Και αφήστε τους επιτέλους να δουλέψουν ανεξάρτητα του αριθμού των. Έξι χιλιάδες δήμοι και κοινότητες ήταν το σημείο εκκίνησης της ελληνικής τοπικής αυτοδιοίκησης πριν από δεκαετίες. Σήμερα μετράμε 334. Κι όμως, αντί να σταθούμε στο αποτέλεσμα αυτής της τεράστιας συρρίκνωσης και να αξιολογήσουμε αν πέτυχε αυτά που υποσχέθηκε, ακούμε ξανά τον ίδιο κύκλο με κομματικό φορέα που μιλά πλέον για αύξηση κατά 100 έως 150 δήμους. Ξανά αναδιάταξη. Ξανά αλλαγή χαρτών. Ξανά «μεταρρύθμιση». Από τον Καποδίστρια στον Αριστοτέλη.
- του Θανάση Παπαμιχαήλ, Επικοινωνιολόγου-Συγγραφέα Οδηγών Πολιτικής Αυτοβελτίωσης
Το ερώτημα δεν είναι αν ο αριθμός 334 είναι σωστός ή λάθος. Το ερώτημα είναι γιατί, κάθε λίγα χρόνια, κάποιος στην κορυφή αποφασίζει ότι ήρθε η ώρα να ξαναχαράξει τη χώρα από την αρχή, σαν να μην έχει καμία αξία η θεσμική συνέχεια η οργανωτική σταθερότητα, η εμπειρία που χτίστηκε μέσα σε δεκαετίες λειτουργίας. Αυτό δεν είναι αυτοδιοίκηση. Είναι ετεροδιοίκηση με άλλο όνομα.
Γιατί όποιος αποφασίζει άνωθεν πόσοι δήμοι θα υπάρχουν, πού θα χαράσσονται τα όριά τους και πότε θα ανατραπούν ξανά, δεν αφήνει την τοπική κοινωνία να αυτοδιοικείται, απλά της υπαγορεύει το πλαίσιο μέσα στο οποίο επιτρέπεται να νομίζει ότι αυτοδιοικείται. Κάθε αναδιάρθρωση έχει κόστος που σπάνια μετριέται.
Χαμένη θεσμική μνήμη, ρήξη στη σχέση δημότη-δήμου, αβεβαιότητα για υπαλλήλους και υπηρεσίες, νέα εκλογικά όρια που ανατρέπουν ισορροπίες χρόνων.
Και το χειρότερο είναι ότι κάθε φορά υπόσχονται αποτελεσματικότητα, εξοικονόμηση, εξορθολογισμό και κάθε φορά, λίγα χρόνια μετά, κάποιος άλλος θα ανακαλύψει ότι «χρειάζεται νέα μεταρρύθμιση». Η τοπική αυτοδιοίκηση δεν χρειάζεται άλλον έναν χάρτη σχεδιασμένο από γραφείο.
Χρειάζεται σταθερότητα για να δουλέψει, χρόνο για να αποδώσει και εμπιστοσύνη ότι δεν θα ανατραπεί το σκηνικό στην επόμενη κυβερνητική συγκυρία.
Αν πραγματικά θέλουμε ισχυρή αυτοδιοίκηση, η απάντηση δεν είναι πόσοι δήμοι, αλλά πόσες αρμοδιότητες, πόσοι πόροι, πόση αυτονομία.
Ο αριθμός είναι το εύκολο, επιφανειακό ερώτημα. Οι πραγματικές αρμοδιότητες είναι το δύσκολο, ουσιαστικό. Πάψτε λοιπόν να παίζετε την «κολοκυθιά» με τους δήμους.
Αφήστε την τοπική αυτοδιοίκηση να κάνει επιτέλους τη δουλειά της, χωρίς να της αλλάζετε συνεχώς τους κανόνες στη μέση του παιχνιδιού.
Σταματήστε να ξαναχαράζετε τη χώρα κάθε λίγα χρόνια και αφήστε τους δήμους επιτέλους να δουλέψουν!
