Νέα μέτρα για την αντιμετώπιση της ζωονόσου – Αντιδράσεις από τους γεωτεχνικούς και τους κτηνοτρόφους του νησιού
Νέο πλαίσιο για τη διαχείριση της επιζωοτίας του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο προβλέπει η τροπολογία που κατατέθηκε στη Βουλή, με το υπουργείο Εθνικής Άμυνας να αναλαμβάνει τον επιχειρησιακό συντονισμό των υπηρεσιών και των φορέων που συμμετέχουν στην αντιμετώπιση της νόσου.
Σύμφωνα με τη ρύθμιση, στις περιοχές όπου εφαρμόζονται έκτακτα μέτρα θα ορίζεται, με απόφαση του υπουργού Εθνικής Άμυνας, αξιωματικός των Ενόπλων Δυνάμεων ως επιχειρησιακός συντονιστής. Παράλληλα, προβλέπεται έκτακτη επιχορήγηση ύψους 3 εκατ. ευρώ προς την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου για δαπάνες που συνδέονται με την αντιμετώπιση της ζωονόσου.
Ο επιχειρησιακός συντονιστής θα έχει την ευθύνη για την οργάνωση και τον συντονισμό των ενεργειών στο πεδίο, ενώ οι συναρμόδιες υπηρεσίες θα πρέπει να συνεργάζονται και να ακολουθούν τις επιχειρησιακές οδηγίες. Στις προβλεπόμενες δράσεις περιλαμβάνονται οι έλεγχοι στις μετακινήσεις ζώων και ζωικών προϊόντων, οι θανατώσεις και υγειονομικές ταφές, οι απολυμάνσεις, η λειτουργία των σημείων ελέγχου και η οργάνωση των ζωνών προστασίας και επιτήρησης.
Η μη συμμόρφωση υπαλλήλων στις επιχειρησιακές οδηγίες και στην υποχρέωση συνεργασίας προβλέπεται ως πειθαρχικό παράπτωμα. Παράλληλα, το υπουργείο Εθνικής Άμυνας θα μπορεί να έχει πρόσβαση στα απαραίτητα μητρώα και δεδομένα των αρμόδιων υπηρεσιών για τις ανάγκες της ιχνηλάτησης και της αντιμετώπισης της νόσου.
Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα διάθεσης προσωπικού και μέσων των Ενόπλων Δυνάμεων για την αντιμετώπιση της κρίσης, ενώ οι σχετικές δαπάνες θα καλύπτονται από πιστώσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Ειδική αποζημίωση μπορεί να προβλεφθεί για το προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων που θα συμμετέχει στις επιχειρήσεις, με τους όρους και το ύψος της να καθορίζονται με υπουργική απόφαση.
Η χρηματοδότηση των 3 εκατ. ευρώ
Η έκτακτη χρηματοδότηση προς την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου θα προέλθει από το αποθεματικό του κρατικού προϋπολογισμού για το 2026. Τα χρήματα δεν αποτελούν απευθείας αποζημίωση προς τους κτηνοτρόφους, καθώς οι κατηγορίες των επιλέξιμων δαπανών και τα αντίστοιχα ποσά θα εγκρίνονται από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Ο ειδικός μηχανισμός έχει προσωρινό χαρακτήρα. Θα παραμένει σε ισχύ έως ότου συμπληρωθούν τρεις μήνες χωρίς νέο εργαστηριακά επιβεβαιωμένο κρούσμα στην πληττόμενη περιοχή, ενώ σε κάθε περίπτωση δεν μπορεί να παραταθεί πέραν της 31ης Δεκεμβρίου 2027. Η τροπολογία βρίσκεται στη διαδικασία ψήφισης και, μετά την έγκρισή της, θα απαιτηθούν υπουργικές αποφάσεις για την εφαρμογή των επιμέρους προβλέψεων.
Αντιδράσεις από τους γεωτεχνικούς
Η απόφαση για την ανάθεση του επιχειρησιακού συντονισμού στο υπουργείο Εθνικής Άμυνας έχει προκαλέσει αντιδράσεις από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Γεωτεχνικών Δημοσίων Υπαλλήλων (ΠΟΓΕΔΥ).
Η Ομοσπονδία υποστηρίζει ότι η διαχείριση της ζωονόσου θα πρέπει να παραμείνει στις αρμόδιες κτηνιατρικές υπηρεσίες και εκφράζει την αντίθεσή της στην εμπλοκή των Ενόπλων Δυνάμεων στον συντονισμό της επιχείρησης. Παράλληλα, ζητά την ενίσχυση των δημόσιων κτηνιατρικών υπηρεσιών με μόνιμο προσωπικό και πόρους.
Η ΠΟΓΕΔΥ χαρακτηρίζει τη νέα ρύθμιση λανθασμένη επιλογή και υποστηρίζει ότι η αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού απαιτεί εξειδικευμένο κτηνιατρικό προσωπικό και την εφαρμογή των προβλεπόμενων υγειονομικών πρωτοκόλλων. Μεταξύ άλλων, ζητά την ενίσχυση της Διεύθυνσης Κτηνιατρικής Λέσβου και τη στήριξη των κτηνοτρόφων με μέτρα βιοασφάλειας και αποζημιώσεις όπου απαιτούνται.
Συνεχίζονται οι αντιδράσεις των κτηνοτρόφων
Οι εξελίξεις σημειώνονται ενώ οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου έχουν εκφράσει έντονη ανησυχία για τη διαχείριση της ζωονόσου. Σε πρόσφατη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Βορείου Αιγαίου, με αντικείμενο την αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού, πραγματοποιήθηκε συγκέντρωση κτηνοτρόφων έξω από το κτίριο της Περιφέρειας.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η ζωονόσος έχει επηρεάσει τη Λέσβο τους τελευταίους μήνες και μέχρι σήμερα έχουν θανατωθεί περίπου 81.000 ζώα. Οι κτηνοτρόφοι ζητούν σαφή ενημέρωση για τα επόμενα μέτρα, ενίσχυση των μέτρων βιοασφάλειας και αποτελεσματική οικονομική στήριξη.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η κυβέρνηση επιχειρεί να ενισχύσει τον κεντρικό συντονισμό της επιχείρησης, ενώ οι αρμόδιοι γεωτεχνικοί φορείς ζητούν να δοθεί μεγαλύτερο βάρος στις κτηνιατρικές υπηρεσίες και στην ενίσχυση του ανθρώπινου δυναμικού τους.
