Υπάρχει μια βαθιά κρίση εμπιστοσύνης που διαπερνά τις δυτικές δημοκρατίες εδώ και πολλά χρόνια.
- του Χρήστου Μυτιλινιού
Οι πολίτες δυσκολεύονται να πιστέψουν ότι αυτά που ακούνε προεκλογικά μπορούν πράγματι να γίνουν πράξη μετεκλογικά. Η καχυποψία απέναντι στην πολιτική δεν γεννήθηκε ξαφνικά. Χτίστηκε μέσα από δεκαετίες υποσχέσεων χωρίς αντίκρισμα, εύκολων συνθημάτων και πολιτικών δυνάμεων που αντιμετώπισαν το κράτος περισσότερο ως πεδίο διαχείρισης εντυπώσεων και λιγότερο ως πεδίο ευθύνης.
Σε αυτό το περιβάλλον, η έννοια της συνέπειας αποκτά ξανά πολιτική αξία. Όχι επικοινωνιακή. Πολιτική.
Η φράση «το είπαμε, το κάναμε» ακούγεται συχνά στον δημόσιο διάλογο. Πολλοί τη θεωρούν ένα ακόμη κυβερνητικό σύνθημα. Στην πραγματικότητα όμως, η συγκεκριμένη λογική περιγράφει κάτι πολύ βαθύτερο: την προσπάθεια αποκατάστασης της σχέσης εμπιστοσύνης ανάμεσα στην πολιτική και την κοινωνία.
Η Ελλάδα για πολλά χρόνια έζησε μέσα σε μια κουλτούρα εύκολων υποσχέσεων. Η πολιτική αξιοπιστία έπαψε σταδιακά να θεωρείται προϋπόθεση διακυβέρνησης. Το αποτέλεσμα ήταν να δημιουργηθεί ένα κλίμα γενικευμένης απαξίωσης, μέσα στο οποίο οι πολίτες συχνά πίστεψαν ότι «όλοι είναι ίδιοι». Αυτή ακριβώς η ισοπέδωση άνοιξε τον δρόμο στον λαϊκισμό, στις εύκολες απαντήσεις και στις πολιτικές αυταπάτες που πλήγωσαν ακριβά τη χώρα.
Η διαφορά μιας σοβαρής κυβέρνησης δεν κρίνεται μόνο από τις προθέσεις της. Κρίνεται κυρίως από την ικανότητά της να υλοποιεί όσα δεσμεύεται απέναντι στους πολίτες. Να μπορεί να παρουσιάσει μετρήσιμο έργο, ακόμα και μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον συνεχών κρίσεων και ανατροπών.
Η τελευταία εξαετία δεν ήταν εύκολη για καμία ευρωπαϊκή κυβέρνηση. Πανδημία, ενεργειακή κρίση, πόλεμοι, μεταναστευτικές πιέσεις, γεωπολιτική αστάθεια και πληθωρισμός δημιούργησαν συνθήκες πρωτόγνωρης πίεσης για όλα τα κράτη. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ελλάδα όχι μόνο απέφυγε τις περιπέτειες, αλλά κατάφερε να ανακτήσει επενδυτική αξιοπιστία, να μειώσει την ανεργία, να αυξήσει τις εξαγωγές, να ενισχύσει τις διεθνείς της συμμαχίες και να αποκτήσει σαφώς ισχυρότερη θέση στην Ευρώπη και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Αυτό δεν σημαίνει ότι λύθηκαν όλα τα προβλήματα. Η ακρίβεια συνεχίζει να πιέζει τα νοικοκυριά. Η καθημερινότητα παραμένει δύσκολη για πολλούς πολίτες. Υπάρχουν αδυναμίες του κράτους που πρέπει να διορθωθούν ταχύτερα και πιο αποτελεσματικά. Όμως η πολιτική αξιολόγηση δεν γίνεται σε συνθήκες θεωρητικής τελειότητας. Γίνεται με βάση τη συνολική κατεύθυνση μιας χώρας και την αξιοπιστία εκείνων που την κυβερνούν.
Και εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο μήνυμα του Συνεδρίου της Νέας Δημοκρατίας. Ότι η πολιτική σταθερότητα δεν είναι επικοινωνιακό σύνθημα, αλλά εθνική ανάγκη. Ότι η χώρα δεν χρειάζεται διαρκή κύματα τοξικότητας και τεχνητής έντασης, αλλά σοβαρότητα, σχέδιο και συνέχεια.
Σε μια εποχή όπου πολλοί επιλέγουν να επενδύσουν στον θυμό, η πραγματική πολιτική ευθύνη βρίσκεται στην ικανότητα να λες την αλήθεια στους πολίτες, να αναγνωρίζεις τα λάθη σου και ταυτόχρονα να επιμένεις στον στόχο της προόδου χωρίς να παρασύρεσαι από τον πρόσκαιρο θόρυβο.
Η εμπιστοσύνη δεν χτίζεται με ένα σύνθημα. Χτίζεται όταν η κοινωνία βλέπει ότι μια κυβέρνηση παραμένει συνεπής στις βασικές της δεσμεύσεις. Όταν το κράτος λειτουργεί με μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα. Όταν η χώρα αποκτά ισχυρότερη φωνή στο εξωτερικό. Όταν δημιουργούνται θέσεις εργασίας. Όταν οι πολίτες αισθάνονται ότι υπάρχει σχέδιο για την επόμενη ημέρα.
Η πολιτική τελικά δεν κρίνεται ούτε στα hashtags ούτε στους εύκολους εντυπωσιασμούς της στιγμής. Κρίνεται στην αντοχή, στην αξιοπιστία και κυρίως στη συνέπεια.
Και αυτή είναι ίσως η πιο δύσκολη αλλά και η πιο ουσιαστική δοκιμασία κάθε κυβέρνησης που θέλει πραγματικά να αφήσει αποτύπωμα στη χώρα.
