Νέα εργαλεία και επικαιροποιημένη χαρτογράφηση κινδύνου ενισχύουν τον φετινό σχεδιασμό της Πολιτικής Προστασίας
Με βασικούς άξονες την πρόληψη, την επιχειρησιακή ετοιμότητα και τον περιορισμό των ενάρξεων πυρκαγιών ξεκινά η φετινή αντιπυρική περίοδος, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Η στρατηγική παραμένει προσανατολισμένη στο δόγμα που εφαρμόζεται τα τελευταία τρία χρόνια και εστιάζει στην επιτήρηση, την έγκαιρη προειδοποίηση και την άμεση απόκριση σε περιστατικά πυρκαγιών.
Κομβικό εργαλείο για φέτος αποτελεί η Εθνική Χαρτογράφηση Κινδύνου Δασικών Πυρκαγιών, η οποία, για πρώτη φορά μετά από 45 χρόνια, έχει ολοκληρωθεί και επικαιροποιηθεί. Μέσω αυτής, όλες οι περιοχές της χώρας κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες επικινδυνότητας – χαμηλή, μεσαία και υψηλή – με βάση παράγοντες όπως η βλάστηση, οι κλιματολογικές συνθήκες και τα δεδομένα επικινδυνότητας των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Σημαντική ενίσχυση καταγράφεται και στον τομέα της επιτήρησης, με τη χρήση drones. Συνολικά 100 μη επανδρωμένα αεροσκάφη θα επιχειρούν σε 24ωρη βάση, αριθμός αυξημένος σε σχέση με πέρυσι. Εξοπλισμένα με θερμικές κάμερες, θα μπορούν να εντοπίζουν έγκαιρα εστίες φωτιάς, ακόμη και κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Παράλληλα, στο επιχειρησιακό σχέδιο εντάσσεται η διεύρυνση της κάλυψης, με έμφαση σε περιαστικές περιοχές, καθώς και η αξιοποίηση Κινητών Επιχειρησιακών Κέντρων, με στόχο την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη διαχείριση των περιστατικών.
Ειδικότερα σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου, το 2024 διατέθηκαν 45 drones, το 2025 82 και φέτος 100 καθώς και 3 σε Κινητά Επιχειρησιακά Κέντρα (Κ.Ε.Κ). Κατά τις ίδιες πηγές, με την πρώτη εφαρμογή την αντιπυρική περίοδο του 2024, τα συστήματα drones παρουσίασαν πολύ υψηλή αποτελεσματικότητα, καθώς μόνο στην Αττική το προηγούμενο έτος εντόπισαν σε πρώτο χρόνο περισσότερες από 1.000 ενάρξεις πυρκαγιών, ενώ συνέβαλαν καθοριστικά και στην κατεύθυνση των επίγειων και εναέριων δυνάμεων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στους καθαρισμούς οικοπέδων καθώς το νέο πλαίσιο γι αυτούς προβλέπει αυστηρότερους ελέγχους και αυξημένες κυρώσεις ενώ οι ιδιοκτήτες/υποχρεούνται καλούνται να προχωρήσουν στον καθαρισμό τους από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους, καθώς και στη συντήρησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου (έως 31 Οκτωβρίου). Ενδεικτικό της αυστηροποίησης των ελέγχων είναι ότι ήδη οι αρμόδιες αρχές διενεργούν ελέγχους επιβάλλοντας κυρώσεις, πρόστιμα και προχωρώντας σε συλλήψεις.
Όπως επισήμανε ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Ευάγγελος Τουρνάς, σε σύσκεψη που πραγματοποίησε αυτή την εβδομάδα για την προετοιμασία ενόψει της αντιπυρικης περιόδου στην Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στον καθαρισμό των οικοπέδων καθώς έχει παρατηρήθηκε κατά την προηγούμενη αντιπυρική, «όπου ήταν καθαρισμένα τα οικόπεδα, η φωτιά σταματούσε», ενώ αντίθετα σε ακαθάριστους χώρους η εξάπλωση ήταν ανεξέλεγκτη. «Είναι ένα στοίχημα που θα πρέπει να το δώσουμε και να πετύχουμε μέχρι τις 15 Ιουνίου», σημείωσε.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην ενίσχυση των Δήμων, λέγοντας ότι «προσπαθούμε να ενισχύσουμε τους Δήμους για να κάνουν τα έργα και τις δράσεις τις οποίες έχουν υπό την ευθύνη τους», επισημαίνοντας την αύξηση των διαθέσιμων πόρων τα τελευταία χρόνια.
Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία από την Πολιτική Προστασία, φέτος κατανέμονται σε 332 Δήμους της χώρας πόροι ύψους 47,50 εκατ. ευρώ, και επιπλέον 2,50 εκατ. ευρώ στους Συνδέσμους των Δήμων, προκειμένου να αξιοποιηθούν αποκλειστικά για δράσεις πυροπροστασίας, χρηματοδότηση αυξημένη κατά 25% του ποσού σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Παράλληλα, βαρύτητα δίνεται και στις παρεμβάσεις πρόληψης με το πρόγραμμα Antinero Ι, ΙΙ, ΙΙΙ, IV & PLUS, το οποίο υλοποιείται από το 2022 με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2026 να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο.
Αναφορικά με τα εναέρια μέσα δασοπυρόσβεσης (εθνικά και μισθωμένα) αυτά τη φετινή αντιπυρική περίοδο, ανέρχονται σε 80 έως 85, ανάλογα με την ημερήσια διαθεσιμότητα.
Όσον αφορά το ανθρώπινο δυναμικό του Πυροσβεστικού Σώματος , συνολικά για το έτος 2026 ανέρχεται σε 18.804 πυροσβέστες.
Παράλληλα, έχει πραγματοποιηθεί διασπορά 21 Ειδικών Μονάδων Δασικών Επιχειρήσεων (Ε.ΜΟ.Δ.Ε.) σε όλη την επικράτεια, με δυνατότητα αερομεταφοράς σε όλη τη χώρα, με σκοπό την έγκαιρη επέμβαση ακόμη και στα πιο δυσπρόσιτα σημεία.
Σημαντική θα είναι και η συμβολή των εθελοντών καθώς σύμφωνα με πηγές της Πολιτικής Προστασίας, το σύνολο των εθελοντών πυροσβεστών στις Πυροσβεστικές Υπηρεσίες της χώρας αυξάνεται σταδιακά ενισχύοντας τον Μηχανισμό.
Παράλληλα, στο Μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων Πολιτικής Προστασίας έχουν ενταχθεί μέχρι σήμερα στον επιχειρησιακό σχεδιασμό του Πυροσβεστικού Σώματος:
- 5.011 εθελοντές από 234 εθελοντικές οργανώσεις, ενώ περισσότεροι από 6.500 έχουν λάβει πιστοποιημένη εκπαίδευση μέσω της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας, με επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος θεωρητικής και πρακτικής εκπαίδευσης «Δασικών Πυρκαγιών Δασοπροστασία / Δασοπυρόσβεση».
Ακόμη, όσον αφορά το συνολικό στόλο οχημάτων, αυτός ανέρχεται σε 3.911 και συγκεκριμένα:
- 1.993 υδροφόρα
- 1.687 βοηθητικά
- 228 ειδικού σκοπού
Επιπλέον, στον σχεδιασμό για την αντιπυρική περίοδο εντάσσεται και το Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και υπουργείου Πολιτισμού με στόχο τη θωράκιση αρχαιολογικών χώρων έναντι πυρκαγιάς. Μέχρι σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί αυτοψίες σε περισσότερους από 60 αρχαιολογικούς χώρους, κατά τις οποίες δόθηκαν κατευθυντήριες οδηγίες για τη λήψη προσθέτων προληπτικών και κατασταλτικών μέτρων πυροπροστασίας. Επίσης, όπως έγινε γνωστό από την Πολιτική Προστασία, οργανώθηκε η διεξαγωγή ασκήσεων, εκπονήθηκε πρότυπο σχέδιο απομάκρυνσης επισκεπτών και εργαζομένων σε περίπτωση πυρκαγιάς, πραγματοποιήθηκε εκπαίδευση του προσωπικού του υπουργείου Πολιτισμού στην Πυροσβεστική Ακαδημία και εξετάστηκαν μελέτες πυροπροστασίας αρχαιολογικών χώρων.
Τέλος, βρίσκεται σε εξέλιξη Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας με ΔΕΔΔΗΕ και ΑΔΜΗΕ με στόχο τους καθαρισμούς και την διάνοιξη αντιπυρικών ζωνών εντός των ζωνών δουλείας γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
