Από το κήρυγμα υπέρ της ελευθερίας του λόγου στις προσωπικές επιθέσεις, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ συνεχίζει να μετατρέπει την πολιτική αντιπαράθεση σε social media beef
Ο Τζέι Ντι Βανς βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης στις Ηνωμένες Πολιτείες, αυτή τη φορά όχι για μια θεσμική τοποθέτηση ή για την πολιτική της κυβέρνησης απέναντι στο Ιράν, αλλά για ένα προσωπικό σχόλιο σε βάρος δημοσιογράφου που τον είχε επικρίνει.
Στόχος του αντιπροέδρου ήταν ο Μαρκ Τίσεν, αρθρογράφος της Washington Post, αναλυτής του Fox News και πρώην λογογράφος του Τζορτζ Μπους. Ο Τίσεν είχε προηγουμένως ασκήσει έντονη κριτική στη στάση του Βανς απέναντι στην Τεχεράνη, υποστηρίζοντας ότι η στρατηγική που συνδέεται με τον αντιπρόεδρο έχει αποτύχει και ότι ο Ντόναλντ Τραμπ θα έπρεπε να ακούει διαφορετικές φωνές στο εσωτερικό της κυβέρνησής του.
Η αντιπαράθεση, ωστόσο, μεταφέρθηκε γρήγορα από την εξωτερική πολιτική σε ένα εντελώς διαφορετικό πεδίο.
Το σχόλιο για τα… μπουρίτο
Η αφορμή δόθηκε όταν ο Τίσεν σχολίασε με ειρωνικό τρόπο παράπονο φοιτητή για το κόστος των μπουρίτο στη φοιτητική λέσχη.
Ο Βανς απάντησε λέγοντας πως, αν κάποιος είχε γνωρίσει τον Τίσεν από κοντά, θα καταλάβαινε ότι «δεν έχει χάσει ούτε ένα μπουρίτο», ένα σχόλιο που ερμηνεύτηκε ως ευθεία αναφορά στο βάρος και την εμφάνιση του δημοσιογράφου.
Η απάντηση έγινε γρήγορα viral, αλλά παράλληλα προκάλεσε συζήτηση για τον τρόπο με τον οποίο ο αντιπρόεδρος επιλέγει να αντιμετωπίζει την κριτική.
Αντί να επιστρέψει στην ουσία των κατηγοριών για την πολιτική απέναντι στο Ιράν, ο Βανς προτίμησε ένα προσωπικό «χτύπημα», μεταφέροντας την αντιπαράθεση από την εξωτερική πολιτική στη δημόσια εικόνα του επικριτή του.
Μια μακρά λίστα προσωπικών επιθέσεων
Η συγκεκριμένη περίπτωση δεν είναι η πρώτη φορά που ο Βανς χρησιμοποιεί ιδιαίτερα αιχμηρή γλώσσα απέναντι σε αντιπάλους ή δημοσιογράφους.
Κατά καιρούς έχει χρησιμοποιήσει προσβλητικούς χαρακτηρισμούς για πολιτικούς, σχολιαστές και μέσα ενημέρωσης, ενώ αρκετές από τις δημόσιες αντιπαραθέσεις του έχουν μετατραπεί σε προσωπικές συγκρούσεις στα social media.
Στο παρελθόν έχει χαρακτηρίσει επικριτές του «ηλίθιους» ή «αποτυχημένους», ενώ έχει συγκρουστεί δημόσια ακόμη και με πρόσωπα από τον συντηρητικό χώρο.
Η ιδιαίτερα επιθετική του ρητορική δεν περιορίζεται στους πολιτικούς του αντιπάλους. Πριν ενταχθεί πλήρως στο στρατόπεδο του Ντόναλντ Τραμπ, ο Βανς είχε χρησιμοποιήσει πολύ σκληρές εκφράσεις ακόμη και για τον ίδιο τον σημερινό πρόεδρο.
Αργότερα, καθώς εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο στενούς πολιτικούς συμμάχους του, υιοθέτησε όλο και περισσότερο το συγκρουσιακό ύφος που χαρακτηρίζει τον τραμπισμό.
Από το Μόναχο στις διαδικτυακές συγκρούσεις
Η τελευταία επίθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον αν συγκριθεί με όσα είχε υποστηρίξει ο Βανς στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου τον Φεβρουάριο του 2025.
Τότε είχε ασκήσει αυστηρή κριτική στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις για ζητήματα ελευθερίας του λόγου, υποστηρίζοντας ότι ακόμη και οι πιο ενοχλητικές ή αντιδημοφιλείς απόψεις πρέπει να μπορούν να εκφράζονται δημόσια.
Είχε επίσης διαμηνύσει ότι η κυβέρνηση Τραμπ θα υπερασπιζόταν το δικαίωμα των πολιτών και των δημοσιογράφων να εκφράζονται, ακόμη και όταν διαφωνεί έντονα μαζί τους.
Η αντίφαση που επισημαίνουν τώρα οι επικριτές του δεν αφορά το νομικό δικαίωμά του να απαντά επιθετικά. Ο Βανς, όπως κάθε πολιτικός, έχει δικαίωμα να εκφράζεται δημόσια και να υπερασπίζεται τις απόψεις του.
Το ερώτημα αφορά περισσότερο το πολιτικό ύφος που επιλέγει όταν βρίσκεται απέναντι σε σοβαρή κριτική. Στην περίπτωση Τίσεν, το επιχείρημα για το Ιράν έμεινε σε δεύτερο πλάνο και αντικαταστάθηκε από ένα προσωπικό σχόλιο με στόχο τον δημόσιο χλευασμό.
Η «influencer» πλευρά ενός αντιπροέδρου
Ο τρόπος με τον οποίο ο Βανς χρησιμοποιεί τα social media διαφοροποιείται αισθητά από την εικόνα που παραδοσιακά είχαν οι αντιπρόεδροι των ΗΠΑ.
Αντί να περιορίζεται σε επίσημες ανακοινώσεις ή θεσμικές παρεμβάσεις, συμμετέχει συχνά απευθείας σε διαδικτυακές αντιπαραθέσεις, απαντά προσωπικά σε δημοσιογράφους και σχολιαστές και υιοθετεί γλώσσα που θυμίζει περισσότερο influencer ή ενεργό χρήστη των social media.
Για τους υποστηρικτές του, αυτό αποτελεί ένδειξη αυθεντικότητας και άμεσης επαφής με την κοινή γνώμη. Θεωρούν ότι ο Βανς αποφεύγει την τυπική και αποστειρωμένη πολιτική γλώσσα και επικοινωνεί με τον τρόπο που επικοινωνούν εκατομμύρια άνθρωποι στο διαδίκτυο.
Για τους επικριτές του, αντίθετα, αυτή η στρατηγική υποβαθμίζει τον πολιτικό διάλογο, καθώς προσωπικές επιθέσεις και viral ατάκες συχνά επισκιάζουν την ουσία της αντιπαράθεσης.
Το βλέμμα και στη μετά Τραμπ εποχή
Πίσω από αυτή τη δημόσια εικόνα υπάρχει και μία σαφής πολιτική διάσταση.
Ο Βανς θεωρείται ένα από τα πρόσωπα που μπορούν να διεκδικήσουν κεντρικό ρόλο στην επόμενη ημέρα του τραμπισμού. Σε αυτό το πλαίσιο, η σκληρή αντιπαράθεση με τους επικριτές του μπορεί να λειτουργεί και ως μήνυμα προς τη βάση του MAGA ότι δεν σκοπεύει να μετατραπεί σε έναν πιο συμβατικό και προσεκτικό πολιτικό.
Η επιθετική επικοινωνία, η άμεση εμπλοκή στους διαδικτυακούς καβγάδες και η άρνηση να αφήνει δημόσια σχόλια αναπάντητα τον φέρνουν ακόμη πιο κοντά στο ύφος του Ντόναλντ Τραμπ.
Ωστόσο, το βασικό ερώτημα που πυροδότησε τη συγκεκριμένη αντιπαράθεση εξακολουθεί να παραμένει ανοιχτό: ποια είναι τελικά η στρατηγική του Λευκού Οίκου απέναντι στο Ιράν και σε ποιο βαθμό υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις στο εσωτερικό της κυβέρνησης;
Σε αυτό, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, τα μπουρίτο δεν έδωσαν απάντηση.