Η ελληνική πρωτεύουσα επιχειρεί να εξελιχθεί σε νέο κόμβο διαχείρισης κεφαλαίων, προσελκύοντας μεγάλα funds και κορυφαία στελέχη του χρηματοπιστωτικού κλάδου με φορολογικά κίνητρα, σταθερότητα και ποιότητα ζωής
Η Αθήνα φαίνεται να αποκτά σταδιακά θέση στον διεθνή χάρτη των hedge funds, με ορισμένα από τα μεγαλύτερα ονόματα του κλάδου να εξετάζουν ή να έχουν ήδη δρομολογήσει παρουσία στην ελληνική πρωτεύουσα.
Όπως αναφέρει το Bloomberg, η εξέλιξη αυτή δεν προέκυψε τυχαία. Αντίθετα, αποτελεί το αποτέλεσμα ενός σχεδίου που προετοιμάζεται εδώ και σχεδόν έναν χρόνο, με στόχο η Ελλάδα να προσελκύσει διαχειριστές κεφαλαίων και υψηλόβαθμα στελέχη του χρηματοπιστωτικού τομέα.
Το βασικό αφήγημα στηρίζεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων, από τη φορολογική προβλεψιμότητα και τη δημοσιονομική σταθερότητα μέχρι το κλίμα και την ποιότητα ζωής. Για να αποκτήσει όμως το εγχείρημα διεθνή βαρύτητα, χρειαζόταν και ένα μεγάλο όνομα.
Η Millennium ως πρώτο μεγάλο στοίχημα
Η Millennium Management, ένα από τα μεγαλύτερα hedge funds διεθνώς, αποτέλεσε έναν από τους βασικούς στόχους.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το ελληνικό υπουργείο Οικονομικών ξεκίνησε συζητήσεις με την εταιρεία τον περασμένο Νοέμβριο, προκειμένου να εξεταστούν οι όροι υπό τους οποίους θα μπορούσε να δημιουργήσει γραφείο στην Αθήνα.
Για αρκετούς στο εξωτερικό, μια τέτοια εξέλιξη θα έμοιαζε μέχρι πριν λίγα χρόνια απίθανη, δεδομένης της μακράς περιόδου της ελληνικής κρίσης χρέους. Η κυβερνητική προσέγγιση, ωστόσο, επιχειρεί να μετατρέψει ακριβώς αυτή την εμπειρία σε στοιχείο αξιοπιστίας.
Ο Βασίλης Καρατζάς, σύμβουλος του υπουργού Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη και ένα από τα πρόσωπα που συμμετείχαν στην προσπάθεια προσέλκυσης των funds, υποστήριξε ότι η χώρα διαθέτει πλέον μεγαλύτερη δημοσιονομική σταθερότητα και φορολογική προβλεψιμότητα.
Το φορολογικό χαρτί της Αθήνας
Η σταθερότητα στους φορολογικούς κανόνες θεωρείται κρίσιμη για στελέχη που σκέφτονται να μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία.
Το Μιλάνο έχει ήδη καταφέρει να προσελκύσει εύπορους κατοίκους από το Λονδίνο, ωστόσο το καθεστώς ενιαίου φόρου για εισοδήματα εξωτερικού έχει αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια.
Η Ελλάδα, από την άλλη πλευρά, έχει διατηρήσει σταθερό το αντίστοιχο ποσό των 100.000 ευρώ από τη θέσπισή του στα τέλη του 2019.
Παράλληλα, διαμορφώθηκε νέο πλαίσιο για τους διαχειριστές κεφαλαίων που μεταφέρουν τη φορολογική κατοικία τους στη χώρα. Με βάση τους νέους κανόνες, carried interest και bonus φορολογούνται με συντελεστή 5%.
Το μέτρο έχει ήδη προκαλέσει πολιτική αντιπαράθεση, με επικριτές να κάνουν λόγο για ιδιαίτερα ευνοϊκή μεταχείριση υψηλόμισθων στελεχών.
Η κυβερνητική πλευρά απαντά ότι ο στόχος δεν είναι η δημιουργία ενός «φορολογικού παραδείσου», αλλά η προσέλκυση θέσεων εργασίας υψηλής εξειδίκευσης, η επιστροφή Ελλήνων που εργάζονται στο εξωτερικό και η ανάπτυξη ενός νέου χρηματοοικονομικού οικοσυστήματος.
Η Μέση Ανατολή αλλάζει τις ισορροπίες
Στο παρασκήνιο της προσπάθειας βρίσκεται και η μεταβαλλόμενη γεωπολιτική εικόνα.
Τα προηγούμενα χρόνια, το Ντουμπάι και το Άμπου Ντάμπι είχαν εξελιχθεί σε ισχυρούς πόλους έλξης για traders και διαχειριστές κεφαλαίων, χάρη στη χαμηλή φορολογία, το υψηλό επίπεδο ζωής και την αίσθηση ασφάλειας.
Οι τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ωστόσο, έχουν οδηγήσει ορισμένους επαγγελματίες να εξετάζουν εναλλακτικούς προορισμούς, σύμφωνα με ανθρώπους της αγοράς που επικαλείται το Bloomberg.
Παρά την αλλαγή αυτή, τα χρηματοοικονομικά κέντρα του Κόλπου εξακολουθούν να αναπτύσσονται δυναμικά και να αποτελούν σημαντική πηγή κεφαλαίων για τον κλάδο.
Millennium και Rokos έβαλαν την Αθήνα στον χάρτη
Οι σχετικές νομοθετικές αλλαγές ψηφίστηκαν τον Ιούνιο και έναν μήνα αργότερα η Millennium καταχώρισε γραφείο στην Αθήνα.
Ακολούθησε ακόμη μία κίνηση με ιδιαίτερο συμβολισμό.
Ο ιδρυτής της Rokos Capital Management, Κρις Ρόκος, αποφάσισε να μετακινηθεί από τη Βρετανία προς την Ελλάδα, παρότι η εταιρεία είχε ήδη ανακοινώσει σχέδια για παρουσία στο Άμπου Ντάμπι.
Η απόφαση αυτή ενίσχυσε την προσοχή που συγκεντρώνει η Αθήνα και έδωσε στην ελληνική κυβέρνηση δύο ισχυρά παραδείγματα με τα οποία μπορεί πλέον να προσεγγίσει μικρότερα funds και επενδυτικές εταιρείες.
Μεταξύ όσων εξετάζουν παρουσία στην Ελλάδα βρίσκεται, σύμφωνα με το δημοσίευμα, και η Elan Capital Management του Ρένου Δημητρίου.
Από την κρίση στην επενδυτική βαθμίδα
Η αλλαγή της εικόνας της Ελλάδας συνδέεται και με τη γενικότερη πορεία της οικονομίας.
Μετά από μια δεκαετή κρίση που συρρίκνωσε δραματικά το ΑΕΠ και έφερε τη χώρα κοντά στην έξοδο από την Ευρωζώνη, η Ελλάδα έχει επιστρέψει στην επενδυτική βαθμίδα και επιχειρεί να προβάλλει διεθνώς μια εικόνα μεγαλύτερης σταθερότητας.
Παράλληλα, η κυβέρνηση θέλει να αξιοποιήσει την παρουσία μεγάλων funds όχι μόνο επικοινωνιακά, αλλά και ως εργαλείο για την επιστροφή εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού.
Το στοίχημα είναι οι πρώτες εγκαταστάσεις να λειτουργήσουν ως «μαγνήτης» για ακόμη περισσότερους παίκτες της αγοράς.
Η ευκαιρία και τα δύσκολα σημεία
Η Αθήνα, πάντως, απέχει ακόμη από το να μετατραπεί σε διεθνές wealth hub.
Όπως επισημαίνουν στελέχη της αγοράς, απαιτούνται υποδομές που θα μπορούν να υποστηρίξουν την εγκατάσταση υψηλόβαθμων στελεχών και των οικογενειών τους.
Ανάμεσα στα βασικά ζητήματα βρίσκονται η διαθεσιμότητα κατοικιών υψηλών προδιαγραφών, η πρόσβαση σε διεθνή και ιδιωτικά σχολεία και η συνολική ποιότητα των υπηρεσιών που απαιτεί ένα διεθνές χρηματοοικονομικό κέντρο.
Το μεγαλύτερο όφελος, πάντως, θα μπορούσε να έρθει σε βάθος χρόνου. Η εγκατάσταση hedge funds στην Αθήνα μπορεί να δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας υψηλής αμοιβής, να φέρει πίσω Έλληνες του εξωτερικού και να ενισχύσει την τεχνογνωσία σε επενδύσεις, τεχνολογία και διαχείριση κινδύνου.
Το ζητούμενο είναι να δημιουργηθεί ένα οικοσύστημα που θα μπορεί να ανατροφοδοτείται μόνο του, γεννώντας νέα funds, περισσότερες επενδύσεις και μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τις ελληνικές επιχειρήσεις.