Κίνηση προσέγγισης μεν, ενώ παραμένει κλειστή η πόρτα των F-35 δε
Σημαντικό βήμα στις αμυντικές σχέσεις ΗΠΑ – Τουρκίας αποτελεί η απόφαση της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ να προχωρήσει στην έγκριση πώλησης δεκάδων αμερικανικών κινητήρων για το νέο τουρκικό μαχητικό αεροσκάφος KAAN, σε μια κίνηση που ερμηνεύεται ως ένδειξη βελτίωσης των σχέσεων μεταξύ των δύο συμμάχων του ΝΑΤΟ.
Σύμφωνα με αποκλειστικό δημοσίευμα του Reuters, η συμφωνία αφορά περίπου 80 κινητήρες της General Electric, αξίας άνω των 700 εκατ. δολαρίων, οι οποίοι θα χρησιμοποιηθούν στο φιλόδοξο πρόγραμμα του τουρκικού μαχητικού πέμπτης γενιάς KAAN.
Χειρονομία πριν από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ
Η χρονική συγκυρία μόνο τυχαία δεν θεωρείται. Η απόφαση έρχεται λίγες εβδομάδες πριν από τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που θα φιλοξενηθεί στην Άγκυρα, ενώ ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ήδη ανακοινώσει ότι προγραμματίζει επίσκεψη στην Τουρκία μέσα στο 2026.
Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι η Ουάσιγκτον επιδιώκει να διατηρήσει ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας με την Άγκυρα σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών ανακατατάξεων στη Μέση Ανατολή και τη Μαύρη Θάλασσα.
Το «αγκάθι» των F-35 παραμένει
Παρά τη θετική εξέλιξη για το πρόγραμμα KAAN, το βασικό ζητούμενο για την Τουρκία παραμένει η επιστροφή στο πρόγραμμα των αμερικανικών F-35.
Η Άγκυρα αποβλήθηκε από το πρόγραμμα το 2020 μετά την αγορά των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400, με τις Ηνωμένες Πολιτείες να υποστηρίζουν ότι η συνύπαρξη των δύο συστημάτων δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους ασφαλείας.
Παρότι οι δύο πλευρές συνεχίζουν τις συνομιλίες για πιθανή επανένταξη της Τουρκίας, η αμερικανική νομοθεσία εξακολουθεί να απαγορεύει την επιστροφή της χώρας στο πρόγραμμα όσο διατηρεί σε υπηρεσία τους S-400.
KAAN αντί F-35;
Αναλυτές εκτιμούν ότι η έγκριση των κινητήρων μπορεί να λειτουργήσει ως μια μορφή πολιτικού συμβιβασμού.
Οι ΗΠΑ δεν δίνουν ακόμη στην Τουρκία αυτό που πραγματικά επιδιώκει — τα F-35 — αλλά επιτρέπουν την πρόοδο του εθνικού προγράμματος KAAN, προσφέροντας παράλληλα στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ένα σημαντικό διπλωματικό και αμυντικό κέρδος.
Με άλλα λόγια, η Ουάσιγκτον φαίνεται να ακολουθεί μια στρατηγική σταδιακής προσέγγισης: ενίσχυση της συνεργασίας με την Άγκυρα, χωρίς όμως να αγγίζει ακόμη το πιο ευαίσθητο κεφάλαιο των αμερικανοτουρκικών σχέσεων, που παραμένει το ζήτημα των F-35.
