Κατέρρευσε κάτω από τα 100 ρούβλια για πρώτη φορά από το 2009
Ένα ισχυρό συμβολικό πλήγμα δέχθηκε τη Δευτέρα η Gazprom, καθώς η μετοχή του ρωσικού ενεργειακού κολοσσού υποχώρησε κάτω από τα 100 ρούβλια για πρώτη φορά από το 2009, επιστρέφοντας σε επίπεδα που είχαν να εμφανιστούν από την εποχή της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.
Η μετοχή άγγιξε ενδοσυνεδριακά τα 99,9 ρούβλια στο Χρηματιστήριο της Μόσχας, πριν ανακάμψει ελαφρώς, ενώ η χρηματιστηριακή αξία της εταιρείας έχει περιοριστεί στα περίπου 32 δισεκατομμύρια δολάρια. Πρόκειται για μια δραματική υποχώρηση αν αναλογιστεί κανείς ότι το 2008 η διοίκηση της Gazprom οραματιζόταν μια εταιρεία αξίας 1 τρισεκατομμυρίου δολαρίων.
Τι οδήγησε στην πτώση
Η Gazprom βρίσκεται αντιμέτωπη με μια τέλεια καταιγίδα προβλημάτων.
Το σημαντικότερο πλήγμα ήρθε από την Ευρώπη. Πριν από τον πόλεμο στην Ουκρανία, η ΕΕ αποτελούσε τον μεγαλύτερο και πιο κερδοφόρο πελάτη της ρωσικής εταιρείας. Η σταδιακή απεξάρτηση των ευρωπαϊκών χωρών από το ρωσικό φυσικό αέριο μετά το 2022 περιόρισε δραστικά τα έσοδα της Gazprom και ανέτρεψε το επιχειρηματικό μοντέλο πάνω στο οποίο είχε χτιστεί η ισχύς της επί δεκαετίες.
Παράλληλα, η Μόσχα επένδυσε πολλά στην προοπτική αντικατάστασης της ευρωπαϊκής αγοράς από την κινεζική. Ωστόσο, το πολυδιαφημισμένο έργο του αγωγού «Power of Siberia 2» παραμένει χωρίς τελική συμφωνία, παρά τις πολυετείς διαπραγματεύσεις μεταξύ Ρωσίας και Κίνας. Η αποτυχία εξασφάλισης νέου μεγάλου συμβολαίου με το Πεκίνο έχει απογοητεύσει τους επενδυτές, οι οποίοι βλέπουν ότι η Gazprom δεν μπορεί να αναπληρώσει εύκολα τις χαμένες ευρωπαϊκές πωλήσεις.
Ούτε μέρισμα, ούτε αισιοδοξία
Στην αρνητική εικόνα προστίθεται και η απόφαση της εταιρείας να μην διανείμει μέρισμα στους μετόχους για ακόμη μία χρονιά.
Για χρόνια η Gazprom αποτελούσε αγαπημένη επιλογή των Ρώσων επενδυτών λόγω των υψηλών μερισμάτων της. Σήμερα όμως το επενδυτικό αυτό πλεονέκτημα έχει ουσιαστικά εξαφανιστεί, μειώνοντας ακόμη περισσότερο την ελκυστικότητα της μετοχής.
Την ίδια στιγμή, τα οικονομικά αποτελέσματα της εταιρείας συνεχίζουν να πιέζονται. Τα καθαρά κέρδη του πρώτου τριμήνου σχεδόν υποδιπλασιάστηκαν σε σχέση με πέρυσι, γεγονός που ενίσχυσε τις ανησυχίες για την κερδοφορία του ομίλου τα επόμενα χρόνια.
Οι ουκρανικές επιθέσεις και η πίεση στις υποδομές
Αναλυτές συνδέουν επίσης την πτώση της μετοχής με την αυξανόμενη πίεση που δέχονται οι ρωσικές ενεργειακές εγκαταστάσεις από ουκρανικές επιθέσεις με drones.
Η πρόσφατη επίθεση σε διυλιστήριο της Gazprom Neft στην περιοχή της Μόσχας επηρέασε το επενδυτικό κλίμα, ενώ γενικότερα οι συνεχείς επιθέσεις σε διυλιστήρια, αποθήκες καυσίμων και ενεργειακές υποδομές έχουν αυξήσει την αβεβαιότητα γύρω από τον ρωσικό ενεργειακό τομέα.
Από «κράτος μέσα στο κράτος» σε αναζήτηση νέου ρόλου
Για δεκαετίες η Gazprom δεν ήταν απλώς μια εταιρεία. Ήταν ένας από τους βασικούς πυλώνες της ρωσικής οικονομίας και της γεωπολιτικής επιρροής του Κρεμλίνου.
Στα χρόνια πριν από τον πόλεμο, η εταιρεία κάλυπτε σημαντικό μέρος των ενεργειακών αναγκών της Ευρώπης και θεωρούνταν ένα από τα ισχυρότερα επιχειρηματικά εργαλεία της Μόσχας.
Σήμερα όμως η εικόνα είναι διαφορετική. Η ευρωπαϊκή αγορά έχει σχεδόν χαθεί, οι εναλλακτικές αγορές δεν έχουν ακόμη αποδώσει τα αναμενόμενα και οι επενδυτές αμφισβητούν πλέον το κατά πόσο η Gazprom μπορεί να επιστρέψει στην εποχή της κυριαρχίας της.
Η πτώση κάτω από τα 100 ρούβλια δεν είναι απλώς ένα ακόμη αρνητικό χρηματιστηριακό ρεκόρ.
Για πολλούς αναλυτές αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό σημάδι ότι η εταιρεία που κάποτε συμβόλιζε την ενεργειακή δύναμη της Ρωσίας βρίσκεται σήμερα μπροστά στη μεγαλύτερη κρίση της σύγχρονης ιστορίας της.
