Lockers στα δημοτικά, οικονομικός εγγραμματισμός, 440 νέα βιβλία και International Baccalaureate για πρώτη φορά σε δημόσια λύκεια
Το πρώτο κουδούνι της σχολικής χρονιάς 2026-2027 χτυπά στις 11 Σεπτεμβρίου και περισσότεροι από 1,27 εκατομμύρια μαθητές επιστρέφουν στις τάξεις. Μόνο που φέτος το σχολείο που θα συναντήσουν έχει αρκετές αλλαγές.
Νέα βιβλία και μαθήματα, οικονομικός εγγραμματισμός, δωρεάν πιστοποίηση ξένων γλωσσών, περισσότερα ψηφιακά εργαλεία και για πρώτη φορά International Baccalaureate σε δημόσια λύκεια συνθέτουν τη νέα εικόνα.
Την ίδια στιγμή, το δημογραφικό αφήνει όλο και πιο έντονο αποτύπωμα στην εκπαίδευση. Ο μαθητικός πληθυσμός μειώνεται, σχολεία συγχωνεύονται ή καταργούνται και η πρωτοβάθμια εκπαίδευση βρίσκεται στο επίκεντρο αυτής της αλλαγής.
Λιγότερα παιδιά στις τάξεις
Μέσα σε μόλις τρία χρόνια, ο μαθητικός πληθυσμός έχει μειωθεί κατά περίπου 21.000 παιδιά, ενώ περίπου 100 νηπιαγωγεία και δημοτικά έχουν σταματήσει να λειτουργούν στο ίδιο διάστημα.
Για τη νέα χρονιά, 70 νηπιαγωγεία συγχωνεύονται σε 33 μονάδες και 12 δημοτικά σε έξι. Παράλληλα, 40 νηπιαγωγεία και 106 δημοτικά υποβιβάζονται λόγω της μείωσης των μαθητών, ενώ καταργούνται συνολικά 75 σχολικές μονάδες.
Υπάρχει όμως και η αντίθετη εικόνα. Επτά νηπιαγωγεία και 31 δημοτικά προάγονται, ενώ στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση δημιουργούνται δέκα νέες σχολικές μονάδες.
Νέοι εκπαιδευτικοί και το στοίχημα των αναπληρωτών
Για τη σχολική χρονιά ανακοινώθηκαν 5.259 νέοι μόνιμοι διορισμοί, με τον συνολικό αριθμό των μόνιμων εκπαιδευτικών να φτάνει τους 146.521.
Παράλληλα, στόχος είναι περίπου 30.000 αναπληρωτές να βρίσκονται στις θέσεις τους ήδη από την πρώτη ημέρα λειτουργίας των σχολείων.
Lockers και λιγότερο βάρος στη σχολική τσάντα
Μία από τις πιο πρακτικές αλλαγές αφορά την καθημερινότητα των μικρότερων μαθητών.
Στα δημοτικά προβλέπεται η τοποθέτηση lockers, ώστε τα παιδιά να μπορούν να αφήνουν βιβλία και άλλο σχολικό υλικό στην τάξη αντί να το μεταφέρουν καθημερινά από και προς το σπίτι.
Οι παρεμβάσεις στις υποδομές συνεχίζονται παράλληλα με τις ανακαινίσεις σχολείων. Στις δύο πρώτες φάσεις του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου» έχουν ανακαινιστεί 669 σχολικές μονάδες, ενώ ξεκινούν μελέτες για ακόμη 500.
Από την Τεχνητή Νοημοσύνη μέχρι το FinStart
Αλλαγές έρχονται και μέσα στην τάξη. Τα επικαιροποιημένα Προγράμματα Σπουδών δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στην κριτική σκέψη, στις ψηφιακές και τεχνολογικές δεξιότητες και στην αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Στη σχολική καθημερινότητα μπαίνει και το FinStart, ένα πρόγραμμα οικονομικού εγγραμματισμού που θα αφορά 40.000 μαθητές.
Μέσα από αυτό, τα παιδιά θα έρχονται σε επαφή με έννοιες όπως ο προσωπικός και οικογενειακός προϋπολογισμός, οι οικονομικές επιλογές και οι κίνδυνοι που μπορεί να κρύβουν οι ψηφιακές συναλλαγές.
Δωρεάν πιστοποίηση στις ξένες γλώσσες
Μια ακόμη αλλαγή αφορά τους μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου.
Από τη φετινή σχολική χρονιά ξεκινά πιλοτικά η δυνατότητα δωρεάν ηλεκτρονικής απόκτησης Κρατικού Πιστοποιητικού Γλωσσομάθειας σε Αγγλικά, Γαλλικά, Γερμανικά και Ιταλικά.
Για το νέο σύστημα προβλέπεται χρηματοδότηση ύψους 20,8 εκατ. ευρώ.
Τι είναι τελικά το «Πολλαπλό Βιβλίο»
Το «Πολλαπλό Βιβλίο» αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες αλλαγές στη διδασκαλία, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι μαθητές θα κουβαλούν τρία ή τέσσερα βιβλία για κάθε μάθημα.
Για το ίδιο γνωστικό αντικείμενο θα υπάρχουν περισσότερα εγκεκριμένα βιβλία. Οι εκπαιδευτικοί κάθε σχολικής μονάδας επιλέγουν ένα ως βασικό έντυπο εγχειρίδιο, ενώ τα υπόλοιπα παραμένουν διαθέσιμα ψηφιακά και μπορούν να χρησιμοποιούνται ως πρόσθετο εκπαιδευτικό υλικό.
Στην πρώτη φάση έχουν εγκριθεί 440 βιβλία σε 240 διδακτικά πακέτα, τα οποία καλύπτουν τις τάξεις από την Α΄ Δημοτικού έως και την Α΄ Λυκείου.
Το IB μπαίνει για πρώτη φορά στο δημόσιο σχολείο
Μία από τις πιο χαρακτηριστικές αλλαγές της χρονιάς είναι η έναρξη του International Baccalaureate Diploma Programme σε δημόσια σχολεία.
Το πρόγραμμα, που μέχρι σήμερα προσφερόταν στην Ελλάδα από ιδιωτικά σχολεία, θα λειτουργήσει σε 11 δημόσια λύκεια.
Πρόκειται για διετές πρόγραμμα που αντιστοιχεί στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου και διδάσκεται στα αγγλικά. Οι μαθητές επιλέγουν μαθήματα από έξι θεματικές ομάδες, ενώ στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται η Θεωρία της Γνώσης, η Εκτεταμένη Έκθεση και το Creativity, Activity, Service.
Περισσότερα Ωνάσεια Σχολεία
Μεγαλώνει φέτος και το δίκτυο των Δημόσιων Ωνάσειων Σχολείων, τα οποία φτάνουν συνολικά τα 20 σε επτά Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, από 12 που λειτουργούσαν την προηγούμενη χρονιά.
Το ενδιαφέρον ήταν αυξημένο. Για 1.786 διαθέσιμες θέσεις κατατέθηκαν 3.945 αιτήσεις, ενώ στη γραπτή δοκιμασία συμμετείχαν 3.450 μαθητές.
Ένα σχολείο που αλλάζει ενώ μικραίνει
Η σχολική χρονιά ξεκινά επομένως με δύο παράλληλες εικόνες. Από τη μία, το δημόσιο σχολείο αποκτά περισσότερα ψηφιακά εργαλεία, νέες εκπαιδευτικές επιλογές και διαφορετικές μεθόδους διδασκαλίας. Από την άλλη, η υπογεννητικότητα μειώνει σταθερά τον αριθμό των παιδιών στις τάξεις και αναδιαμορφώνει τον σχολικό χάρτη της χώρας.
Και κάπως έτσι, το πρώτο κουδούνι της 11ης Σεπτεμβρίου βρίσκει το ελληνικό σχολείο μπροστά σε μία από τις μεγαλύτερες περιόδους αλλαγών των τελευταίων ετών.