Νέα δεδομένα συνδέουν τις επαναλαμβανόμενες κεφαλιές με αλλαγές στη λειτουργία του εγκεφάλου – Τι δείχνουν οι έρευνες και τι προτείνουν οι ειδικοί
Οι επαναλαμβανόμενες κεφαλιές στο ποδόσφαιρο ενδέχεται να αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης νευροεκφυλιστικών νοσημάτων, όπως η άνοια και η νόσος Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με επιστήμονες που μελετούν τις επιπτώσεις του αθλήματος στην υγεία του εγκεφάλου.
Όπως επισημαίνουν ερευνητές σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο The Conversation, αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι οι πρώην επαγγελματίες ποδοσφαιριστές εμφανίζουν υψηλότερα ποσοστά άνοιας σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό. Αν και δεν έχει αποδειχθεί αιτιώδης σχέση, οι ειδικοί θεωρούν ότι οι συχνές κεφαλιές αποτελούν έναν πιθανό παράγοντα κινδύνου.
Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο μετά από μια κεφαλιά
Σύμφωνα με τις διαθέσιμες έρευνες, ακόμη και μία προπόνηση ή ένας αγώνας με πολλές κεφαλιές μπορεί να προκαλέσει προσωρινές μεταβολές στη λειτουργία του εγκεφάλου.
Μεταξύ αυτών καταγράφονται:
- μειωμένη γνωστική λειτουργία,
- περιορισμένη ικανότητα ρύθμισης της αιματικής ροής στον εγκέφαλο,
- αυξημένοι βιοδείκτες στο αίμα που συνδέονται με νευρική βλάβη.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι αλλαγές αυτές είναι συνήθως βραχυπρόθεσμες, ωστόσο η επαναλαμβανόμενη έκθεση στις συγκρούσεις της μπάλας με το κεφάλι ενδέχεται να έχει σωρευτικές επιπτώσεις με την πάροδο του χρόνου.
Η σχέση με την άνοια παραμένει υπό διερεύνηση
Παρά τα αυξανόμενα επιστημονικά στοιχεία, οι ειδικοί διευκρινίζουν ότι δεν έχει αποδειχθεί πως οι κεφαλιές προκαλούν άμεσα άνοια ή νόσο Αλτσχάιμερ.
Ένας από τους λόγους είναι ότι οι μικρές αλλοιώσεις στη λειτουργία του εγκεφάλου είναι δύσκολο να εντοπιστούν έγκαιρα, ακόμη και με σύγχρονες απεικονιστικές μεθόδους.
Παράλληλα, οι περισσότερες κεφαλιές δεν προκαλούν συμπτώματα διάσεισης, ωστόσο αυτό δεν αποκλείει την ύπαρξη μικροτραυματισμών που μπορεί να συσσωρεύονται κατά τη διάρκεια μιας αθλητικής καριέρας.
Δεν υπάρχει «ασφαλές» όριο
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι, όπως συμβαίνει και με άλλους παράγοντες κινδύνου, δεν μπορεί να καθοριστεί με βεβαιότητα ένας ασφαλής αριθμός κεφαλιών.
Για τον λόγο αυτό, η Αγγλική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία (FA) έχει απαγορεύσει τις κεφαλιές σε αγώνες παιδιών κάτω των 12 ετών και συστήνει τον αυστηρό περιορισμό τους στις προπονήσεις έως την ηλικία των 18 ετών.
Παρόλα αυτά, αρκετοί επιστήμονες θεωρούν ότι τα μέτρα αυτά δεν επαρκούν, ιδιαίτερα για τους επαγγελματίες ποδοσφαιριστές, οι οποίοι εκτελούν μεγάλο αριθμό κεφαλιών σε κάθε αγωνιστική περίοδο.
Σημαντικός και ο ρόλος της μπάλας
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα ευρήματα σχετικά με τα υλικά κατασκευής της μπάλας. Οι μελέτες δείχνουν ότι ο σχεδιασμός και η σύνθεσή της μπορούν να επηρεάσουν τη δύναμη της πρόσκρουσης που μεταφέρεται στον εγκέφαλο.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η ανάπτυξη ασφαλέστερων ποδοσφαιρικών μπαλών, σε συνδυασμό με περισσότερη έρευνα και νέες κατευθυντήριες οδηγίες, θα μπορούσε να συμβάλει στη μείωση του κινδύνου για την υγεία των ποδοσφαιριστών, χωρίς να αλλοιωθεί ο χαρακτήρας του αθλήματος.
