηρεάζονται οι συμφωνίες με αγοραστές και προμηθευτές. Σε μια εποχή κατά την οποία το κόστος κατασκευής έχει αυξηθεί αισθητά, κάθε χαμένη εβδομάδα επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την επένδυση.
Το ζήτημα δεν αφορά μόνο τον ιδιωτικό τομέα. Κάθε έργο που καθυστερεί σημαίνει ότι καθυστερούν και τα αντίστοιχα δημόσια έσοδα από ΦΠΑ, φόρους, ασφαλιστικές εισφορές και οικονομική δραστηριότητα. Καθυστερεί επίσης η αξιοποίηση ακινήτων, η δημιουργία νέων κατοικιών και η απασχόληση εκατοντάδων εργαζομένων που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την οικοδομή.
Ασφαλώς, κανείς δεν παραγνωρίζει ότι ο ΔΕΔΔΗΕ διαχειρίζεται ένα εκτεταμένο και σύνθετο δίκτυο, ούτε ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχουν πραγματικές τεχνικές δυσκολίες. Οι εξαιρέσεις όμως δεν μπορούν να μετατρέπονται σε κανόνα. Όταν μια διαδικασία αποτελεί προϋπόθεση για την έναρξη ενός νόμιμου έργου, ο χρόνος ολοκλήρωσής της πρέπει να είναι προβλέψιμος, συγκεκριμένος και δεσμευτικός.
Η λύση μπορεί να δοθεί χωρίς πολύπλοκες νομοθετικές αλλαγές. Απαιτείται η καθιέρωση ανώτατης προθεσμίας ολοκλήρωσης της αποξήλωσης μετά την υποβολή πλήρους φακέλου, η ηλεκτρονική παρακολούθηση κάθε αιτήματος και η υποχρεωτική αιτιολόγηση κάθε καθυστέρησης. Παράλληλα, η δημοσιοποίηση στοιχείων για τους μέσους χρόνους εξυπηρέτησης ανά περιοχή θα ενίσχυε τη διαφάνεια και θα επέτρεπε την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών.
Η Ελλάδα έχει ανάγκη από ένα κράτος που διευκολύνει τις επενδύσεις και όχι από διαδικασίες που τις αναστέλλουν χωρίς λόγο. Όταν υπάρχει νόμιμη άδεια κατεδάφισης, δεν είναι λογικό μια παλαιά ηλεκτρική παροχή να κρατά «παγωμένο» ένα ολόκληρο επενδυτικό σχέδιο. Η επιτάχυνση αυτής της διαδικασίας δεν αποτελεί μόνο ζήτημα καλύτερης εξυπηρέτησης των πολιτών. Αποτελεί ζήτημα αξιοπιστίας του κράτους, στήριξης της οικοδομικής δραστηριότητας και ενίσχυσης της αναπτυξιακής προοπτικής της χώρας. Η ανάπτυξη δεν μπορεί και δεν πρέπει να περιμένει τρεις μήνες για μία αποξήλωση.
