Στο επίκεντρο μιας νέας γεωπολιτικής κρίσης βρίσκεται η Κούβα, μετά τη δίωξη που άσκησαν οι αμερικανικές αρχές σε βάρος του Ραούλ Κάστρο για την κατάρριψη δύο πολιτικών αεροσκαφών το 1996, υπόθεση που είχε στοιχίσει τη ζωή σε τέσσερις Κουβανοαμερικανούς.
Η εξέλιξη αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο μία από τις πιο σκοτεινές στιγμές στις σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Κούβας μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, με διεθνείς αναλυτές να εκτιμούν πως η ένταση ανάμεσα στις δύο χώρες μπορεί να οδηγηθεί ακόμη και σε ακραία επίπεδα.
Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, η υπόθεση δεν αποτελεί απλώς μια νομική κίνηση, αλλά έναν παράγοντα με βαθιές πολιτικές και στρατηγικές προεκτάσεις, σε μια περίοδο όπου οι σχέσεις Ουάσινγκτον και Αβάνας παραμένουν εξαιρετικά εύθραυστες.
Η υπόθεση που επιστρέφει μετά από τρεις δεκαετίες
Οι αμερικανικές κατηγορίες αφορούν την κατάρριψη δύο αεροσκαφών της αντικαθεστωτικής οργάνωσης «Brothers to the Rescue» από κουβανικά μαχητικά αεροσκάφη το 1996.
Την περίοδο εκείνη, ο Ραούλ Κάστρο ήταν υπουργός Άμυνας της Κούβας και θεωρείται πως είχε πλήρη εποπτεία των ενόπλων δυνάμεων της χώρας.
Η υπόθεση παραμένει ιδιαίτερα φορτισμένη για την κουβανική εξόριστη κοινότητα στις Ηνωμένες Πολιτείες, κυρίως στο Μαϊάμι, όπου η ανακοίνωση του κατηγορητηρίου προκάλεσε έντονες αντιδράσεις και πανηγυρισμούς από αντικαθεστωτικούς κύκλους.
Η Ρεπουμπλικανή βουλευτής Μαρία Ελβίρα Σαλαζάρ δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Η εποχή των Κάστρο έχει τελειώσει».
Ο Τραμπ αποκλείει – προς το παρόν – την κλιμάκωση
Παρά το ιδιαίτερα τεταμένο κλίμα, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίστηκε να υποβαθμίζει το ενδεχόμενο στρατιωτικής σύγκρουσης.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε:
«Δεν θα υπάρξει κλιμάκωση. Δεν νομίζω πως είναι απαραίτητη. Αυτό το μέρος καταρρέει».
Ωστόσο, την ίδια στιγμή η αμερικανική κυβέρνηση φαίνεται να αυξάνει σταδιακά την πίεση προς την Αβάνα, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο τηρεί ιδιαίτερα σκληρή στάση απέναντι στο κουβανικό καθεστώς.
Η Αβάνα βλέπει απειλή επιβίωσης
Στο εσωτερικό της Κούβας, ο Ραούλ Κάστρο εξακολουθεί να θεωρείται ιστορικό σύμβολο της επανάστασης και πρόσωπο με καθοριστική επιρροή στο πολιτικό και στρατιωτικό σύστημα της χώρας, παρά την αποχώρησή του από την ενεργό εξουσία.
Αναλυτές εκτιμούν ότι οποιαδήποτε αμερικανική προσπάθεια έκδοσής του θα αντιμετωπιστεί από την κουβανική ηγεσία ως ευθεία απειλή απέναντι στο ίδιο το καθεστώς.
Ο πρόεδρος της Κούβας, Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ, έχει ήδη προειδοποιήσει πως ενδεχόμενη στρατιωτική επέμβαση θα οδηγήσει σε «λουτρό αίματος», ενώ στη χώρα πραγματοποιούνται στρατιωτικές ασκήσεις και αυξάνεται η πολεμική ετοιμότητα.
Ο φόβος νέας κρίσης στην Καραϊβική
Το κλίμα επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο από τη βαθιά οικονομική κρίση που βιώνει η Κούβα, με σοβαρές ελλείψεις τροφίμων, καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι κοινωνικές πιέσεις αυξάνονται, ενώ οι αντικυβερνητικές διαμαρτυρίες αντιμετωπίζονται με αυστηρή καταστολή από τις αρχές της χώρας.
Πρώην Αμερικανοί διπλωμάτες προειδοποιούν πως η νέα αυτή αντιπαράθεση μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη κατάρρευση των ήδη περιορισμένων διαύλων επικοινωνίας ανάμεσα στις δύο χώρες.
Το CNN σημειώνει ότι η κατάσταση θυμίζει πλέον επικίνδυνα περιόδους έντονης κρίσης του παρελθόντος, επαναφέροντας στο διεθνές προσκήνιο τον φόβο μιας νέας μεγάλης αντιπαράθεσης στην Καραϊβική.